حمله جدید دونالد ترامپ به انرژیهای تجدیدپذیر بار دیگر درخواستها برای حفاری نفت در دریای شمال را زنده کرده است، اما تحقیقات نشان میدهد این کار قبوض انرژی را کاهش نخواهد داد.
دونالد ترامپ در تازهترین حمله خود به انرژیهای تجدیدپذیر، بریتانیا را به دلیل افزایش ندادن استخراج نفت در دریای شمال «دیوانه» خوانده است.
دولت بریتانیا سال گذشته به صدور مجوزهای اکتشاف پایان داد؛ به این معنی که شرکتها دیگر نمیتوانند برای جستوجوی ذخایر جدید نفت و گاز در مناطق دستنخورده مجوز بگیرند. این تصمیم به معنای توقف همه پروژههای حفاری موجود نیست.
با این حال، با ادامه کنترل سختگیرانه ایران بر تنگه هرمز، یکی از بزرگترین گلوگاههای سوختهای فسیلی جهان که حدود یک پنجم نفت جهان از آن عبور میکند، درخواستها برای عقبنشینی از این ممنوعیت تاریخی بلندتر شده است.
ریچل ریوز، وزیر خزانهداری بریتانیا، میگوید دولت برای فراهم کردن امکان حفاری بیشتر از طریق گشودن «سایتهای تای بک» که اجازه حفاری در میدانهای موجود یا اطراف آنها را میدهند، «به شدت» کار میکند. این اظهارات پس از آن مطرح میشود که صندوق بینالمللی پول (IMF) پیشبینی کرده جنگ علیه ایران به دلیل حجم بالای واردات انرژی، از میان اقتصادهای پیشرفته جهان بیشترین ضربه را به بریتانیا وارد خواهد کرد.
ترامپ به بریتانیا میگوید: «حفاری کن، حفاری کن»
ترامپ اوایل این هفته در شبکه اجتماعی خود «تروث سوشال» نوشت: «اروپا برای انرژی درمانده است، اما بریتانیا همچنان از بهرهبرداری از نفت دریای شمال، یکی از بزرگترین میدانهای جهان، خودداری میکند.»
ترامپ افزود: «ابردین باید در حال شکوفایی باشد. نروژ نفت دریای شمال خود را دو برابر قیمت به بریتانیا میفروشد. آنها ثروت هنگفتی به جیب میزنند.»
ترامپ در ادامه استدلال کرد که بریتانیا برای حفاری در دریای شمال «در موقعیت بهتری» قرار دارد و افزود: «حفاری کن، حفاری کن! این که آنها [بریتانیا] این کار را نمیکنند، کاملا دیوانهوار است و دیگر توربین بادی هم نمیخواهیم!»
ترامپ درباره دریای شمال چه چیز را اشتباه میگوید
بریتانیا از سال ۱۹۷۵ تاکنون حدود ۴.۱ میلیارد تن نفت استخراج کرده است و سازمان گذار دریای شمال (NSTA) برآورد میکند که تا سال ۲۰۵۰ از میدانهای موجود ۲۱۸ میلیون تن دیگر نیز برداشت خواهد شد.
بر اساس برآورد واحد اطلاعات انرژی و اقلیم (ECIU) (منبع به زبان انگلیسی)، این پیشبینیها نشان میدهد که حفاریهای جدید فقط میتوانند ۷۴ میلیون تن دیگر، معادل ۱.۷ درصد از کل نفت و گازی که میتواند بین سالهای ۱۹۷۵ تا ۲۰۵۰ استخراج شود، تولید کنند. این بدان معناست که ۹۳ درصد از نفت و گازی که احتمالا از دریای شمال تولید خواهد شد، از هماکنون استخراج شده است.
تحلیل جداگانهای از سوی گروه کارزار «آپلیفت» نشان داده است که گشودن میدانهای بزرگ جدید در دریای شمال تقریبا هیچ تاثیری بر وابستگی بریتانیا به واردات گاز نخواهد داشت.
بر اساس این مطالعه، میدان جکداو که یکی از بزرگترین میدانهای گازی بهرهبردارینشده در دریای شمال است، تنها میتواند ۲ درصد از واردات فعلی گاز بریتانیا را جایگزین کند و میدان روزبنک که عمدتا حاوی نفت است، فقط حدود ۱ درصد از واردات گاز این کشور را جایگزین خواهد کرد.
آپلیفت میگوید در این صورت نیز بریتانیا همچنان تقریبا به طور کامل به عرضه گاز از نروژ و سایر کشورها وابسته خواهد ماند.
قیمت نفت و گاز نیز در بازارهای جهانی تعیین میشود و تخفیف خاصی برای مصرفکنندگان بریتانیایی در کار نیست و گازی که از آبهای بریتانیا استخراج میشود میتواند به بالاترین پیشنهاددهنده صادر شود؛ به این معنا که افزایش تولید داخلی الزاما به کاهش هزینهها منجر نخواهد شد.
آیا حفاری در دریای شمال هزینه قبضهای انرژی را کاهش میدهد؟
در حالی که فشارها برای حفاری در دریای شمال افزایش یافته، جنگ علیه ایران همچنین به رقابتی برای توسعه انرژیهای تجدیدپذیر بومی که کمتر از تنشهای ژئوپلیتیک تاثیر میپذیرند، دامن زده است.
بریتانیا برای ارتقای شبکه برق خود به منظور پاسخگویی به مزارع جدید خورشیدی و بادی که اغلب در مناطق دورافتاده قرار دارند، به تکاپو افتاده است.
در سال ۲۰۲۵ انرژیهای تجدیدپذیر رکورد ۵۲.۵ درصد از برق تولیدی بریتانیا را به نام خود ثبت کردند؛ دومین سال پیاپی که سهم آنها از ۵۰ درصد فراتر میرود. ماه گذشته (۲۶ مارس) تولید برق بادی در بریتانیا نیز به رکورد جدید ۲۳ هزار و ۸۸۰ مگاوات رسید که برای تامین برق حدود ۲۳ میلیون خانه کافی است.
تحلیل دانشگاه آکسفورد نشان داده است که بریتانیایی که به طور کامل با انرژیهای تجدیدپذیر تغذیه شود میتواند سالانه تا ۴۴۱ پوند (۵۱۰ یورو) از هزینه قبضهای انرژی هر خانوار بکاهد.
در مقابل، حداکثر کردن استخراج نفت و گاز از دریای شمال فقط سالانه ۱۶ پوند (۱۹ یورو) تا ۸۲ پوند (۹۵ یورو) برای هر خانوار صرفهجویی به همراه خواهد داشت و همین میزان نیز منوط به آن است که درآمدهای مالیاتی حاصل میان خانوارها توزیع شود تا بخشی از هزینه قبضهای انرژی آنها را جبران کند.
دکتر آنوپام سن، یکی از نویسندگان این تحلیل، گفت: «این تصور که با «خالی کردن» دریای شمال میتوان امنیت انرژی بریتانیا را بالا برد و به طور چشمگیر قبضهای خانوارها را کاهش داد، صرفا خیالپردازی محض است.»
اوایل امسال ۱۰ کشور اروپایی از جمله بریتانیا تعهد کردند ۹.۵ میلیارد یورو برای یک برنامه تاریخی اختصاص دهند تا تا سال ۲۰۵۰ ظرفیت ۱۰۰ گیگاواتی پروژههای مشترک بادی دریایی را در آبهای مشترک دریای شمال ایجاد کنند. این میزان برق برای تامین انرژی حدود ۱۳۴ میلیون خانه کافی است.