پژوهش تازهای نشان میدهد پایین بودن سطح دو آنزیم کبدی که معمولا در آزمایشهای خون روتین اندازهگیری میشوند، ممکن است با احتمال بیشتر ابتلا به سرطان روده بزرگ در سنین پایین ارتباط داشته باشد.
یافتهای که پژوهشگران میگویند میتواند سرنخ تازهای برای بررسی علت افزایش این سرطان در میان جوانان باشد.
آگهی
آگهی
بر اساس تحلیلی که موسسه Epic Research منتشر کرده، افراد زیر ۴۵ سالی که سطح دو آنزیم AST و ALT در خونشان پایینتر بود، بیشتر از دیگران در معرض تشخیص سرطان زودرس روده بزرگ قرار داشتند. این دو آنزیم بیشتر برای بررسی سلامت کبد استفاده میشوند و پزشکان معمولا به بالا بودن آنها توجه میکنند، نه پایین بودنشان.
پژوهشگران تاکید کردهاند این یافته به این معنا نیست که پایین بودن AST یا ALT باعث سرطان میشود و افرادی که در آزمایش خون خود عدد پایینی برای این دو شاخص میبینند، نباید نتیجه بگیرند که سرطان دارند یا بلافاصله برای کولونوسکوپی اقدام کنند.
این تحقیق هنوز در یک مجله علمی داوریشده منتشر نشده و هدف آن بیشتر پیدا کردن سرنخهایی برای تحقیقات بعدی بوده است.
ارتباطی که انتظارش نمیرفت
محققان اطلاعات پزشکی بیش از ۱۱ هزار نفر ۱۸ تا ۴۴ ساله در آمریکا را بررسی کردند که بین سالهای ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۵ آزمایش غربالگری یا بررسی سرطان روده انجام داده بودند و در سه سال قبل از آن نیز دستکم یک بار سطح AST یا ALT آنها اندازهگیری شده بود.
نتایج نشان داد افرادی که سطح AST آنها کمتر از ۱۴ واحد در هر لیتر بود، نسبت به کسانی که این عدد در محدوده ۱۴ تا ۲۹ قرار داشت، ۶۵ درصد احتمال بیشتری برای تشخیص سرطان زودرس روده بزرگ داشتند.
در مورد ALT نیز افرادی که سطح این آنزیم در خونشان کمتر از ۱۴ بود، ۶۸ درصد بیشتر در معرض تشخیص این سرطان قرار داشتند.
در مقابل، سطح AST بالاتر از ۳۰ با ۲۲ درصد و ALT بالاتر از ۳۰ با ۲۹ درصد احتمال کمتر تشخیص سرطان روده همراه بود.
با این حال، متخصصان هشدار دادهاند اعدادی که در این تحقیق «پایین» در نظر گرفته شدهاند، در بسیاری از آزمایشگاهها همچنان در محدوده طبیعی قرار میگیرند. به همین دلیل، فعلا نمیتوان از آنها به عنوان شاخص مستقل خطر سرطان استفاده کرد.
پژوهشگران همچنین تریگلیسیرید، کلسترول و پتاسیم را بررسی کردند، اما ارتباط مشابهی میان این شاخصها و سرطان زودرس روده پیدا نشد.
سرطان روده در میان جوانان رو به افزایش است
سرطان روده بزرگ در سالهای اخیر در میان افراد جوانتر افزایش یافته و در آمریکا اکنون به مهمترین علت مرگ ناشی از سرطان در میان افراد زیر ۵۰ سال تبدیل شده است.
پزشکان هنوز توضیح کاملی برای این روند ندارند. سابقه خانوادگی و عوامل ژنتیکی، چاقی، وضعیت متابولیک، رژیم غذایی، کمتحرکی، تغییرات میکروبیوم روده، مصرف آنتیبیوتیک و تاخیر در تشخیص علائم در جوانان از عواملی هستند که تاکنون مورد بررسی قرار گرفتهاند، اما هیچکدام به تنهایی افزایش موارد بیماری را توضیح نمیدهند.
پژوهشگران میگویند پایین بودن AST و ALT ممکن است بازتابی از عوامل دیگری مانند توده عضلانی کمتر، وضعیت تغذیهای یا تغییرات متابولیک باشد و همین عوامل احتمالا ارزش بررسی بیشتری دارند.
مطالعه دیگری که پیشتر با بررسی اطلاعات بیش از ۳۷۵ هزار نفر در بریتانیا انجام شده بود نیز به رابطهای مشابه رسیده بود و نشان میداد سطوح بالاتر AST و ALT، حتی در محدوده طبیعی، با خطر کمتر سرطان روده همراه است.
یکی از فرضیهها این است که سطح پایینتر این آنزیمها ممکن است در برخی افراد نشانه ظرفیت متابولیک کمتر کبد باشد و در نتیجه بدن را در برابر برخی سموم و مواد سرطانزا آسیبپذیرتر کند، اما هنوز شواهد کافی برای اثبات چنین ارتباطی وجود ندارد.
توصیه غربالگری تغییر نکرده است
متخصصان میگویند این تحقیق فعلا نباید نحوه غربالگری سرطان روده را تغییر دهد. در آمریکا توصیه عمومی این است که افراد با خطر معمول از ۴۵ سالگی غربالگری سرطان روده را آغاز کنند. کسانی که سابقه خانوادگی، علائم مشکوک یا عوامل خطر دیگری دارند ممکن است لازم باشد زودتر بررسی شوند.
علائمی مانند خونریزی مقعدی، کاهش وزن بدون دلیل، تغییر مداوم در عادات دفع یا دردهای غیرعادی میتوانند نیاز به بررسی زودتر را افزایش دهند.
کولونوسکوپی همچنان استاندارد اصلی تشخیص و غربالگری سرطان روده محسوب میشود. انجمن سرطان آمریکا امسال برای نخستین بار برخی آزمایشهای خونی مخصوص غربالگری را نیز برای افراد ۴۵ سال به بالا به فهرست گزینههای پیشنهادی اضافه کرد، اما این آزمایشها با سنجش معمول AST و ALT تفاوت دارند و نتیجه مثبت آنها نیز باید با کولونوسکوپی پیگیری شود.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
پژوهشگران در نهایت تاکید کردهاند پایین بودن AST یا ALT به تنهایی دلیلی برای نگرانی نیست و کسی نباید تلاش کند سطح این آنزیمها را عمدا بالا ببرد. اهمیت یافته جدید بیشتر در این است که شاید به شناخت بهتر عواملی کمک کند که پشت افزایش سرطان روده در جوانان قرار دارند.