از آنجا که اوکراین چهار سال تاریک از آغاز تهاجم تمام عیار روسیه در 24 فوریه 2022 را سپری می کند، این درگیری به یک جنگ طاقت فرسا برای استقامت مالی تبدیل شده است.
در حالی که هزینه های انسانی و ارضی در خط مقدم آگاهی جهانی باقی می ماند، معیارهای اقتصادی اساسی تهاجم کامل روسیه به اوکراین فشار زیادی را بر کشور و شرکای بین المللی آن آشکار می کند.
اوکراین با یک چالش دوگانه بی سابقه روبرو است: تامین مالی دفاع بی وقفه و روزانه علیه نیروهای روسی و در عین حال آماده سازی برای گرانترین تلاش بازسازی ملی در تاریخ مدرن اروپا.
دفع ماشین نظامی روسیه نیازمند تزریق عظیم و مداوم سرمایه در طول چهار سال گذشته بوده است.
طبق ارقام اخیر تایید شده توسط آندری هنتوف، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح اوکراین، یک روز جنگ تمام عیار به طور متوسط 172 میلیون دلار (145.7 میلیون یورو) در سال 2025 هزینه فوق العاده ای برای این کشور داشته است.
در سال 2024، میانگین هزینه روزانه جنگ حدود 140 میلیون دلار (118.5 میلیون یورو) بود که نشان دهنده افزایش تقریباً 23٪ است.
نرخ فعلی سوزاندن عملیاتی ارتش اوکراین نشان می دهد که هر ماه حدود 5 میلیارد دلار (4.2 میلیارد یورو) برای نگهداری سربازان، تهیه مهمات و استقرار فناوری های نوآورانه جنگی و سایر ضرورت ها مورد نیاز است.
برای حفظ این سطح مقاومت، اوکراین بیش از 30 درصد تولید ناخالص داخلی خود را مستقیماً به بودجه نظامی اختصاص می دهد. در مقایسه، بیشتر کشورهای اروپایی در زمان صلح از لحاظ تاریخی برای رسیدن به هدف اولیه ناتو 2 درصد تلاش کرده اند.
چنین هزینه های شدید اقتصاد اوکراین را تحت فشار عظیمی قرار می دهد و به طور موثر بر پایه کامل زمان جنگ عمل می کند.
ستوان ژنرال هناتوف به شدت هشدار داده است که این کشور به تنهایی نمی تواند این بار مالی را تحمل کند و تاکید کرد که ادامه کمک های مالی غربی تنها حمایتی است که مانع از فروپاشی اقتصادی می شود.
با کشیدن ذخایر داخلی به حد مطلق خود، خستگی مالی طرفین درگیر به سرعت در حال تبدیل شدن به یک عامل تعیین کننده در میدان جنگ است.
هزینه بازسازی
حتی در حالی که کییف برای تأمین مالی بقای فوری خود تلاش می کند، افق اقتصادی بلند مدت در حال تمرکز بیشتر است.
در آستانه چهار سالگرد جنگ، دولت اوکراین، بانک جهانی، کمیسیون اروپا و سازمان ملل متحد ارزیابی مشترک مشترک خسارت و نیازها (RDNA5) را منتشر کردند.
این یافته ها تصویری هوشیارآور از ویرانی را ارائه می دهد.
از دسامبر 2025، هزینه کل بازسازی و بازیابی در اوکراین تقریباً 588 میلیارد دلار (500 میلیارد یورو) برای دهه آینده تخمین زده می شود.
برای بیان بزرگی این رقم، این رقم تقریباً سه برابر تولید ناخالص داخلی اسمی پیش بینی شده کشور برای سال گذشته است.
خسارت فیزیکی مستقیم به تنهایی اکنون به 195 میلیارد دلار (165 میلیارد یورو) رسیده است. این تخریب به شدت در مناطق خط مقدم و مناطق کلان شهری متمرکز شده است و زیرساخت های مسکن، حمل و نقل و انرژی بیشترین حمله را متحمل می شوند.
گزارش بانک جهانی بر افزایش ۲۱ درصدی داراییهای انرژی آسیب دیده یا تخریب شده در سال گذشته اشاره دارد که به طور مستقیم با حملاتی شدید روسیه در زمستان بسیار سرد مرتبط است.
علاوه بر این، 14 درصد از کل مسکن در کشور آسیب دیده یا تخریب شده و بیش از سه میلیون خانوار را جابجا کرده و تأثیر می گذارد.
با وجود گسترش ردپای ویرانی، مقامات اوکراینی ثابت باقی می مانند.
پس از انتشار این گزارش، یولیا سوریدنکو نخست وزیر اوکراین اعلام کرد که «در میان حملاتی بی سابقه روسیه به زیرساخت های انرژی و خانه ها در سراسر اوکراین در زمستان امسال، مردم ما انعطاف پذیری نشان می دهند، کارآفرینان ما به کار خود ادامه می دهند. ما هنوز هم می توانیم سریع بهبود یابیم و پیشرفت بیشتری داشته باشیم.»
مسیر به سوی یک دولت اروپایی مدرن
نهادهای بین المللی در حال حاضر زمینه هایی را برای اطمینان از اینکه بازسازی نه تنها جایگزین آنچه از دست رفته است، بلکه ملت را مدرن می کند.
انتظار می رود بخش خصوصی نقش مهمی در باز کردن سرمایه لازم داخلی و بین المللی ایفا کند.
مارتا کوس، کمیساریای توسعه اتحادیه اروپا، تعهد بروکسل به تلاش برای بازیابی پس از انتشار RDNA5 به روز شده را تأیید کرد.
کوس خاطرنشان کرد و افزود که پاسخ اتحادیه اروپا واضح است: «جنگ تجاوز روسیه ویرانی هایی را نسل ها نادیده ای به همراه داشته است.» ما اوکراین را به عنوان یک کشور قدرتمند و مدرن اتحادیه اروپا بازسازی خواهیم کرد. از طریق اصلاحات جسورانه و چارچوب سرمایه گذاری اوکراین به عنوان ابزارهای ما برای بسیج سرمایه گذاری در مقیاس بزرگ، ویرانی را به رفاه تبدیل خواهیم کرد.»
با ورود جنگ به پنجمین سال خود، خطوط نبرد نه تنها در سنگرهای گل آلود شرق بلکه در ترازنامه های بین المللی کشیده می شود.
برای اوکراین، پیروزی مستلزم تحمل هزینه های فلج کننده روزانه دفاعی و تأمین سرمایه گذاری بزرگ نیم تریلیون دلاری مورد نیاز برای برخاستن موثر از خاکستر است.