لیال کرسول، مدیرعامل گروه ترانسپورت اکسچنج، میگوید با وجود افزایش هزینه سوخت و کمبود گسترده راننده، هنوز هم میتوان کارایی بیشتری از این بازار بیرون کشید.
هر وقت قفسههای سوپرمارکت با کمبود کالا روبهرو میشود، همه ما نگران میشویم. اما تا به حال به این فکر کردهاید که این کالاها، جز زمانی که یک اختلال بزرگ ژئوپلیتیک توجه ما را به خود جلب میکند، اصلا چطور به آنجا میرسند؟
آگهی
آگهی
حملونقل جادهای حدود ۸۰ درصد بار زمینی اروپا را جابهجا میکند و نزدیک به ۳٫۷۵ درصد از تولید ناخالص داخلی ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا را به خود اختصاص میدهد. با این حال لیال کرسول، بنیانگذار و مدیرعامل گروه ترنسپورت اکسچنج (TEG)، میگوید: «این احتمالا بزرگترین صنعتی است که واقعا چیز زیادی درباره آن نمیدانید.»
لیال در تازهترین قسمت برنامه «سوال بزرگ» در استودیو کنار آنجلا بارنز نشست تا درباره چالشهای پیش روی این صنعت و پیامدهای احتمالی آن برای اقتصاد گفتوگو کند.
حملونقل جادهای برای اقتصاد اروپا چقدر اهمیت دارد؟
ارزش کل بازار حملونقل و لجستیک اروپا در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۴۷۵٫۸۸ میلیارد دلار (۱۲۶۳٫۶۶ میلیارد یورو) برآورد شده که بیش از ۴۰۰ میلیارد یورو از آن هر سال به حملونقل جادهای اختصاص دارد.
سامانه TEG بیش از ۱۰ هزار کسبوکار را به هم متصل میکند و انتظار دارد امسال مدیریت حدود ۳ میلیون محموله را در سراسر قاره بر عهده داشته باشد.
در کنار کمبود راننده، اهداف کاهش انتشار آلایندهها و سرمایهگذاری ناکافی، شاید تعجبآور نباشد اگر بگوییم بزرگترین چالش امروز این صنعت، درست مثل بقیه ما، قیمت سوخت است؛ یعنی نوسان بهای بنزین و دیگر سوختها در نتیجه بیثباتیهای جهانی.
لیال توضیح داد: «سوخت تقریبا ۳۰ درصد هزینههای یک شرکت حملونقل را تشکیل میدهد.»
حاشیه سود در این صنعت بسیار اندک است. این شرکتها ناچارند مدام خود را با این نوسانها وفق دهند و در عین حال جریان نقدی کافی هم داشته باشند، چون معمولا باید مدتها پیش از آن که دستمزد کارشان را بگیرند، هزینه سوخت را بپردازند.
هرچه قیمت سوخت بالا میرود، قیمت کالاها روی قفسهها هم بالا میرود، اما این تنها مشکلی نیست که میتواند قیمتها را افزایش دهد و قفسهها را خالی جلوه دهد.
نیروی کار سالخورده
فقط در بخش حملونقل جادهای بیش از ۳ میلیون نفر در اروپا شاغلاند و انبارداری و فعالیتهای پشتیبانی هم نزدیک به ۲٫۵ میلیون نفر دیگر را در سراسر اتحادیه به کار گرفتهاند.
با وجود این، این صنعت با کمبود شدید راننده روبهرو است. در سال ۲۰۲۴ شمار جایگاههای خالی رانندگی تقریبا دو برابر شد و از ۲۳۳ هزار به ۴۲۶ هزار رسید و در ۲۰۲۵ هم دوباره تا ۴۴۴ هزار افزایش یافت.
بر اساس برخی برآوردها این مشکل میتواند ادامه پیدا کند و شمار پستهای خالی راننده در اروپا را تا ۷۴۵ هزار مورد بالا ببرد.
لیال توضیح داد: «متاسفانه نیروی کار رانندگان بهشدت در حال پیر شدن است.»
او ادامه داد: «۵۰ درصد رانندگان کامیون در آلمان بیش از ۵۵ سال سن دارند، اما این در واقع ادامه همان روندی است که احتمالا در بسیاری از صنایع دیگر هم میبینید.»
او افزود: «در مدل سنتی حملونقل جادهای مسافت طولانی در اروپا، رانندگان روزها و حتی گاهی هفتهها از پایگاه و خانه خود دور میماندند؛ طبیعی است که چنین شغلی برای همه جذاب نباشد.»
پس راهحل چیست؟ از نظر لیال، فناوری میتواند نقش پررنگی داشته باشد.
به باور او، برنامهریزی مسیر با کمک هوش مصنوعی به شرکتهای حملونقل امکان میدهد با منابع کمتر کار بیشتری انجام دهند و بخشی از فشار ناشی از کمبود راننده را کاهش دهند.
آیا فناوری میتواند مشکلات صنعت حملونقل جادهای را حل کند؟
هرچند تلاش زیادی برای بهبود ایمنی و رفاه رانندگان، از جمله با سیستمهای حذف فعال صدا، صندلیهای تطبیقی و کمکراننده برای حفظ خودرو در خط، انجام شده است، لیال همچنان نگران است که کاستیهای زیرساخت عمومی، مانند کمبود پارکینگهای امن و مطمئن، باید برطرف شود تا افراد بیشتری جذب این صنعت شوند.
همزمان که درباره فناوری صحبت میکنیم، از لیال پرسیدیم آیا میتواند آیندهای نزدیک را تصور کند که در آن کامیونهای بدون راننده وارد جادهها شدهاند؛ آیا این همان راهحلی است که دنبالش هستیم؟
او توضیح داد: «فکر میکنم در مقطعی، حملونقل نقطهبهنقطه در امتداد بزرگراهها، بین مراکز توزیع، عملی شود؛ چنین چیزی را میتوانم متصور شوم.»
لیال در برنامه «سوال بزرگ» گفت: «اما به نظر من، وقتی صحبت از نخستین مایل از محل جمعآوری و آخرین مایل تا محل تحویل میشود، رسیدن این فناوری زمان بیشتری خواهد برد.»
سوال بزرگمجموعهای از یورونیوز بیزنس است که در آن با رهبران صنایع و کارشناسان مینشینیم تا درباره برخی از مهمترین موضوعهای روز گفتوگو کنیم.
برای تماشای گفتوگوی کامل درباره صنعت لجستیک اروپا، ویدئوی بالا را ببینید.