نزدیک به یک ماه پس از زلزلههای ویرانگر، ونزوئلا با ماموریتی عظیم برای بازسازی، احیا و کاهش خسارتهای اجتماعی و اقتصادی بزرگترین فاجعه طبیعی چند دهه اخیر روبهرو است.
گروه بانک جهانی برآورد کرده است زمینلرزههای ۲۴ ژوئن ونزوئلا میتواند حدود ۱۹.۶ میلیارد دلار (۱۷.۲ میلیارد یورو) خسارت مستقیم فیزیکی بر جای گذاشته باشد.
آگهی
آگهی
این رقم چشمگیر نشان میدهد کشور تا چه اندازه به سرمایهگذاری در بازسازی بهموقع و مقاوم نیاز دارد تا اقتصاد بتواند احیا شود.
این یافتهها در چارچوب ارزیابی سریع جهانی خسارت (GRADE) که توسط گروه بانک جهانی انجام و روز پنجشنبه منتشر شد، ارایه شده است.
هدف اصلی این ارزیابی آن است که به دولت ونزوئلا و شرکای توسعهای آن درک اولیهای از مقیاس بازسازی مورد نیاز بدهد و به ترسیم تلاشهای بازسازی و بهبود کمک کند؛ تلاشهایی که برای جبران این فاجعه گسترده بیشترین نیاز به توجه فوری دارند.
سوزانا کورادیرو گرا، معاون رئیس بانک جهانی در امور امریکای لاتین و کاراییب، در بیانیهای خبری گفت: «این زمینلرزهها زندگی مردم را مختل کرده، به زیرساختهای حیاتی آسیب زده و چالشهای تازهای برای روند بهبود ونزوئلا ایجاد کرده است.»
گرا افزود: «بازسازی موثر با شواهد قابل اعتماد آغاز میشود. این ارزیابی برای دولت ونزوئلا و شرکای آن مبنایی عینی و زودهنگام برای برنامهریزی بهبود فراهم میکند و گروه بانک جهانی متعهد است در تمام مراحل این روند را حمایت کند.»
بیشتر خسارتها به واحدهای مسکونی وارد شده است
ارزیابی GRADE برآورد کرده است ۴۷ درصد از کل خسارتها به ساختمانهای مسکونی وارد شده و زیرساختها ۲۷ درصد را به خود اختصاص دادهاند. ساختمانهای غیرمسکونی ۲۶ درصد از مجموع خسارتها را شامل میشوند.
ایالت لاگوایرا و ناحیه پایتخت بیشترین ضربه را متحمل شدند و حدود نیمی از کل خسارتها در این مناطق متمرکز بوده است.
گروه بانک جهانی همچنین تحلیلهای تکمیلی درباره پیامدهای احتمالی کلاناقتصادی و اجتماعی این زمینلرزه و نیز آنچه روند بهبود میتواند دربر داشته باشد، انجام داده است.
این دادهها نشان میدهد سرعت بازسازی نقشی تعیینکننده در نحوه احیای اقتصاد و جامعه ونزوئلا خواهد داشت.
با توجه به وضعیت کنونی سرمایهگذاری عمومی و خصوصی، احتمال دارد بخش عمده منابع مالی بازسازی از دیگر پروژههای سرمایهگذاری کماهمیتتر منحرف شود.
در چنین شرایطی پیشبینی میشود بازسازی بیش از ۱۰ سال طول بکشد و پیامدهای منفی قابل توجهی بر فعالیت اقتصادی داشته باشد.
در مقابل، اگر بازسازی سریع در اولویت قرار گیرد و سرمایهگذاری عمومی و خصوصی بیشتری به این منظور اختصاص یابد، میتوان تا حد زیادی اثرات اقتصادی و اجتماعی این زمینلرزه را کاهش داد.
روش GRADE چگونه میزان خسارت را برآورد کرده است؟
روش GRADE شیوهای مستقل و مهمتر از آن سریع برای ارزیابی خسارتهای مستقیم فیزیکی پس از یک بلای گسترده ارایه میکند.
