شبکههای اجتماعی از اطلاعات نادرست درباره سلامت روان پر شده و برای جوانانی که هرچه بیشتر برای خودتشخیصی به این فضاها رو میآورند خطرساز است.
یک مطالعه جدید نشان میدهد بیش از نیمی از مطالب شبکههای اجتماعی درباره سلامت روان و نورودیورجنس حاوی اطلاعات نادرست است، بهویژه در تیکتاک.
آگهی
آگهی
در بررسی ۵۰۰۰ پست در شبکههای اجتماعی درباره اوتیسم، بیشفعالی و کمتوجهی (ADHD)، اسکیزوفرنی، اختلال دوقطبی، افسردگی، اختلالهای خوردن، اختلال وسواس فکریعملی (OCD)، اضطراب و فوبیاها تا ۵۶ درصد موارد اغلب نادرست یا بدون پشتوانه تشخیص داده شد.
پژوهشگران دریافتند مطالب مربوط به نورودیورجنس، مانند اوتیسم و بیشفعالی و کمتوجهی، بیش از هر موضوع دیگری در حوزه سلامت روان حاوی اطلاعات نادرست است.
النور چتبورن، نویسنده همکار این پژوهش در دانشگاه ایست آنگلیای انگلستان، گفت: «در کار ما میزان اطلاعات نادرست در شبکههای اجتماعی تا ۵۶ درصد هم رسید. این موضوع نشان میدهد ویدیوهای جذاب چطور میتوانند بهآسانی در اینترنت فراگیر شوند، حتی وقتی اطلاعاتشان همیشه دقیق نیست.»
پژوهشگران ۲۷ مطالعه را که دقت اطلاعات مربوط به سلامت روان و نورودیورجنس را در پلتفرمهای مختلف از جمله یوتیوب، تیکتاک، فیسبوک، اینستاگرام و اکس بررسی کرده بودند، تحلیل کردند.
در ۱۷ مورد از این ۲۷ مطالعه از اطلاعات نادرست گزارش شده بود که میزان آن در پلتفرمها و موضوعات مختلف تفاوت زیادی داشت؛ از صفر درصد در ویدیوهای مربوط به اضطراب و افسردگی در یوتیوب کیدز تا ۵۶.۹۲ درصد در ویدیوهای مربوط به فوبیای امآرآی در یوتیوب.
این پژوهش نشان داد میزان اطلاعات نادرست در تیکتاک بهطور ثابت بالاتر از سایر پلتفرمهاست؛ از جمله شیوع ۵۲ درصدی اطلاعات نادرست در ویدیوهای مرتبط با بیشفعالی و کمتوجهی و ۴۱ درصدی در ویدیوهای مرتبط با اوتیسم در تیکتاک.
در مقابل، میانگین اطلاعات نادرست در یوتیوب ۲۲ درصد و در فیسبوک کمی کمتر از ۱۵ درصد بود.
چتبورن توضیح داد که شبکههای اجتماعی به محلی مهم برای آشنایی بسیاری از جوانان با موضوعات سلامت روان تبدیل شده و محتوای گمراهکننده میتواند بهسرعت دستبهدست شود، بهویژه وقتی منابع قابلدسترس و قابلاعتماد در اختیار نباشد.
چه کسانی این محتوا را میبینند؟
به گفته سازمان جهانی بهداشت (WHO)، یک نفر از هر هفت نفر در گروه سنی ۱۰ تا ۱۹ سال دچار نوعی اختلال روانی است که ۱۵ درصد بار بیماری جهانی در این گروه سنی را تشکیل میدهد. افسردگی، اضطراب و اختلالهای رفتاری از مهمترین علل بیماری و ناتوانی در میان نوجوانان هستند.
به گفته نویسندگان، بسیاری از جوانان اکنون برای درک علائم و احتمال تشخیصهای خود به این پلتفرمها مراجعه میکنند.
چتبورن گفت: «میان محتوای تیکتاک و این که جوانان هرچه بیشتر باور کنند ممکن است دچار مشکلات سلامت روان یا اختلالهای عصبرشدی باشند، ارتباطی مشاهده شده است.»
نویسندگان هشدار دادند هرچند این پرسشگری میتواند نقطه شروع مفیدی باشد، اما باید به ارزیابی بالینی درست توسط یک متخصص منجر شود. به گفته آنها، اطلاعات نادرست این خطر را دارد که رفتارهای عادی را بیمارگونه جلوه دهد و سوبرداشتها از اختلالهای جدی را عمیقتر کند.
پیامدها میتواند فراتر از تشخیص اشتباه باشد. چتبورن افزود: «وقتی ایدههای غلط گسترش پیدا میکند، میتواند به انگزنی دامن بزند و باعث شود مردم زمانی که واقعا به کمک نیاز دارند، کمتر برای دریافت حمایت اقدام کنند.»
وقتی افراد با توصیههای گمراهکننده درباره درمانها روبهرو میشوند، بهویژه آنهایی که پشتوانه شواهد علمی ندارند، ممکن است دریافت مراقبت مناسبشان به تعویق بیفتد.
یک سخنگوی تیکتاک گفت: «این پژوهش معیوب است و بر تحقیقات قدیمی درباره چندین پلتفرم متکی است.»
این سخنگو افزود: «واقعیت این است که ما اطلاعات مضر و نادرست در حوزه سلامت را حذف میکنیم و دسترسی به اطلاعات قابلاعتماد از سازمان جهانی بهداشت را فراهم میکنیم تا جامعه کاربران ما بتواند درباره موضوعات مهم برای خودشان اظهار نظر کنند و حمایت مورد نیاز را بیابند.»
یوتیوب در واکنش به این پژوهش به یورونیوز سلامت گفت وقتی مردم بهدنبال موضوعات سلامت میگردند، این پلتفرم ویدیوهای منتشرشده از سوی منابع معتبر را در اولویت نمایش قرار میدهد.
یک سخنگوی یوتیوب گفت: «ما با متخصصان دارای مجوز در حوزه پزشکی و سلامت روان همکاری میکنیم تا یافتن اطلاعات قابلاعتماد درباره سلامت در یوتیوب برای مردم آسانتر شود. همچنین تدابیر مشخصی برای حفاظت از نوجوانان داریم، اطلاعات نادرست مضر درباره پزشکی را حذف میکنیم و برای محتوایی که برای مخاطبان کمسن مناسب نیست محدودیت سنی میگذاریم.»
این مقاله بهروزرسانی شده تا واکنش تیکتاک و یوتیوب به این پژوهش را نیز در بر بگیرد.
از فیسبوک، اینستاگرام و اکس برای اظهار نظر درخواست شده است.