یک ماه پس از دو زلزله در ونزوئلا، بیش از ۵۵۰۰ کشته و ۱۶۷۰۰ زخمی اعلام شده است؛ هزاران خانواده بیخانهاند، آمار مفقودان ثابت مانده و خسارت حدود ۱۹۶۰۰ میلیون دلار است.
سی روز از زمانی که دو زمینلرزه با بزرگی ۷٫۲ و ۷٫۵ در کمتر از ۳۹ ثانیه شمال ونزوئلا را لرزاند، در شب ۲۴ ژوئن، میگذرد. آنچه مقامها در آن زمان پدیدهای لرزهای کمسابقه، یک دوبلته لرزهای، توصیف کردهبودند، در گذر هفتهها به یکی از بدترین فجایع طبیعی که این کشور در بیش از یک قرن گذشته تجربه کردهاست، تبدیل شدهاست.
آگهی
آگهی
یک ماه بعد، آمارها همچنان در حال تغییر است، هرچند با سرعتی بسیار کندتر از روزهای نخست، و هنوز هم شکافهایی برجا میگذارد که دولت پاسخی برای آنها ندادهاست. تازهترین تراز رسمی که خورخه رودریگز، رییس مجلس ملی، روز جمعه گذشته اعلام کرد، شمار کشتهشدگان را ۵۵۴۶ نفر و تعداد زخمیها را ۱۶۷۴۰ نفر اعلام میکند.
این رقم اخیر عملا از چند هفته پیش تغییری نکردهاست؛ امری که نشان میدهد تیمهای پزشکی دیگر با موارد جدید وخیم روبهرو نمیشوند، در حالیکه تعداد قربانیان همچنان با پیشرفت عملیات آواربرداری و شناسایی پزشکیقانونی پیکرها رو به افزایش است؛ بسیاری از این پیکرها بدون شناسایی در گورهای تعبیهشده در گورستانهای لاگوایرا دفن شدهاند.
ناخوشایندترین آمار اما همان دادهای است که دولت ونزوئلا آن را بهروز نمیکند. از ۲۵ ژوئن، یک روز پس از دوبلته لرزهای، مقامها دیگر آمار رسمی افراد ناپدیدشده را که آن زمان ۱۵۷ نفر اعلام شدهبود، بهروزرسانی نکردهاند. در این خلأ ابتکار عمل شهروندیای با عنوان «ناپدیدشدگان زلزله ونزوئلا» شکل گرفته که گزارشهای خانوادهها را گردآوری و فهرستی نزدیک به ۲۹۵۰۰ نفر از افرادی را که سرنوشتشان نامعلوم است ثبت میکند. این فاصله میان آنچه دولت به رسمیت میشناسد و آنچه خود شهروندان مستند میکنند، به یکی از جنبههای بهشدت مورد انتقاد در مدیریت وضعیت اضطراری تبدیل شدهاست.
خسارتهای مادی و جابهجایی جمعیت
جدا از جانهای از دسترفته، زلزله ردپای اقتصادی قابلتوجهی بر جا گذاشتهاست. گزارشی از بانک جهانی که هفته گذشته منتشر شد، خسارتهای مستقیم فیزیکی را حدود ۱۹٫۶ میلیارد دلار برآورد میکند.
از این رقم، ۹٫۳ میلیارد دلار به واحدهای مسکونی تخریبشده یا بهشدت آسیبدیده، ۵٫۲ میلیارد دلار به زیرساختهای عمومی از جمله بیمارستانها، مدارس و دیگر تاسیسات حیاتی و نزدیک به ۵ میلیارد دلار به ساختمانهای تجاری و صنعتی مربوط میشود.
در عرصه میدانی، آخرین آمار رسمی شامل این موارد است:
- ۸۵۶ ساختمان آسیبدیده که ۱۹۰ مورد از آنها به طور کامل فروریختهاند
- شمار افراد بیسرپناه به ۱۷ هزار و ۹۰۷ نفر رسیدهاست که از این میان ۲۳ هزار و ۱۲۲ نفر در ۱۰۷ اردوگاه موقت در کاراکاس و لاگوایرا بهسر میبرند،
- ۱۲۸۳۲۴ خانواده از آغاز وضعیت اضطراری به نوعی از حمایت از سوی مقامها برخوردار شدهاند.
از زمان زمینلرزه اصلی، ۱۴۰۵ پسلرزه نیز به ثبت رسیدهاست که برخی از آنها به اندازهای قوی بودهاند که کار بر روی سازههای از پیش تضعیفشده را دشوارتر کنند.
یک ماه بعد، زندگی میکوشد از سر گرفته شود
با گذشت هفتهها، عملیات نجات به معنای دقیق کلمه جای خود را به آواربرداری و بازسازی دادهاست؛ فرایندی که خود مقامها هم اذعان دارند ماهها، اگر نگوییم سالها، طول خواهد کشید.
برخی خدمات پایه، مانند برق در بخشهایی از لاگوایرا، حدود دو هفته پس از زلزله برقرار شد، اما بازگشت به وضعیت عادی همچنان نسبی است. سازمانهایی مانند پزشکان بدون مرز همچنان کلینیکهای سیار خود را در منطقه صفر فعال نگه داشتهاند تا نیازهای بهداشتیای را پوشش دهند که نظام عمومی درمان، که پیش از زلزله نیز فرسوده بود، از تامین کامل آنها ناتوان است.
این تراژدی همچنین در مقطع حساس سیاسی برای ونزوئلا رخ داد؛ کشوری که پس از بازداشت نیکولاس مادورو، رییسجمهور پیشین در ابتدای سال، در حال گذراندن دوران گذار است و دلسی رودریگز در راس دولت موقتی قرار دارد که هنوز زمانی برای برگزاری انتخابات تعیین نکردهاست.
نحوه مدیریت کمکهای بینالمللی، از جمله همکاری دریافتی از کشورهایی مانند اسراییل و تلاشها برای آزادسازی داراییهای ونزوئلا با پشتیبانی ایالات متحده، به عنوان یکی از عواملی که سرعت بازسازی در ماههای پیشرو را تعیین خواهد کرد، جلوهگر شدهاست.