بزرگترین شرکت انرژی اروپا اعلام کرد سودش در سهماهه نخست سال به دلیل جنگ مرتبط با ایران و بسته شدن عملی تنگه هرمز جهش کرده و قیمت نفت و گاز افزایش یافته است.
شرکت شل plc در سهماهه نخست سال، در پی جنگ ایران که قیمت نفت و گاز را بالا برد و سود معاملات را تقویت کرد و کاهش تولید ناشی از درگیریها را جبران کرد، سودی فراتر از انتظار بازار گزارش کرد.
واعیل سوان مدیرعامل شل گفت: «شل در سهماههای که با اختلال بیسابقه در بازارهای جهانی انرژی همراه بود، به لطف تمرکز بیوقفه ما بر عملکرد عملیاتی، نتایج قدرتمندی به دست آورد.»
سود تعدیلشده شل در سهماهه نخست ۲۰۲۶ به ۶.۹ میلیارد دلار (۵.۸۶ میلیارد یورو) رسید که نسبت به ۵.۶ میلیارد دلار (۴.۷۵ میلیارد یورو) در مدت مشابه سال قبل، ۲۴ درصد افزایش نشان میدهد. شل همچنین از افزایش ۵ درصدی سود تقسیمی خود، همراه با اجرای برنامه بازخرید سهام به ارزش ۳ میلیارد دلار در سه ماه آینده خبر داد.
دن کوتسورث، رئیس بخش بازارهای شرکت AJ Bell، گفت: «یکی از محرکهای اصلی سود شل، درگیری خاورمیانه بوده که جهش قیمت نفت را به دنبال داشته و به این معناست که شل توانسته محصولات خود را با قیمتهای بسیار بالاتری بفروشد.» او افزود: «از زمان آغاز درگیری، قیمت نفت در پی امیدهای مقطعی به حلوفصل بحران، بسیار پرنوسان بوده و همین نوسان برای بازوی معاملاتی شل فرصت ایجاد کرده است.»
پیش از آغاز جنگ، بهای نفت در بازارهای جهانی حدود ۷۰ دلار برای هر بشکه بود. شوک عرضه ناشی از درگیری بعدتر قیمت نفت برنت را تا اوج حدود ۱۲۶ دلار برای هر بشکه بالا برد؛ سطحی که در بیش از چهار سال گذشته سابقه نداشت. صبح پنجشنبه و همزمان با افزایش امیدها به گشایش دیپلماتیک میان ایالات متحده و ایران، بهای قراردادهای آتی برنت برای تحویل ماه آینده به زیر ۱۰۰ دلار سقوط کرد.
چشمانداز و اثرات بر تولید در خاورمیانه
قیمتهای بالاتر نفت خام و حاشیه سود قویتر در بخش پالایش، سودآوری را در کل این صنعت افزایش داده است. با این حال کوتسورث یادآور شد که شل با مشکلات عملیاتی نیز روبهرو بوده، از جمله آسیب دیدن یکی از تاسیساتش در قطر در جریان درگیری و توقفهای ناشی از طوفان در یکی از سایتهای تولید گاز طبیعی مایع این شرکت در استرالیا.
حدود ۲۰ درصد از تولید نفت و گاز شل از خاورمیانه تامین میشود و این موضوع این شرکت را در برابر اختلالهای طولانیمدت در منطقه آسیبپذیر میکند.
شل اعلام کرده است که انتظار میرود تولید گاز این شرکت در قطر در سهماهه دوم، دستکم ۳۰ درصد نسبت به سهماهه نخست ۲۰۲۶ کاهش یابد. با این حال گفته است داراییهایش در عمان همچنان در حال فعالیت است و تولید بالادستی تحت تاثیر قرار نگرفته است.
مائوریتسیو کارولی، تحلیلگر جهانی انرژی در شرکت Quilter Cheviot، در اشاره به چالشهای پیش روی شل گفت: «از منظر راهبردی، پرسش بلندمدت همچنان جایگزینی ذخایر و رشد تولید است.» او افزود: «خرید اخیر شرکت ARC Resources گامی مهم در همین راستاست و چشمانداز تولید شل را از رکود به رشدی اندک اما قابل مشاهده ارتقا داده است.»
این شرکت به تازگی از خرید ARC Resources Ltd. خبر داده است؛ تولیدکنندهای که بر حوضه شیل مانتنی در کانادا متمرکز است. تحلیلگران میگویند این معامله تولید گاز شیل و مایعات شل در کانادا را تقویت میکند.
تمدید مالیات بر سودهای بادآورده؟
در بریتانیا جهش سود شل بار دیگر بحث درباره تمدید مالیات بر سودهای بادآورده در بخش انرژی را داغ کرده است.
دنی گراس، فعال اقلیمی در سازمان «دوستان زمین»، در گفتوگو با بیبیسی گفت: «بار دیگر غولهای سوخت فسیلی سودهای نجومی به جیب میزنند در حالی که رانندگان در پمپبنزین زیر فشارند و خانوارها باید قبضهای انرژی بالاتری بپردازند.» او خواستار تشدید مالیات بر سود شرکتهای سوخت فسیلی شد.
شرکتهای انرژی فعال در بریتانیا همین حالا هم مشمول مالیات بر سود بادآورده هستند اما این مالیات فقط به سود حاصل از استخراج نفت و گاز در خود بریتانیا تعلق میگیرد. سهم این کشور از کل تولید جهانی نفت و گاز شل کمتر از ۵ درصد است.
کوتسورث گفت: «اکنون که هم شل و هم BP plc سودهای کلانی را که مستقیما ناشی از جنگ خاورمیانه است گزارش کردهاند، درخواستها برای وضع مالیات بر سود بادآورده نفت تنها بلندتر خواهد شد.» او افزود: «هرچه قیمت نفت برای مدت طولانیتری بالا بماند، مخالفت با هرگونه پیشنهاد مالیات بر سود بادآورده برای آنها دشوارتر خواهد شد.»
پس از انتشار نتایج، بهای سهام شل حدود ۲ درصد کاهش یافت، هرچند تحلیلگران میگویند این افت بیشتر بازتاب انتظارهای کلی بازار برای ازسرگیری قریبالوقوع تردد دریایی از تنگه هرمز است تا نگرانیهای خاص درباره خود شرکت.
کارولی گفت: «آمار سهماهه نخست شل آشکارا بهتر از حد انتظار بود.» او افزود: «ضعف اولیه قیمت سهام کاملا ناشی از عوامل کلان به نظر میرسد نه مسایل خاص خود شرکت، چرا که سهام نفتی در کل تحت فشار امیدها به حل سریع اختلالها در تنگه هرمز قرار گرفتهاند.»