هزاران سال است که انسان از یک ماده مغذی قدیمی به عنوان منبعی غنی برای تامین انرژی و حفظ توان جسمانی در کارهای سخت استفاده میکند. در سالهای اخیر و با داغ شدن بازار توصیههای ورزشی در شبکههای اجتماعی، توجه به این ترکیب طبیعی دوباره جلب شده است.
بسیاری از ورزشکاران ادعا میکنند این ماده بهترین گزینه ارگانیک برای سوخترسانی به بدن پیش از شروع تمرینات است.
آگهی
آگهی
یکی از نمونههای بارز در این زمینه، سباستین ساوه، نخستین دوندهای است که ماراتن را زیر دو ساعت دوید؛ او پیش از این مسابقه تاریخی، انرژی خود را با خوردن نان و این سوخت طبیعی تامین کرده بود: عسل!
پژوهشهای علمی نشان میدهند که عملکرد عسل در تامین انرژی بدن با محصولات تجاری مانند ژلهای ورزشی کاملا قابلمقایسه است. با این حال، کارشناسان معتقدند بزرگترین مزیت عسل ممکن است در مرحله ریکاوری پس از ورزش نهفته باشد.
عسل چطور به تامین انرژی بدن کمک میکند؟
بخش عمده ساختار عسل را کربوهیدراتها (به طور دقیقتر، قندهای ساده گلوکز و فروکتوز) تشکیل میدهند. این کربوهیدراتها به سرعت جذب بدن میشوند و یک منبع انرژی فوری را بهویژه در زمان تمرینات سنگین که بدن نیاز مبرمی به سوخت سریع دارد، فراهم میکنند.
بدن ما کربوهیدرات را به صورت گلیکوژن در عضلات و کبد ذخیره میکند. این ذخایر در طول تمریناتی با شدت بالا، بهویژه فعالیتهای بیش از ۶۰ دقیقه، به شدت کاهش مییابند و با افت آنها، خستگی مفرط آغاز میشود. مصرف کربوهیدرات پیش از تمرین، این ذخایر را پر میکند.
نکته متمایز عسل این است که قندهای گلوکز و فروکتوز آن از مسیرهای متفاوتی در روده جذب میشوند. این جذب همزمان، میزان کربوهیدرات دریافتی عضلات را افزایش میدهد، فشار کمتری به دستگاه گوارش وارد میسازد و بروز خستگی را به تاخیر میاندازد.
از این رو، عسل را میتوان نسخه ارگانیکِ نوشابههای ورزشی دانست. از نظر کاربردی، یک قاشق غذاخوری پر از عسل حاوی حدود ۲۰ گرم کربوهیدرات است که با حجم یک ژل ورزشی تجاری برابری میکند.
شواهد آزمایشگاهی و کارایی واقعی
دانشمندان درباره اینکه آیا عسل مزیتی فراتر از سایر کربوهیدراتها ایجاد میکند یا خیر، با احتیاط سخن میگویند. یک پژوهش قبلی نشان داد مصرف شربت عسل قبل و در طول تمرین فوتبال، تاثیر متمایزی نسبت به نوشابههای ورزشی یا حتی آب معمولی بر بهبود عملکرد بازیکنان نداشت.
با این حال، مطالعات دیگری کارایی بالای عسل را تایید میکنند. به عنوان مثال، در یک بررسی مشخص شد دوچرخهسوارانی که در طول یک مسابقه ۶۴ کیلومتری، در هر ۱۶ کیلومتر ۱۵ گرم عسل مصرف کردند، در مراحل پایانی توان و خروجی انرژی بسیار بالاتری نسبت به گروه دارونما داشتند.
همچنین مطالعه دیگری روی دوچرخهسواران حرفهای که در طول سه ساعت رکابزدن، هر ساعت ۹۰ گرم عسل مصرف میکردند نشان داد کارایی جسمی آنها کاملا همسطح کسانی بود که از ژلهای ورزشی گرانقیمت استفاده کرده بودند.
معجزه در مرحله ریکاوری عضلات
نقطه اوج عسل، نقش موثر آن در بازسازی بدن پس از تمرین است. تحقیقات نشان میدهند مصرف نوشیدنیهای حاوی عسل پس از ورزش به حفظ سطح بالاتر گلوکز خون کمک میکند؛ موضوعی که به ویژه هنگام تمرین در هوای گرم، بر عملکرد بعدی ورزشکار اثر مثبت میگذارد.
در یک آزمایش، دوندگان آماتور پس از یک ساعت دویدن در گرما، نوشیدنی عسل مصرف کردند و پس از دو ساعت استراحت، دوباره دویدند.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
محققان دریافتند که این دوندگان در مرحله دوم توانستند حدود ۱۰ درصد مسافت بیشتری را طی کنند. این یافته نشان میدهد عسل ابزاری کارآمد برای بازگرداندن سریع انرژی از دست رفته است.
علاوه بر این، عسل حاوی مقادیر کمی از ویتامینها، مواد معدنی و اسیدهای آمینه است که خواص آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی دارند و میتوانند به کاهش درد عضلانی و بهبود سریعتر ورزشکاران در دورههای تمرینی فشرده کمک کنند.
در نهایت، شواهد علمی تأیید میکنند که عسل یک جایگزین طبیعی، اثربخش و بسیار ارزانقیمت برای محصولات لوکس و تجاری ورزشی است.