میانگین ثروت خالص افراد ۱۶ تا ۳۴ ساله در منطقه یورو ۲۴هزار و ۶۰۰ یورو است و تفاوت زیادی دارد. یک کارشناس نقش حمایت خانوادگی و مالکیت خانه را در اختلاف ثروت میان کشورها مهم میداند.
جوانان اروپایی با واقعیت سخت مالی روبهرو هستند. اجارههای بالا، مسکن گران و هزینههای رو به افزایش زندگی باعث شده برای بسیاری از افراد زیر ۳۵ سال پسانداز کردن، سرمایهگذاری یا خرید اولین خانه دشوارتر شود.
در برخی کشورها دستمزدهای بالاتر، مسکن مقرونبهصرفه یا حمایت خانواده به خانوارهای جوان کمک میکند زودتر ثروت جمع کنند. در برخی دیگر فرصتهای محدود شغلی و هزینههای سنگین مسکن بسیاری را با پساندازهایی اندک و محدود بر جا میگذارد.
پس ثروتمندترین جوانان اروپا کجا زندگی میکنند و جوانان ۱۶ تا ۳۴ ساله چقدر دارایی دارند؟
براساس پیمایش مالی و مصرف خانوار بانک مرکزی اروپا (HFCS) که میانه سال ۲۰۲۶ منتشر شد، ثروت خالص میانه افراد ۱۶ تا ۳۴ ساله در منطقه یورو ۲۴ هزار و ۶۰۰ یورو است. این رقم تنها ۱۸ درصد از ثروت خالص میانه کل، یعنی ۱۴۰ هزار و ۱۰۰ یورو، را تشکیل میدهد.
در میان ۲۲ کشور اروپایی که دادههای آنها در دسترس است، ثروت خالص میانه از ۵ هزار و ۷۰۰ یورو در فنلاند تا ۲۵۷ هزار و ۵۰۰ یورو در مالتا متغیر است.
پروفسور فابیان پفر از دانشگاه لودویگ ماکسیمیلیان مونیخ و مدیر موسس مرکز بینالمللی تحقیق درباره نابرابری مونیخ گفت: «در مورد جوانان، تفاوتهای ثروت بهویژه گویا است زیرا افراد ۱۶ تا ۳۴ ساله معمولا هنوز فرصت چندانی نداشتهاند که از محل درآمد کار خود دارایی قابل توجهی جمع کنند.»
او افزود: «بنابراین وقتی با حجمهای بزرگ ثروت در میان خانوارهای جوان روبهرو میشویم باید در تفسیر آنها تنها به عنوان نتیجه انضباط فردی در پسانداز محتاط باشیم.»
جدای از مالتا که یک مورد کاملا استثنایی است، ثروت خالص افراد ۱۶ تا ۳۴ ساله تنها در لوکزامبورگ از ۱۰۰ هزار یورو فراتر میرود و به ۱۳۵ هزار یورو میرسد. بلژیک با حدود ۹۷ هزار و ۲۰۰ یورو در رتبه سوم قرار دارد که فاصله چندانی با این سطح ندارد.
ثروت بالا با وجود درآمد پایین
کرواسی با ۸۲ هزار یورو در جایگاه بعدی قرار دارد؛ رقمی که با توجه به موقعیت این کشور در ردهبندی درآمد سالانه خالص بالا و غافلگیرکننده است. براساس دادههای یورواستات، درآمد سالانه خالص یک فرد مجرد بدون فرزند در سال ۲۰۲۵ در کرواسی ۱۷ هزار و ۲۵۶ یورو بوده است.
این رقم میانگین ملی را نشان میدهد و فقط مربوط به گروه سنی ۱۶ تا ۳۴ سال نیست.
ثروت خالص میانه در میان ۱۶ تا ۳۴ سالهها در اسلواکی (۷۴ هزار و ۶۰۰ یورو)، استونی (۶۲ هزار و ۲۰۰ یورو)، چک (۵۹ هزار و ۹۰۰ یورو) و لیتوانی (۵۹ هزار و ۶۰۰ یورو) نیز بالاست، هرچند درآمد سالانه خالص در این کشورها بهمراتب پایینتر از متوسط اتحادیه اروپا است.
