گروهی متشکل از۴۹ کشور روز جمعه در پاریس گرد هم آمدهاند تا مراحل اولیه طرحی برای ازسرگیری تردد دریایی در تنگه هرمز را نهایی کنند. این ائتلاف به رهبری فرانسه و بریتانیا تأکید کرده است که اجرای این عملیات تنها پس از پایان جنگ آغاز خواهد شد. کشورها آماده ارسال کشتی جنگی، پرسنل و مینروبی هستند.
این ائتلاف که عمدتا شامل کشورهای عضو ناتو بههمراه کشورهایی مانند کره جنوبی، استرالیا و ژاپن است، قرار است چارچوب کلی طرحی برای ازسرگیری ناوبری در این گذرگاه راهبردی را اعلام کند.
بر اساس این طرح، ماموریت شامل استقرار ناوهای نظامی، اسکورت دریایی، نیروهای مسلح، توانمندیهای اطلاعاتی، عملیات پاکسازی مین و تجهیزات راداری خواهد بود. یورونیوز تأیید کرده است که برخی کشورهای اروپایی از پیش کشتیهایی را به منطقه اعزام کردهاند.
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، اعلام کرد که بیش از ده کشور برای مشارکت در یک ماموریت دفاعی با هدف احیای آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز اعلام آمادگی کردهاند و آماده ارائه تجهیزات و توانمندیهای خود هستند.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
آقای استارمر در جمع خبرنگاران و در کنار رهبران فرانسه، آلمان و ایتالیا اعلام کرد که این روند با برگزاری نشست برنامهریزی نظامی در لندن طی هفته آینده ادامه خواهد یافت تا در آن جزئیات بیشتری از ساختار و ترکیب این ماموریت اعلام شود. به گفته او، تاکنون بیش از ده کشور برای مشارکت و تامین تجهیزات اعلام آمادگی کردهاند.
آقای استارمر تاکید کرده است که بازگشایی تنگه هرمز نهتنها یک ضرورت در سطح جهانی است، بلکه مسئولیتی مشترک برای جامعه بینالمللی بهشمار میرود.
ایران و آمریکا در پیامهایی جداگانه در روز جمعه اعلام کرده بودند که اتا پایان آتشبس اعلامی، تنگه هرمز باز خواهد بود. دونالد ترامپ هم در پیامی مدعی شد که ایران وعده داده که دیگر تنکه هرمز را مسدود نخواهد کرد، هر چند که مقامهای ایرانی هنوز به این اظهارات واکنش نشان ندادهاند
در همین حال، مذاکرات غیرمستقیم برای تمدید آتشبس فعلی ادامه دارد و برخی خوشبینیها نسبت به تمدید آن پس از ۲۲ آوریل، زمان پایان فعلی، وجود دارد.
کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، روز چهارشنبه در واشنگتن گفت: «ما نسبت به چشمانداز دستیابی به توافق احساس خوبی داریم.»
«هدف این است که فراتر از برنامه ریزی به سمت اجرا حرکت کنیم»
یک منبع ناتو به یورونیوز گفت: «هدف این است که از مرحله برنامهریزی عبور کنیم و کشتیها را در منطقه مستقر کنیم تا با فروکش کردن درگیری، آماده اقدام باشند.»
این منبع افزود: «اما این مأموریت ماهیتی دفاعی خواهد داشت و شامل کشتیها، حسگرها، رادارها و شناورهای مینروب خواهد بود.»
این نشست بهصورت ترکیبی برگزار میشود؛ اکثر کشورها بهصورت آنلاین شرکت میکنند، در حالی که کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا و فردریش مرتس، صدراعظم آلمان، بهصورت حضوری در کنار امانوئل مکرون، رئیسجمهوری فرانسه، در کاخ الیزه حضور خواهند داشت.
مرتس روز پنجشنبه اعلام کرد مشارکت احتمالی آلمان در چنین مأموریتی تنها پس از «دستکم یک آتشبس موقت» و با تایید دولت و پارلمان این کشور امکانپذیر خواهد بود و افزود: «ما هنوز فاصله زیادی تا آن نقطه داریم.»
کشورهای ناتو در ابتدا تاکید داشتند که این جنگ مسئولیت آنها نیست، زیرا پیش از آغاز در جریان قرار نگرفته بودند. اما پس از آنکه دونالد ترامپ به متحدان ناتو اولتیماتوم داد که «در عرض چند روز» طرحی ارائه کنند، تحت فشار قرار گرفتند تا راهکاری برای بازگشایی تنگه ارائه دهند.
به گفته یک منبع ناتو، ترامپ در دیدار اخیر خود با مارک روته، دبیرکل ناتو، در واشنگتن نارضایتی خود را بهصراحت بیان کرده است. این منبع گفت: «ناامیدی واقعی از سوی ترامپ وجود داشت و روشن شد که باید وارد عمل شویم.»
ماکرون و «ماموریتی کاملا دفاعی»
ماموریت پیشنهادی احتمالا تحت چارچوب رسمی ناتو اجرا نخواهد شد، زیرا این ائتلاف تأکید دارد که عملیات نباید شامل طرفهای درگیر، یعنی آمریکا و اسرائیل باشد.
یک منبع آگاه به یورونیوز گفت: «ائتلاف میخواهد اطمینان حاصل کند که این مأموریت با طرفهای درگیر مرتبط نباشد.»
گزینههایی مانند دریافت مجوز از شورای امنیت سازمان ملل یا گسترش مأموریت «آسپیدس» اتحادیه اروپا نیز مطرح شدهاند، اما تصویب چنین طرحی در شورای امنیت بسیار دشوار ارزیابی میشود.
با وجود تمایل گسترده کشورها برای مشارکت، کارشناسان نسبت به پیچیدگی و ریسکهای این عملیات هشدار میدهند.
اد آرنولد، پژوهشگر ارشد امنیت اروپا در مؤسسه RUSI، گفت: «همیشه این احتمال وجود دارد که به یک درگیری گستردهتر کشیده شویم.»او افزود: «اگر آمادگی ورود به جنگ را ندارید، شاید بهتر باشد اصلاً وارد مرحله اول نشوید، زیرا ایران میداند که اروپاییها بازدارندگی قوی ندارند.»