اتحادیه اروپا باید میان ترویج استفاده از هوش مصنوعی در بخشهای دولتی و خصوصی و جلوگیری از تامین مالی موج پروژههای کمثمر «شستوشوی هوش مصنوعی» موازنهای حساس برقرار کند، تا تجربه طرحهای کمنتیجه گذشته تکرار نشود.
اتحادیه اروپا به تازگی سه پروژه جدید هوش مصنوعی با عناوین «سیلها و خشکسالیها»، «یونومیا.ایآی» و «اروپای» را اعلام کرده است؛ طرحهایی که هدفشان کمک به گسترش استفاده از هوش مصنوعی مولد (GenAI) در دستگاههای اداری سراسر اتحادیه اروپا است.
آگهی
آگهی
مجموع بودجه این طرحها ۳۶.۸ میلیون یورو است که ۱۸.۴ میلیون یورو آن مستقیما از سوی اتحادیه اروپا تامین میشود. نتایج نهایی این پروژهها برای سالهای ۲۰۲۹ تا ۲۰۳۰ پیشبینی شده است.
هرچند آزمون و توسعه راهحلهای مبتنی بر هوش مصنوعی مولد در سراسر کشورهای عضو اتحادیه اروپا به انعطافپذیری نیاز دارد، اما موج تازه سرمایهگذاری روی راهحلهای GenAI و ApplyAI در اروپا باید همراه با نظارت سختگیرانه و مشارکت بیشتر بازیگران بخش خصوصی اروپایی باشد؛ آنهایی که تجربه عملی در توسعه این گونه راهحلها دارند.
در گذشته، بوروکراسی و کاغذبازی کافکایی اغلب مانع میشد استارتآپها و شرکتهای در حال رشدِ پرتحرک در مناقصهها و برنامههای تامین مالی اتحادیه اروپا و دولتهای ملی شرکت کنند.
با این حال، اینکه بودجههای اتحادیه اروپا دقیقا به کجا و چگونه هدایت شوند، بیش از پیش به نظارت نیاز خواهد داشت تا از موج تازه «شستوشوی هوش مصنوعی» جلوگیری شود؛ وضعیتی مشابه «شستوشوی نوآوری» در گذشته که گاه باعث میشد منابع مالی اتحادیه به نتایج قابل اندازهگیری تبدیل نشود.
پروژه «سیلها و خشکسالیها»
هدایت کنسرسیوم «سیلها و خشکسالیها» بر عهده ایتالیا است و ذینفعانی از فرانسه، اسپانیا و یونان در توسعه آن مشارکت دارند.
ارزش کل این پروژه ۸.۸ میلیون یورو است که ۴.۴ میلیون یورو آن را اتحادیه اروپا تامین میکند. این طرح قرار است تا ۳۰ ژوئن ۲۰۳۰ به پایان برسد.
هدف کنسرسیوم این است که ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی مولد در اختیار نهادهای دولتی قرار دهد تا توان پیشبینی، مدیریت بحران و ارتباط با شهروندان را در برابر بلایای اقلیمی روزبهروز رایجتر، مانند سیل و خشکسالی، بهبود دهند.
پروژه «یونومیا ایآی»
هدایت کنسرسیوم «یونومیا ایآی» بر عهده اسپانیا است و ۱۳ کشور دیگر از منطقه اقتصادی اروپا نیز به آن پیوستهاند: اتریش، استونی، فنلاند، یونان، پرتغال، لتونی، آلمان، هلند، لهستان، ایتالیا، مجارستان، نروژ و مالت.
ارزش کل این پروژه ۱۳.۹ میلیون یورو است که ۶.۹ میلیون یورو آن از سوی اتحادیه اروپا تامین میشود. پایان طرح برای ۳۰ ژوئن ۲۰۲۹ برنامهریزی شده و انتظار میرود نخستین پروژههای پایلوت ظرف یکونیم سال آینده اجرا شوند.
