شرکت اروپایی آریاناسپیس در ۱۲ فوریهٔ ۲۰۲۶ با اَبَرموشک آریان 64 خود، ۳۲ ماهوارهٔ آمازون لئو را از پایگاه فضایی اروپا در کورو، گویانای فرانسه با موفقیت پرتاب کرد. ماهوارهها با پرتابی که فراتر از یک مأموریت ساده بود، در مدار نزدیک زمین قرار گرفتند.
روز آریان (Ariane) از صبح زود آغاز میشود. روز ما هم همینطور: گروهی حدود سی خبرنگار بینالمللی هستیم که برای حضور در نخستین پرتاب آریان 64، قدرتمندترین موشک اروپایی، دعوت شدهایم. ما کمی بعد از ساعت سۀ بامداد به حدود صد مترِی سکوی پرتاب میرسیم تا جابهجا شدنِ سازۀ پیرامونی موشک را تماشا کنیم.
کمی بعد از آن، منطقه برای آمادهسازی پرتاب تخلیه میشود. این روند کند و حساس است.
فیلیپ کلار، مدیر برنامههای حملونقل فضایی در آریانگروپ (ArianeGroup)، در اینباره میگوید:
«در اروپا، ۱۳,۰۰۰ نفر از ۱۳ کشور روی این وسیلهٔ پرتاب کار کردهاند. ۶۰۰ شرکت اروپایی قطعات مختلف موشک را تأمین کردهاند. آریانگروپ بهعنوان پیمانکار اصلی و طراح، تمام تلاش خود را کرده است تا اطمینان حاصل کند که کارها بهخوبی پیش بروند. همیشه مقدار کمی عدمقطعیت وجود دارد و همین باعث میشود هر بار هیجانزده شویم. ما در دنیای وسایل پرتاب موشک، برای چنین چیزهایی زندگی میکنیم.»
اروپا مسیری طولانی را پیموده تا به این رونمایی برسد. خانوادهٔ موشکهای اروپایی آریان در سال ۱۹۷۹ با آریان 1 (1 Ariane) شروع بهکار کرد. این پروژه از آن زمان تاکنون به تکامل خود ادامه داده است. توسعۀ آریان 6 (6 Ariane) در سال ۲۰۱۴ آغاز شد. این موشک دارای دو نسخه است: آریان 62 (Ariane 62)، با دو بوستر (رانشگر کمکی) و آریان 64، با چهار بوستر. آریاناسپیس مناسبترین نسخه را برای مأموریت انتخاب میکند. در ۱۲ فوریهٔ ۲۰۲۶، پرتاب ۳۲ ماهوارهٔ آمازون لئو (مدار پایین زمین) به حداکثر توان آریان 64 نیاز داشت.
آریان 64 سنگینترین محمولهای را که تاکنون توسط پرتابگر فضایی اروپایی به فضا منتقل شده است، حمل کرد: نزدیک به ۲۰ تن که تقریباً دو برابر ظرفیت محمولهٔ نسخهٔ دو بوستر آریان 62 است.
دیوید کاوایلوله، مدیرعامل شرکت آریاناسپیس، در اینباره میگوید:
”ما گام بزرگی برداشتهایم. آریاناسپیس ۴۵ سال پیش تأسیس شد و چشمانداز پیشینیانم این بود که یک پرتابگر سازمانی به نام آریان ۱ را به بازار تجاری وارد کنند.“
ریسکپذیری آنها به بار نشست. پس از سالها انتظار، آریاناسپیس بزرگترین قرارداد خصوصی خود را با آمازون به امضا رساند: ۱۸ پرتاب. این غول تجارت الکترونیک آمریکایی قصد دارد بیش از ۳,۰۰۰ ماهواره را در سالهای آینده مستقر کند. پروژۀ مذکور، مجموعهای از ماهوارهها را در برمیگیرد که با نام «خوشه» شناخته میشود و برای فراهمکردن اتصال اینترنت پرسرعت در مناطق کمبرخوردار کار میکند. آمازون لئو رقابت تنگاتنگی با استارلینکِ ایلان ماسک دارد.
ساعتها سپری میشوند و هیجان بیشتر میشود. به ایستگاه توکان میروم تا پرتاب را تماشا کنم. تنها ۸ کیلومتر تا سکوی پرتاب، نزدیکترین سکوی مجاز. ساعت ۱:۴۵ بعدازظهر بهوقت محلی، آریان ۶۴ پرتاب میشود. پرتاب با موفقیت انجام شد.
دیوید کاوایلوله، مدیرعامل آریاناسپیس میگوید، «با موفقیت نخستین پرواز آریان ۶۴، این پرتابگر سنگینوزن اروپایی نشان داد که قادر به انجام پیچیدهترین مأموریتها، مانند استقرار خوشههای ماهوارهای در مقیاس وسیع است.»
آریان 5 (Ariane 5) در سال ۲۰۲۳ و پس از ۲۷ سال خدمت صادقانه از رده خارج شد. تاخیرهای انباشتهشدهٔ آریان 6 باعث شد تا اروپا فاقد ظرفیت پرتاب مستقل باشد و آن را به تأمینکنندگان خارجی وابسته کرد.
پرتابهای موفق آریان ۶۲ در سال گذشته و سپس آریان ۶۴، بازگشت اروپا به استقلال کامل در دسترسی به فضا و گامی به سوی افزایش حاکمیت فضایی را رقم زدند.
پرتاب مذکور، فریادهای شوق را در تماشاگرانی مانند من برمیانگیزد، فریادی که با سکوتی احترامآمیز و آکنده از احساس همراه میشود. این رد آتش در آسمان در خاطرم حک شده است، مانند تصویری خیرهکننده از توانایی بشر در گذر از محدودیتهای خود.