کاخ سفید جزئیات قرارداد نفتی خود با ونزوئلا را منتشر کرده، شرکت خصوصی محور آن را معرفی و تاکید کرده است که واشنگتن بر بیش از ۶۵ میلیارد بشکه نفت کنترل اکثریتی دارد؛ ترامپ گفت آمریکا «همه» آن را خواهد گرفت.
چند روز پس از اعلام چیزی که دولت ترامپ آن را بزرگترین قرارداد نفتی تاریخ مینامد، این دولت اکنون جزئیات توافق را منتشر کرده است.
برگه اطلاعاتی که شامگاه دوشنبه از سوی کاخ سفید منتشر شد، شرکت آمریکای شمالی «نابپ» (North American Blue Energy Partners) را بهعنوان بهرهبردار اصلی این ترتیبات معرفی کرد، برای نخستین بار ساختار مالکیت این شرکت را آشکار کرد و توضیح داد واشنگتن در ازای این مشارکت چه به دست میآورد.
مقامهای موقت ونزوئلا امتیاز ۱۰۰ ساله بهرهبرداری از ۱۷ میدان نفتی را به نابپ واگذار کردهاند؛ توافقی که به امضای مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا و پیت هگزث، وزیر جنگ آمریکا رسیده است.
ذخایر ونزوئلا بسیار بزرگتر از ذخایر خود آمریکا است؛ ۶۵ میلیارد بشکه نفتی که در قالب این امتیازها پوشش داده شده، در برابر حدود ۴۶ میلیارد بشکه ذخیره در قلمرو ایالات متحده قرار میگیرد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز دوشنبه در دفتر بیضی کاخ سفید گفت این ذخایر «ارزش باورنکردنیای بود که بلااستفاده مانده بود» و افزود ایالات متحده «قرار است همه آن را برداشت کند. ما قرار است آن نفت را خارج کنیم.»
رئیسجمهور آمریکا همچنین دوباره تاکید کرد که شرکتهای بزرگ نفتی این کشور صف کشیدهاند تا در تصاحب میدانهای نفتی ونزوئلا مشارکت کنند.
ترامپ گفت: «اکسون میرود، شورون میرود، شرکتهای بزرگ نفتیمان وارد میشوند و همه در حال ارائه پیشنهاد هستند.»
سهم واشنگتن چیست
در ازای گنجاندن ایالات متحده در این قرارداد، نابپ ۳۵ درصد از سهام شرکت مادر خود را به دفتر سرمایه راهبردی در وزارت جنگ آمریکا واگذار کرده است؛ سهمی که به گفته کاخ سفید ارزش آن تا صدها میلیارد دلار برآورد میشود، بدون آنکه هزینهای بر دوش مالیاتدهندگان بگذارد.
وزارت خارجه آمریکا همچنین حق خرید ۲۰ درصد از تولید همه میدانهای فعلی و آینده نابپ را با قیمت تمامشده به دست میآورد؛ حقی که با هدف پرکردن بخشی از ذخیره راهبردی نفت ایالات متحده در نظر گرفته شده، بههمراه حق تقدم برای خرید ۸۰ درصد باقیمانده تولید.
واشنگتن حق وتو بر انتصاب اعضای هیئتمدیره دارد، اکثریت مدیران باید شهروند آمریکا باشند و این توافق مشمول قوانین و محاکم ایالات متحده است.
نابپ تعهد کرده تا سقف ۱۰۰ میلیارد دلار (۸۶ میلیارد یورو) در زیرساختهای نفتی ونزوئلا سرمایهگذاری کند و انتظار میرود طی ۲۵ سال حدود ۲۰۰ میلیارد دلار (۱۷۲ میلیارد یورو) حق امتیاز و مالیات به دولت ونزوئلا بپردازد.
بیشتر این میدانها پیشتر در اختیار شرکتهای روسی یا چینی بود؛ تغییری که کاخ سفید آن را احیای دکترین مونرو معرفی میکند.
امضاها در راه است، پرسشها بیپاسخ
قراردادهای تازه انرژی قرار است همین هفته امضا شود، اما گزارشها حاکی است همین ترتیبات در میان همان شرکتهای بزرگی که ترامپ از «صف کشیدن» آنها سخن میگوید، نگرانی ایجاد کرده است.
نابپ تحت کنترل آلخاندرو بتانکورت، تاجر ونزوئلایی است؛ فردی که بهدلیل معاملات پیشین با دولت ونزوئلا از سوی مقامهای آمریکایی و اروپایی تحت تحقیق قرار گرفته، هرچند هرگز متهم نشده و خود هرگونه تخلف را رد میکند.
بهگزارش رسانهها، شرکتهای بزرگ نفتی که در حال مذاکره برای قراردادهای جداگانه خود هستند خواستار تضمین شدهاند که در نهایت مجبور نباشند در کنار او بنشینند.
اکسون و کونوکو فیلیپس هر دو در سال ۲۰۰۷ پس از ملی شدن داراییهایشان از ونزوئلا خارج شدند و هر یک میگویند شروط آنها درباره قطعیت حقوقی و مصونیت قراردادها هنوز برآورده نشده است.
مشاوران پیشین انرژی در دولت آمریکا نسبت به ریسک سیاسی هشدار دادهاند، چرا که ممکن است دولتهای آینده در کاراکاس یا واشنگتن مفاد این توافق را به چالش بکشند. گزارش شده نابپ روزانه بین ۱۷۰ تا ۲۰۰ هزار بشکه نفت تولید میکند و پس از شورون دومین بهرهبردار خصوصی بزرگ در ونزوئلا است.
بتانکورت گفت: «ونزوئلا از نعمت وفور منابع طبیعی، مردم پرتلاش و ظرفیتهای استفادهنشده برخوردار است» و افزود این قرارداد «این ظرفیتها را آزاد خواهد کرد و به سود بزرگ هم ونزوئلاییها و هم آمریکاییها خواهد بود.»
دلسی رودریگز، رئیسجمهور موقت ونزوئلا، نیز این توافق را فرصتی برای نوسازی صنعت نفت دانسته است و در برابر انتقادها تاکید میکند که کشورش هیچیک از حاکمیت خود را واگذار نمیکند.
نمایندگان کنگره آمریکا در «کپیتول هیل» روز دوشنبه اعلام کردند در حال پیگیری اطلاعات بیشتر درباره این توافق هستند؛ قراردادی که بدون دخالت کنگره مذاکره شده است.
اینکه آیا شرکتهای بزرگ نفتی به اندازه دولت ترامپ به این ترتیبات اطمینان دارند یا نه، بهاحتمال زیاد ظرف چند روز آینده روشن خواهد شد؛ زمانی که قرار است قراردادها امضا شود.