قرار بود فقط یک پیادهروی معمولی در جنگل و کمی جمعآوری میوههای جنگلی باشد. اما یکی از ساکنان شهری کوچک در لهستان به جای توتهای جنگلی، به چیزی برخورد که شاید بتواند یکی از معماهای حلنشده جنگ جهانی دوم را روشن کند.
او در جنگلی نه چندان دور از مجموعه موزه دفاع ساحلی «فورت گرهارد»، متوجه فرورفتگی غیرعادیای در زمین شد. اطراف آن، قطعات متعددی از یک سازه فلزی پراکنده بود. این قطعات شبیه ضایعات معمولی به نظر نمیرسیدند. میان آنها میشد تکههایی از ورق آلومینیومی، بخشهایی از اسکلت یک سازه و بقایای مهمات سوخته را مشاهده کرد.
آگهی
آگهی
یکی از قطعات پیدا شده به کارکنان موزه تحویل داده شد و همین آغازگر ماجرایی بود که شاید بیش از ۸۰ سال پیش، در روزهای جنگ جهانی دوم، آغاز شده باشد.
ویکتور چشفسکی از موزه دفاع ساحلی شهر شوینوییشچه در این خصوص میگوید: «همان نگاه اول نشان میداد که با ضایعات معمولی روبهرو نیستیم. نوع ورق فلزی، شیوه پرچ شدن آن، نشانههای مربوط به سازه یک هواپیما و همچنین مهمات سوخته، همگی این احتمال را مطرح میکردند که با بقایای یک هواپیما روبهرو باشیم.»
نخستین سرنخ؛ نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا
یکی از مهمترین یافتهها، بقایای مهمات بود. بررسیهای اولیه نشان داد این مهمات از نوع کالیبر ۳۰۳ بریتانیایی است؛ مهماتی که از جمله در مسلسلهای براونینگ نصبشده روی هواپیماهای نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا (RAF) استفاده میشد.
این نخستین نشانه جدی بود که قطعات کشفشده ممکن است متعلق به یکی از هواپیماهای نیروهای متفقین باشد.
نقطه عطف اصلی زمانی به دست آمد که قطعات کشفشده با دقت بیشتری پاکسازی شدند. روی یکی از قطعات کوچک، یعنی یک لوله مسی، پژوهشگران موفق شدند یک کد حروف و اعداد را شناسایی کنند.
کد «T7» کلید ادامه تحقیقات شد. بر اساس اسناد فنی نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا، این کد به نوعی لوله مسی بدون درز اشاره دارد که در سامانههای روغن، سوخت، گاز و دیگر تجهیزات داخلی هواپیماهای بریتانیایی استفاده میشد.
آنچه این کشف را جذابتر کرد، اتصال انتهایی این لوله بود. شواهد نشان میدهد این قطعه از نوع «آویمو» (Avimo) است؛ یک اتصال فشار قوی که در هواپیماهای بریتانیایی، از جمله در سامانههای مرتبط با موتورهای افسانهای رولز-رویس مرلین، به کار میرفت.
این موتورها روی بسیاری از مشهورترین هواپیماهای نیروی هوایی سلطنتی بریتانیا، از جمله بمبافکن لنکستر، نصب شده بودند.
یک لنکستر در نزدیکی شوینوییشچه؟ شاید تاریخ در حال کامل شدن باشد
در حال حاضر، تیم موزه با احتیاط درباره نوع دقیق هواپیما اظهارنظر میکند. هنوز مشخص نیست لاشه کشفشده متعلق به یک بمبافکن لنکستر، یک هواپیمای موسکیتو یا هواپیمای دیگری با فناوری مشابه باشد.
با این حال، سرنخی بسیار جالب توجه به دست آمده است.
موزه دفاع ساحلی از پیش بخش بزرگی از بال یک هواپیمای لنکستر، به طول تقریبی پنج متر، را در اختیار دارد؛ قطعهای که ماهیگیران در سال ۲۰۰۹ آن را از دریای بالتیک بیرون کشیدند.
