آیا امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه، در برابر پادشاه تایلند، ماها واجیرالونگکورن، زانو زده است؟ با وجود ادعاهای مطرحشده در فضای مجازی، این تصویر که بهصورت گسترده پخش شده، جعلی است.
وزارت خارجه تایلند این ادعا را که امانوئل ماکرون هنگام اعطای عالیترین نشان دولتی فرانسه به پادشاه تایلند، در برابر او زانو زده است، تکذیب کرد. این مراسم در جریان سفر رسمی پادشاه تایلند به پاریس برگزار شده بود.
این ادعا پس از انتشار گسترده یک تصویر تولیدشده با هوش مصنوعی در شبکههای اجتماعی در تایلند مطرح شد. این سفر، نخستین سفر رسمی یک پادشاه تایلند به فرانسه از سال ۱۹۶۰ بود که همزمان با یکصدوهفتادمین سالگرد روابط دیپلماتیک دو کشور انجام شد.
در ضیافت شام رسمی در کاخ ریاستجمهوری فرانسه، ماکرون نشان «صلیب بزرگ لژیون دونور»، عالیترین نشان افتخار فرانسه را به پادشاه ۷۳ ساله تایلند اعطا کرد. همچنین ملکه سوتیدا نشان «صلیب بزرگ نشان ملی لیاقت» را دریافت کرد؛ موضوعی که رسانههای تایلندی نیز آن را گزارش کردند.
اندکی پس از این مراسم، تصویری در فضای مجازی منتشر شد که ظاهراً نشان میداد ماکرون هنگام اعطای این نشان در برابر پادشاه تایلند زانو زده است.
یک پست در فیسبوک به زبان تایلندی که این تصویر را منتشر کرده بود، با بیش از ۴۰ هزار واکنش، ۲ هزار بار بازنشر شد.
بر اساس اعلام سازمان راستیآزمایی تایلندی، COFACT، این پست تنها در نخستین ساعت انتشار خود نزدیک به ۴۰۰ بار به اشتراک گذاشته شد.
این تصویر همچنین توسط صفحهای با بیش از دو میلیون دنبالکننده که بهطور مداوم مطالبی در حمایت از ارتش تایلند و با رویکرد ملیگرایانه منتشر میکند، بازنشر شد.
بسیاری از کاربران تایلندی در بخش نظرات، این اقدام رئیسجمهور فرانسه را تحسین کردند. یکی از کاربران او را «بسیار جذاب» توصیف کرد و نوشت این اقدام «کاملاً دل مردم تایلند را به دست آورده است.»
یک کاربر دیگر ماکرون را «یک رهبر واقعی» خواند.
با این حال، وزارت خارجه تایلند اعلام کرد چنین اتفاقی هرگز رخ نداده است.
یکی از مقامهای این وزارتخانه به خبرگزاری فرانسه گفت: «هیچ مدرکی مبنی بر وجود تصویری که امانوئل ماکرون را در حال زانو زدن هنگام اعطای یک نشان سلطنتی نشان دهد، وجود ندارد.»
عکسهای رسمی منتشرشده از سوی وزارت خارجه تایلند نیز نشان میدهند که ماکرون هنگام اهدای نشان ایستاده است.
علاوه بر این، تصویر مورد بحث دارای ناهماهنگیهای بصری نیز هست. با مقایسه لباس فردی که شبیه ملکه سوتیدا به نظر میرسد با عکسهای واقعی ثبتشده در جریان این سفر، مشخص میشود که لباس او با لباس واقعی ملکه تفاوت دارد.
در نهایت، تیم راستیآزمایی یورونیوز، «کیوب»، این تصویر را با ابزار تشخیص «اوپنایآی» بررسی کرد. نتیجه نشان داد که تصویر دارای نشانگذاری دیجیتال (SynthID) است و با استفاده از ابزارهای «اوپنایآی» تولید شده است.
این نخستین بار نیست که تصاویر تولیدشده با هوش مصنوعی از خانواده سلطنتی تایلند در فضای مجازی بهطور گسترده منتشر میشوند.
در ماه ژوئن نیز تصاویری که شاهدخت «سیرواناواری» را پس از درگذشت دختر ارشد پادشاه، معروف به شاهدخت «بها» در حال گریه نشان میداد، بهطور گسترده در فضای مجازی منتشر شد و همدردی بسیاری از کاربران را برانگیخت.
اما آن تصاویر نیز در واقع با استفاده از هوش مصنوعی تولید شده بودند.