با ادامه درگیریها در خاورمیانه کشورهای اروپایی عملیات گستردهای را برای بازگرداندن شهروندان خود از این منطقه آغاز کردهاند.
با وجود لغو هزاران پرواز در منطقه تلاشها برای انتقال اتباع اروپایی همچنان ادامه دارد. اما اتحادیه اروپا چگونه این عملیات را هماهنگ میکند و نقش بروکسل در این میان چیست؟
آگهی
آگهی
با شدت گرفتن جنگ در خاورمیانه شمار زیادی از پروازها در منطقه لغو شده است. هرچند تعداد دقیق شهروندان اروپایی حاضر در این منطقه مشخص نیست، «مرکز هماهنگی واکنش اضطراری» اتحادیه اروپا (ERCC) تاکنون با پشتیبانی از حدود ۹۰ پرواز روند بازگرداندن شهروندان به ۱۴ کشور عضو از جمله فرانسه، ایتالیا، هلند و سوئد را تسهیل کرده است.
این مرکز دو سازوکار مالی متفاوت دارد. بر اساس یکی از این طرحها اتحادیه اروپا میتواند تا ۷۵ درصد هزینه پروازهای بازگرداندن شهروندان را تقبل کند، مشروط بر آنکه دستکم ۳۰ درصد ظرفیت صندلیها در اختیار شهروندان سایر کشورهای عضو قرار گیرد. در صورتی که هیچ کشور عضوی قادر به ارائه کمک نباشد کمیسیون اروپا میتواند از طریق سازوکار «rescEU» پروازهایی را با تامین کامل هزینهها سازماندهی کند.
بر اساس بیانیه کمیسیون اروپا در ۱۶ مارس، بیش از ۱۱ هزار شهروند اروپایی که در خاورمیانه گرفتار شده بودند با پروازهایی که هزینه آنها بهطور کامل از سوی اتحادیه اروپا تامین شده، به کشورهای خود بازگردانده شدهاند.
هفته گذشته پنجمین پرواز تخلیه با ۱۳۴ شهروند اروپایی در بخارست، پایتخت رومانی به زمین نشست. این پرواز به درخواست مقامهای رومانی از عمان انجام شد و ۹۶ شهروند رومانیایی و ۳۸ شهروند دیگر کشورهای اروپایی را که در امارات عربی متحده گرفتار شده بودند، به این کشور منتقل کرد.
اتحادیه اروپا همچنین تا ۷۵ درصد هزینه حملونقل زمینی مسافران برای رسیدن به عمان را نیز پوشش داده است.
چهار پرواز دیگر نیز در هفته دوم ماه مارس انجام شد؛ نخستین پرواز ۳۵۶ شهروند اروپایی را از عمان به رومانی بازگرداند. دو پرواز بعدی در ورشو، پایتخت لهستان به زمین نشست و در مجموع ۳۰۳ شهروند اروپایی را منتقل کرد که از این میان ۲۷۷ نفر لهستانی و ۷۶ نفر از سایر کشورهای اروپایی بودند. این افراد در کشورهای کویت، بحرین، قطر و امارات متحده عربی گرفتار شده بودند.
تاکنون ۲۳ کشور برای بازگرداندن شهروندان خود از خاورمیانه از اتحادیه اروپا درخواست کمک کردهاند. هادیا لحبیب، کمیسر اتحادیه اروپا در امور «برابری، آمادگی و مدیریت بحران» در بیانیهای اعلام کرد: «ما به حفاظت از شهروندان خود در هر کجا که باشند ادامه خواهیم داد و هر زمان که چالشها فراتر از توان یک کشور باشد وارد عمل خواهیم شد.»
برنامههای کشورهای اروپایی برای بازگرداندن شهروندان
در سطح ملی نیز دولتهای اروپایی بهطور مستقل عملیات بازگرداندن شهروندان خود را اجرا کرده و برای افراد باقیمانده در منطقه برنامهریزی کردهاند.
وزارت امور خارجه یونان ۲۰ مارس اعلام کرد که بیش از ۲ هزار شهروند این کشور از مناطق جنگی به کشور بازگشتهاند. این عملیات از طریق مسیرهای زمینی از تلآویو، بیتالمقدس(اورشلیم) و بیتلحم به مصر و همچنین از کویت، بحرین و قطر به عربستان سعودی انجام شده است. افزون بر این، پروازهایی برای انتقال شهروندان از عمان، امارات، قطر و عربستان سعودی تدارک دیده شد.
در این عملیات شماری از شهروندان یونانی از طریق مسیرهای زمینی از تلآویو، بیتالمقدس(اورشلیم) و بیتلحم به مصر منتقل شدند و گروهی دیگر نیز از کویت، بحرین و قطر به عربستان سعودی انتقال یافتند. این افراد سپس با پرواز از مصر و عربستان به یونان بازگشتند.
از زمان شروع جنگ تا کنون حدود ۲۵ هزار شهروند ایتالیایی که بهعنوان گردشگر یا مهاجر در منطقه حضور داشتند به کشورشان بازگردانده شدند. با این حال وزارت امور خارجه ایتالیا برآورد میکند که هنوز حدود ۹۰ هزار ایتالیایی در خاورمیانه و منطقه خلیج فارس حضور دارند.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
برژون، سخنگوی دولت فرانسه نیز اعلام کرده تا ۱۱ مارس نزدیک به ۲۰ هزار شهروند فرانسوی از خاورمیانه به کشور بازگردانده شدهاند. برآوردها حاکی است که در زمان آغاز جنگ حدود ۴۰۰ هزار شهروند فرانسوی در این منطقه حضور داشتند که شماری از آنها در حال سفر بودند.
اسپانیا نیز از آغاز جنگ تاکنون حدود ۸ هزار شهروند خود را از منطقه خارج کرده است.