نکته قابل توجه این است که محل کشف جدید تنها حدود یک کیلومتر، به صورت خط مستقیم، با محل کشف آن بال فاصله دارد.
پیوتر پیوووارچیک، مدیر موزه دفاع ساحلی، گفت: «ممکن است هر دو متعلق به یک هواپیما باشند.»
بخشی از بال که سالها پیش از دریا بیرون کشیده شد، به طور کامل بررسی شده است. پژوهشگران با استفاده از بررسیهای دقیق توانستند هویت سه نفر از اعضای خدمه آن را شناسایی کنند. این افراد از خلبانان و خدمهای بودند که در ماههای پایانی جنگ بر فراز مناطق شچچین و پولیس پرواز میکردند؛ مناطقی که محل استقرار کارخانههای مهم صنعتی و زیرساختهای بندری آلمان نازی بود.
آیا بقایای کشفشده در جنگل نیز متعلق به همان هواپیماست؟ پاسخ این پرسش هنوز مشخص نیست و نیازمند تحقیقات بیشتر خواهد بود.
جنگل هنوز راز خود را حفظ کرده است
محل کشف بقایا اکنون تحت حفاظت قرار گرفته است. اداره استانی حفاظت از میراث فرهنگی، اداره جنگلهای میندزیزدرویه و نهادهای مسئول رسیدگی به گورهای جنگی همگی از این کشف مطلع شدهاند.
با این حال، محل دقیق کشف به طور عمدی علامتگذاری نشده تا از حضور افراد کنجکاو، شکارچیان یادگاری و مجموعهداران جلوگیری شود.
محل سقوط هواپیما نیز ویژگیهای قابل توجهی دارد. شکل زمین به وضوح غیرطبیعی است و بخشی از سازهای بزرگتر همچنان در دل خاک دیده میشود.
پیوتر پیوووارچیک گفت: «احتمال میدهیم بخش اصلی هواپیما در همین نقطه سقوط کرده باشد.»
این بدان معناست که ممکن است در چند متری زیر سطح زمین، بخشهای بیشتری از هواپیما همچنان مدفون باشد. همچنین بدترین احتمال نیز هنوز منتفی نیست؛ اینکه بقایای اعضای خدمه هواپیما همچنان در زیر خاک باقی مانده باشد.
نمایندگان موزه تاکید کردند: «این محل باید به صورت کاملا تخصصی بررسی شود. نمیتوان احتمال دفن شدن بقایای اعضای خدمه در زیر سطح زمین را رد کرد.»
یک لوله کوچک، سرنخی برای یک داستان بزرگ
کشفهای بزرگ گاهی از کوچکترین اشیا آغاز میشوند. در این پرونده نیز همه چیز از یک لوله کوچک مسی شروع شد که پس از پاکسازی، کدی را آشکار کرد؛ کدی که پژوهشگران را مستقیما به فناوری هوانوردی بریتانیا در دوران جنگ جهانی دوم رساند.
آیا لاشه یک بمبافکن متفقین از نوع لنکستر در جنگلهای اطراف شوینوییشچه پنهان شده است؟ آیا هویت تمام خدمه آن مشخص خواهد شد؟ و آیا قطعات کشفشده در خشکی با بخشی از بالی که سالها پیش از دریای بالتیک بیرون کشیده شد، مطابقت خواهند داشت؟
پاسخ این پرسشها تنها با ادامه کاوشهای باستانشناسی و بررسیهای تخصصی مشخص خواهد شد.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
اما یک نکته قطعی است؛ این مکان بار دیگر یکی از رازهای خود را آشکار کرده است. و همه چیز از مردی آغاز شد که برای چیدن میوههای جنگلی وارد جنگل شد، اما در عوض، ردی از یک هواپیمای متعلق به بزرگترین جنگ تاریخ بشر را پیدا کرد.