اهداف این پروژه دو بخش دارد: نخست، سرعت بخشیدن به پذیرش و بهکارگیری هوش مصنوعی مولد قابل اعتماد در دستگاههای اداری اروپا از طریق استقرار آن در ۲۵ نهاد دولتی و دستکم ۱۵ خدمت عمومی. دوم، تقویت حاکمیت فناوری اروپا از راه استفاده و بهینهسازی مدلهای متنباز اتحادیه اروپا.
در توضیحات پروژه آمده است که این هدف با تهیه و میزبانی «زیرساخت متمرکز و پرتوانِ هوش مصنوعی مولد» در دانشگاه گرانادا محقق خواهد شد، با امکان ایجاد گرههای محلیِ فدرهشده.
پروژه «اروپای»
سومین طرح، «اروپای»، به رهبری هلند اجرا میشود و دانمارک، بلژیک و لوکزامبورگ را نیز دربر میگیرد. هزینه کل این پروژه ۱۳.۹ میلیون یورو است که ۶.۹ میلیون یورو آن از بودجه اتحادیه اروپا تامین میشود. تاریخ پایان برآوردی طرح ۳۰ ژوئن ۲۰۲۹ اعلام شده است.
هدف این کنسرسیوم آن است که با ایجاد چارچوبی برای دولتهای عضو اتحادیه اروپا، پذیرش راهحلهای مستقل و قابل اعتمادِ هوش مصنوعی مولد را در دولتهای اروپایی تسریع کند؛ چارچوبی که امکان همآفرینی، آزمون و اشتراکگذاری این راهحلها را در سه حوزه راهبردی فراهم میکند: سادهسازی قانونگذاری و فرایندهای اداری، تحلیل شهری و برنامهریزی فضایی، و ارایه کمک دیجیتال به شهروندان در وب و تلفن همراه.
این کنسرسیوم برای توضیح پروژه خود از استعاره یک آشپزخانه استفاده میکند.
کنسرسیوم میگوید: «ادارات دولتی اروپا در حال حاضر به "فستفودِ هوش مصنوعی" وارداتی از عرضهکنندگان غیراروپایی مانند ChatGPT، Copilot یا Gemini متکی هستند؛ راهحلهایی گران، غیرشفاف و ناسازگار با الزامات حاکمیتی و انطباقی اروپا».
تیم پروژه اروپای میگوید طرح این است که به کشورهای عضو، یک «آشپزخانه جمعیِ مورد اعتماد» ارایه شود؛ جایی که دولتها بتوانند به طور مشترک راهحلهای هوش مصنوعی مولد را طراحی، آزمایش و به اشتراک بگذارند.
ستون فقرات این سامانه، که با تجهیزات یک آشپزخانه حرفهای قابل قیاس است، بر پایه پلتفرم دانمارکی OS2ai ساخته شده است؛ پلتفرمی که هماکنون به بیش از ۲۸ هزار کارمند خدمترسانی میکند، و نیز سامانه GovChat-NL در هلند.
در کنار این زیرساخت، مجموعهای از ابزارهای آمادهاستفاده قرار میگیرد که پیشتر آزمایش و اعتبارسنجی شدهاند و از آنها با عنوان «غذاهای از پیش پخته، آماده سرو» یاد میشود؛ همراه با اجزای قابل استفاده مجدد مانند مدلهای هوش مصنوعی ساخت اروپا، الگوهایی برای بازتولید راهحلهای موفق در سایر کشورها، فرایندهای پایش انطباق که نقش «برچسبهای تغذیهای» را بازی میکنند و بازارچهای برای اپلیکیشنها که به مثابه «انبار مرتبشده» عمل میکند.
این مطلب در اصل در وبسایت EU Tech Loop (منبع به زبان انگلیسی) منتشر شده و بر اساس توافق انتشار متقابل، در یورونیوز بازنشر شده است.