ارتش آمریکا شامگاه یکشنبه به دو پرتابگر ایران در جزیره لارک حمله کرد و گفت این حمله را پس از مشاهده تدارکات سپاه برای شلیک راکتهای حامل مین دریایی به تنگه هرمز انجام داده است. اما استفاده از راکتهای توپخانهای برای مینگذاری در دریا روشی غیرمعمول است و شاید نشانه استفاده ایران از سلاحی جدید باشد.
تیم هاوکینز، سخنگوی ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) شامگاه یکشنبه در بیانیهای اعلام کرد: «نیروهای آمریکایی دو پرتابگر ایرانی را در جزیره لارک هدف قرار دادند. نیروهای سپاه پاسداران در حالی مشاهده شدند که خود را برای پرتاب راکتهای حامل مین دریایی به داخل تنگه هرمز آماده میکردند.»
آگهی
آگهی
همچنین سنتکام این حمله را اقدامی برای رفع یک تهدید قریبالوقوع توصیف کرد و اعلام کرد: «نیروهای آمریکایی اقدامی محدود و دقیق علیه نیروهای مینگذار سپاه انجام دادند که تهدیدی قریبالوقوع در تنگه هرمز ایجاد کرده بودند.»
در واکنش به این حملات، ایران چندین موشک بالستیک میانبرد را به سوی پایگاههای محل استقرار نیروهای آمریکایی در اردن و امارات عربی متحده پرتاب کرد. تاکنون از خسارت یا تلفاتی در پی این حملات گزارشی منتشر نشده است.
به گزارش نیویورکتایمز، از مدتها پیش مشخص بود که ایران زرادخانه قابلتوجهی از مینهای دریایی در اختیار دارد؛ از مینهای چسبان کوچکی که شناگران به بدنه کشتیها متصل میکنند گرفته تا سلاحهای بسیار بزرگتری که با قایق یا کشتی در آب کار گذاشته میشوند و میتوانند شناور هدف را غرق کنند. با این حال، اطلاعات عمومی اندکی درباره راکتهای حامل مین ایران منتشر شده است.
اگرچه تایید گزارش ارتش آمریکا بهطور مستقل امکانپذیر نیست، اما اگر این گزارش درست باشد، به این معناست که ایران نوع جدیدی از مین را به زرادخانه خود افزوده است. البته به گزارش نیویورکتایمز، این مین احتمالا قدرت انفجاری چندانی ندارد.
در تحولی دیگر، سپاه پاسداران روز یکشنبه طی بیانیهای اعلام کرد: «یک فروند سوپرنفتکش که قصد عبور از مسیر جنوبی تنگه هرمز را داشت، بر اثر اصابت با دو مین دریایی دچار آتشسوزیهای مهیب شد و بهطورکامل متوقف گردید.»
سنتکام ساعتی بعد ضمن تکذیب این ادعا اعلام کرد: «هیچ کشتی در تنگه هرمز با مین برخورد نکرده است. این نیز تلاش دیگری از سوی سپاه پاسداران برای ارعاب کشتیهای تجاری منطقه از طریق انتشار اطلاعات نادرست است.»
مقامات اطلاعاتی آمریکا در ماه مارس گزارش دادند که ایران تعدادی مین در تنگه هرمز کار گذاشته است. دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا روز ۲۵ اوت در شبکه اجتماعی «تروتسوشال» اعلام کرد که تمامی مینهای دریایی از «آبهای بینالمللی» تنگه هرمز پاکسازی شدهاند.
نشریه «ماریتایم اگزکیوتیو» (The Maritime Executive) در گزارشی در ژانویه ۲۰۲۵ اعلام کرد که ایران در جریان رزمایش دریایی گونهای از راکت توپخانهای «فجر ۵» را به نمایش گذاشته است که میتواند «یک مین شناور» را در آب رها کند.
به گزارش نیویورکتایمز، چنین سلاحی نمیتواند خسارت زیادی به کشتیهای تجاری منطقه وارد کند، زیرا بسیاری از این شناورها نفتکشهای دوجدارهای هستند که بهگونهای طراحی شدهاند که در صورت سوراخ شدن بدنه، محموله نفتی آنها نشت نمیکند.
با این حال، این مینها ممکن است تهدید جدیتری برای قایقهای ماهیگیری کوچک فعال در خلیج فارس ایجاد کنند.
راکت فجر ۵ میتواند مینی را حمل کند که قطر آن از قطر ۳۳۳ میلیمتری راکت بیشتر نباشد و احتمالا تنها تا ۵۰ کیلوگرم مواد منفجره در آن جای بگیرد. این در حالی است که مینهای بزرگتر که بیشترین نگرانی را ایجاد میکنند، حاوی چند صد کیلوگرم مواد منفجرهاند. چنین مینهایی در جای خود مهار میشوند و اندکی زیر سطح آب شناور میمانند یا در بستر دریا قرار میگیرند.
مینهای کوچکی که فرماندهی مرکزی آمریکا توصیف کرده است، میتوانند سوراخ کوچکی در بدنه یک ناو جنگی ایجاد کنند و احتمالا باعث ورود آب به یکی از محفظههای آببندیشده شناور شوند.
این مهمات پرتابشونده با راکت که «مینهای سرگردان» نیز نامیده میشوند، به محض فرود در آب با باد و جریانهای دریایی جابجا میشوند. هر یک از آنها سرانجام ممکن است وارد آبهای آزاد شود یا به ساحل برسد.
به گفته ارتش آمریکا، نیروهای ایرانی در سال ۲۰۱۹ مینهای چسبان را به بدنه نفتکشها در دریای عمان متصل کردند. در آن زمان تعدادی از این مینها منفجر شدند و خسارت محدودی بر جای گذاشتند. با این حال، سنتکام از آغاز جنگ در ماه فوریه، جزئیاتی درباره نوع و تعداد مینهای پاکسازیشده در تنگه هرمز ارائه نکرده است.