ثروت جوانان ایتالیایی سه برابر جوانان آلمانی است
در میان چهار اقتصاد بزرگ اتحادیه اروپا، ثروت خالص میانه ۱۶ تا ۳۴ سالهها در ایتالیا با ۵۳ هزار و ۵۰۰ یورو در بالاترین سطح قرار دارد؛ رقمی که به شکل محسوسی از فرانسه (۲۷ هزار و ۷۰۰ یورو) و اسپانیا (۲۳ هزار و ۷۰۰ یورو) بیشتر است. جوانان زیر ۳۵ سال در آلمان با تنها ۱۷ هزار و ۶۰۰ یورو کمترین سطح ثروت خالص را دارند که یعنی دارایی جوانان ایتالیایی سه برابر همتایان آلمانی آنهاست.
فنلاند و یونان در انتهای جدول
یونان با ۹ هزار و ۹۰۰ یورو درست بالای فنلاند با ۵ هزار و ۷۰۰ یورو در پایینترین ردهها قرار دارد. اتریش با ۱۳ هزار و ۴۰۰ یورو و لتونی با ۱۶ هزار و ۹۰۰ یورو نیز همچنان زیر آلمان با ۱۷ هزار و ۶۰۰ یورو قرار میگیرند که پنجمین سطح پایین ثروت خالص را دارد.
ثروت خالص میانه ۱۶ تا ۳۴ سالهها در ایرلند ۲۳ هزار و ۹۰۰ یورو، در پرتغال ۳۶ هزار و ۲۰۰ یورو، در مجارستان ۳۶ هزار و ۳۰۰ یورو و در هلند ۴۰ هزار و ۹۰۰ یورو است.
نقش خانواده و نهادها در شکلگیری تفاوتها
پفر تاکید کرد که ثروت در سنین پایین اغلب کمتر بازتاب آن چیزی است که جوانان از قبل خودشان به دست آوردهاند و بیشتر به ساختارهایی اطراف آنها مربوط میشود؛ از جمله دسترسی به مسکن، اعتبار وام مسکن، حمایت خانواده، هدایا، ارث و بدهی.
او گفت: «در این سن، ثروت خصوصی بالا تنها یک روایت موفقیت فردی نیست بلکه داستان خانواده و داستان نهادها نیز هست.»
فابیان پفر توضیح داد که مالکیت زودهنگام خانه اغلب همان لحظهای است که جوانان از داشتن مقداری پسانداز به دارا بودن ثروت واقعی تبدیل میشوند اما ورود به بازار مسکن معمولا به چیزی بیش از انضباط مالی و یک فایل اکسل خوب نیاز دارد.
او افزود: «این کار مستلزم دسترسی به اعتبار، درآمد پایدار، قیمتهای قابل پرداخت و بسیار وقتها والدینی است که بتوانند در پرداخت پیشپرداخت کمک کنند یا مستقیم ملکی را منتقل کنند. در اینجا ثروت خانوادگی به یک سازوکار آرام اما قدرتمند برای طبقهبندی افراد تبدیل میشود.»
بازتولید نابرابری ثروت خیلی زود آغاز میشود
پفر تاکید کرد که در سنین پایین، ثروت قابل توجه بسیار وقتها به منابع والدین گره خورده است. البته جوانان میتوانند و واقعا از درآمد خود پسانداز میکنند اما محدودیتهایی وجود دارد در این که تا ۳۰ سالگی چقدر میتوان تنها از محل دستمزدها ثروت انباشته کرد، بهویژه در بازارهای مسکن گران.
او گفت انتقال ثروت به برخی از جوانان امکان میدهد زندگی بزرگسالی را چند پله جلوتر شروع کنند؛ گاهی با پیشپرداخت یک وام مسکن، گاهی با یک آپارتمان به ارث رسیده و گاهی فقط با این اطمینان که در صورت نیاز کمک خانوادگی در دسترس خواهد بود.
او افزود: «این یعنی نابرابری ثروت فقط در لحظه ارث در سالهای پایانی عمر بازتولید نمیشود بلکه بسیار زودتر و زمانی تکرار میشود که جوانان از خانه جدا میشوند، درس میخوانند، وارد بازار کار میشوند، خانواده تشکیل میدهند یا تلاش میکنند خانهای بخرند.»