برخی کاربران شبکههای اجتماعی با انتشار تصاویری مدعی شدهاند عکاسان پیش از حمله روسیه به صومعه تاریخی «پچرسک لاورا» در کییف روی پشتبام ساختمانهای اطراف مستقر شده بودند تا لحظه اصابت موشک را ثبت کنند.
کاربران حامی روسیه با انتشار تصاویری مدعیاند که عکاسان پیش از وقوع حمله در محل حضور داشتهاند. به ادعای آنها، حضور گروهی از تصویربرداری روی پشتبامهای اطراف ثابت میکند که حمله به این مجموعه مذهبی مهم اوکراین از سوی خود اوکراین صحنهسازی شده است.
آگهی
آگهی
این مجموعه صومعهای که در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده در جریان حملات گسترده روسیه به کییف در روزهای ۱۴ و ۱۵ ژوئن هدف حمله پهپادی و موشکی قرار گرفت.
مقامات اوکراینی اعلام کردند در این حملات علاوه بر مجموعه تاریخی «پچرسک لاورا» و مناطق مسکونی اطرافش، استودیوهای فیلمسازی «اولکساندر دووژنکو» نیز آسیب دیده است.
این مجموعه که در قرن یازدهم میلادی بنیان گذاشته شده یکی از مهمترین مراکز مسیحیان ارتدوکس در اوکراین به شمار میرود.
ویدئویی که یولیا آناتولییونا سویریدنکو، نخستوزیر اوکراین پس از حمله منتشر کرد، کلیسای جامع «دورمیشن» را در حالی نشان میدهد که در آتش میسوزد.
مقامات روسیه پس از این حمله مدعی شدند که آسیب واردشده به کلیسای جامع بر اثر اصابت یک موشک پدافندی آمریکایی پاتریک بوده و مسئولیت آن بر عهده اوکراین است.
همزمان برخی کاربران در شبکههای اجتماعی ایکس، فیسبوک و تیکتاک نیز با انتشار دو تصویر مدعی شدند این حمله توسط اوکراین صحنهسازی شده است.
در یکی از این تصاویر، دو مرد روی پشتبام ساختمانی در حال نصب دوربین و تنظیم آن به سمت کلیسای جامع دیده میشوند. تصویر دیگر نیز مردی را نشان میدهد که ظاهرا از ساختمان در حال سوختن پس از حمله عکاسی میکند.
تیم راستیآزمایی یورونیوز نمونههایی از این پستها را به زبانهای آلمانی و یونانی بررسی کرد. این پستها در مجموع بیش از ۱۱۰ هزار بار در پلتفرمهای مختلف دیده شدهاند و مدعی بودند عکاسان از پیش از حمله از وقوع آن اطلاع داشتهاند.
در یکی از این پستها آمده است: «فیلمبرداری از بمبارانها در اوکراین ممنوع است اما درست همان شب، عکاسانی با تجهیزات حرفهای روی پشتبام ساختمانهای مجاور لاورای کییف حاضر بودند.»
یورونیوز هر دو تصویر را با استفاده از ابزار راستیآزمایی تصاویر شرکت «اوپن ایآی» بررسی کرد. این ابزار وجود «محتوای تولید شده توسط هوش مصنوعی» را در هر دو فایل شناسایی کرد.
نرمافزار تشخیص محتوای تولید شده توسط هوش مصنوعی «SynthID» یک واترمارک دیجیتالی نامرئی است که به تصاویر تولیدشده با مدلهای تولید تصویر هوش مصنوعی اضافه میشود و امکان شناسایی آنها را حتی پس از انتشار در اینترنت فراهم میکند.
این تصاویر همچنین دارای خطاهای بصری هستند. برای نمونه سقف کلیسای جامع در آنها به رنگ سبز نشان داده شده در حالی که تصاویر تاییدشده از این مجموعه نشان میدهد سقف کلیسا قهوهای است و تنها برخی ساختمانهای اطراف سقف سبز دارند.
سازمان امنیت اوکراین اعلام کرد که این حمله توسط روسیه و با استفاده از یک پهپاد «گران-۲»انجام شده است.
تاکنون هیچ مدرکی برای تایید ادعای صحنهسازی این حمله یا اطلاع قبلی عکاسان اوکراینی از زمان وقوع آن ارائه نشده است.
ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین این حمله را «یکی از جدیترین جنایتهای روسیه علیه فرهنگ مسیحی تا امروز» توصیف کرد. همچنین آندری سیبیها، وزیر خارجه اوکراین اعلام کرد که کییف از طریق یونسکو و دیگر سازوکارهای بینالمللی برای پاسخگو کردن «تروریستهای روس» اقدام خواهد کرد.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه نیز در شبکه ایکس نوشت: «همانطور که جنگ تجاوزکارانه روسیه علیه اوکراین طی بیش از چهار سال گذشته هیچ توجیهی نداشته این حمله به میراث مشترک بشریت نیز هیچ توجیهی ندارد.»