یک پژوهش جدید نشان میدهد خوردن غذا در زمانهای نامنظم در تعطیلات آخر هفته نسبت به روزهای کاری میتواند خطر بیماری قلبی را افزایش دهد.
آیا صبحانه را حوالی ظهر میخورید و شام را در ساعتی که معمولا آخر هفتهها در آن خواب هستید؟ این بینظمی همان چیزی است که پژوهشگران آن را «جتلگ غذایی» مینامند و ممکن است به قلب مردان آسیب بزند؛ درست خواندید، فقط مردان.
آگهی
آگهی
شروع زودهنگام کار یا مدرسه در طول هفته اغلب مردم را ناچار میکند زمان وعدههای غذایی خود را تغییر دهند، تغییری که با ساعت غذا خوردن در آخر هفته و روزهای تعطیل فرق دارد.
به گفته یک مطالعه جدید فرانسوی چنین جابهجایی در الگوهای غذا خوردن میتواند ریتمهای زیستی بدن را بر هم بزند و برای سلامت قلب و عروق پیامد داشته باشد. پژوهشگران دریافتند هر ساعت اضافه «جتلگ غذایی» خطر بیماریهای قلبیعروقی را در مردان ۱۴ درصد و خطر بیماری عروق کرونر را ۲۱ درصد افزایش میدهد.
نویسندگان این مطالعه نوشتند: «این تحقیق نشان میدهد منظم بودن زمان صرف وعدههای غذایی، فراتر از خواب و کیفیت رژیم غذایی، در پیشگیری از بیماریهای قلبیعروقی اهمیت دارد».
این پژوهش که در نشریه Communications Medicine (منبع به زبان انگلیسی) منتشر شده زمان اولین و آخرین وعده غذایی بیش از ۱۰۰ هزار شرکتکننده را در روزهای کاری و آخر هفته در یک دوره پیگیری ۱۴ ساله بین سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۲۳ بررسی کرده است.
مردان بیشتر تحت تاثیر قرار میگیرند
شرکتکنندگان بر اساس برنامه زمانی غذا خوردن به چند گروه تقسیم شدند: گروه اول آخر هفتهها زودتر از روزهای کاری غذا میخوردند، گروه دوم تقریبا در هر دو بازه زمانی برنامه مشابهی داشتند و گروه آخر آخر هفتهها دیرتر غذا میخوردند.
هر دو گروهی که زودتر یا دیرتر از معمول غذا میخوردند نسبت به گروه با برنامه منظم و صرفنظر از کیفیت کلی رژیم غذایی با خطر بیشتر بیماریهای قلبیعروقی روبهرو بودند.
شگفتانگیز این که این الگو فقط در مردان دیده شد و به نظر نمیرسید زنان از تغییر زمانبندی وعدهها آسیب ببینند.
چرا؟
یکی از دلایل میتواند این باشد که خطر مطلق بیماریهای قلبیعروقی به طور کلی در مردان بالاتر است. نویسندگان همچنین یادآور شدند که زنان معمولا گرایش بیشتری به تیپ صبحگاهی نسبت به مردان دارند، تفاوتی که به اختلافات آناتومیک و هورمونی نسبت داده میشود و ممکن است بر نحوه واکنش بدن آنها به جابهجایی زمان وعدههای غذایی تاثیر بگذارد.
پشت ناهماهنگی در زمان وعدهها چه خبر است؟
به گفته نویسندگان، اصلیترین نظریه درباره چرایی این پدیده آن است که جتلگ غذایی از طریق بر هم زدن ریتم شبانهروزی بدن خطر رویدادهای قلبیعروقی را بالا میبرد.
ریتمهای شبانهروزی ساعتهای درونی بدن هستند که در چرخهای ۲۴ ساعته کار میکنند و به تنظیم عملکرد آن کمک میکنند. این ریتمها عمدتا با نور تنظیم میشوند اما الگوی غذا خوردن هم میتواند به عنوان هماهنگکننده ساعتهای محیطی مانند ساعت کبد و قلب عمل کند. همسویی الگوهای غذا خوردن با این ریتمهای درونی سلامت سوختوساز را تقویت میکند در حالی که بینظمی میتواند تعادل داخلی بدن را بر هم بزند.
نویسندگان تاکید کردند اگر نتایج در مطالعات بزرگتر بعدی تایید شود، منظم بودن زمان وعدههای غذایی میتواند به یکی از محورهای اصلی مداخله برای کاهش خطر بیماریهای مزمن و کاستن از بار نظام سلامت عمومی تبدیل شود.