در این روش از تصاویر ماهوارهای، دادههای مربوط به میزان در معرض خطر بودن، سنجش از دور و مدلهای مهندسی استفاده میشود و در صورت نیاز ارزیابیهای دقیقتر در سطح بخشهای مختلف انجام میگیرد.
در مورد زمینلرزههای ونزوئلا، GRADE ترکیبی از مدلسازی خسارت زمینلرزه، مدلسازی ریسک فاجعه، اعتبارسنجی و کالیبراسیون و نیز برآورد ارزش موجودی سرمایه در بخشها و داراییهای مختلف را به کار گرفته است.
در این ارزیابی همچنین ترکیبی از دادههای تاریخی و دادههای علمی مانند اطلاعات مربوط به حرکت زمین، ارزیابیهای مهندسی آسیبپذیری سازهای، اطلاعات درباره محیط ساختهشده و جمعیت، همراه با دادههای گزارششده درباره خسارتها از سوی دولت، سازمانهای مبتنی بر جامعه، شرکای توسعهای، رسانهها و شبکههای اجتماعی به کار رفته است.
ارزیابی GRADE برای ونزوئلا همچنین با حمایت مالی دولت ژاپن، از طریق برنامه Mainstreaming Disaster Risk Management in Developing Countries و تسهیلات جهانی کاهش و بازیابی بلایا (GFDRR)، انجام شده است.
آسیبپذیری خانوارها نیز باید در بازسازی لحاظ شود
ارزیابی GRADE همچنین تاکید کرده است که در آغاز تلاشهای بازسازی باید به آسیبپذیری خانوارها توجه ویژهای شود.
این امر شامل عوامل اجتماعی مانند سن، درآمد، کیفیت مسکن و نیز وضعیت اقتصادی و سلامت محیطی است که میتواند میزان آسیبپذیری یک گروه جمعیتی در برابر بلایا را مشخص کند.
در این مورد، هفت ایالت از آسیبدیدهترین مناطق یعنی میراندا، لاگوایرا، ناحیه پایتخت، کارابوبو، یاراکوی، آراگوا و فالکون محل زندگی حدود ۱۱.۵ میلیون نفر، یعنی نزدیک به ۴۰ درصد جمعیت کشور، بودند.
این هفت ایالت همچنین تقریبا نیمی از موجودی ساختمانها و زیرساختهای در معرض خطر ونزوئلا را در خود جای دادهاند؛ داراییهایی که ارزش آنها حدود ۶۵۷ میلیارد دلار (۵۷۶.۸ میلیارد یورو) برآورد شده است.
از جمله اشکال آسیبپذیری اجتماعی مشاهدهشده در جمعیت این ایالتها میتوان به خانوارهای زنسرپرست، خانوارهای تکسرپرست و خانوارهایی با اعضای سالخورده، معلول یا بیمار اشاره کرد.
در نتیجه، ارزیابی GRADE به این جمعبندی رسیده است که بازگرداندن و حفظ خدمات پایهای مانند آب و برق میتواند در دوران بازسازی برای این جوامع بهویژه سودمند باشد، زیرا قطع این خدمات در خانوارهای آسیبپذیر میتواند پیامدهایی نامتناسبا سنگین داشته باشد، حتی اگر آسیب فیزیکی به ساختمانها نسبتا محدود باشد.
کمبود این خدمات همچنین میتواند نابرابریهای موجود را تعمیق کند، نه آن که همه خانوارها را به طور یکسان تحت تاثیر قرار دهد.
این یافتهها میتواند به شکل قابل توجهی به دولت ونزوئلا کمک کند تا در ماههای پیش رو تلاشهای بازسازی را بر مناطق دارای اولویت بالا متمرکز کند و هر چه سریعتر به پیشرفت دست یابد.
با این حال، جمعیت زیاد و ظرفیت نهادی محدود همچنان از چالشهای اصلی پیش روی سرعت و کیفیت پاسخگویی و روند بهبود است.