خودروهای برقی هنگام رانندگی آلایندگی کمتری دارند، اما لاستیکهای آنها هنوز منبع آلودگی محیطزیست است. استفاده از مواد پیشرفتهتر میتواند این مشکل را کاهش دهد.
خودروهای برقی به طور گسترده به عنوان گزینهای پاکتر در جاده شناخته میشوند. اما به گفته گونلاگور ارلندسون، بنیانگذار و مدیرعامل شرکت فناوری ENSO، یک هزینه زیستمحیطی قابل توجه در برابر چشمان ما پنهان مانده است: لاستیکها.
آگهی
آگهی
ارلندسون به یورونیوز ارث میگوید: «لاستیکها از آن دسته محصولات بسیار پیچیدهای هستند که چندان آنها را نمیبینیم، هرچند عملا همه جا حضور دارند. تمام اقتصاد جهانی روی لاستیکها میچرخد.»
این همهگیری بیهزینه نیست. استخراج مواد خام، تولید پرمصرف از نظر انرژی و فرسایشی که هر بار خودرو توقف میکند، راه میافتد یا میپیچد ایجاد میشود، همگی در کنار هم قرار میگیرند و در نهایت تاثیر بزرگی بر جا میگذارند.
ارلندسون میگوید: «لاستیکها هم منبع اصلی آلودگی هوا هستند که خود نوعی میکروپلاستیک است، بنابراین یکی از بزرگترین منابع آلودگی هوا در شهرها به شمار میروند. آنها همچنین از بزرگترین منابع آلودگی میکروپلاستیک در اقیانوسهای ما هستند.»
نحوه دفع لاستیکها لایه دیگری به این مشکل اضافه میکند. او توضیح میدهد: «ما هر سال تقریبا دو میلیارد لاستیک میسوزانیم، چون تنها بخش بسیار کوچکی از آنها دوباره بازیافت و به لاستیک جدید تبدیل میشود.»
شرکت ENSO با هدف کاهش این پیامدها و در عین حال حمایت از گذار به خودروهای برقی تاسیس شد. ارلندسون میگوید: «ماموریت ما در اصل این است که در حالی که به مشکلات ناشی از لاستیکها میپردازیم، عملکرد خودروهای برقی را نیز بهبود دهیم.»
چرا خودروهای برقی لاستیکها را سریعتر فرسوده میکنند
خودروهای برقی شاید در زمان استفاده پاکتر باشند، اما به گفته ارلندسون، فشار بیشتری به لاستیکها وارد میکنند. ارلندسون میگوید: «خودروهای برقی خودروهایی نسبتا منحصر به فرد هستند، چون بسیار سنگیناند و گشتاور بسیار بالایی دارند، به همین دلیل لاستیکها را بسیار سریعتر از خودروهای سنتی فرسوده میکنند.»
الگوی رانندگی این مشکل را تشدید میکند. ارلندسون توضیح میدهد: «رانندگی با آنها بسیار لذتبخش است و مردم با تهاجم بیشتری رانندگی میکنند و همین موضوع دوباره باعث میشود لاستیکها سریعتر فرسوده شوند.» او اضافه میکند که خودروهای برقی اغلب در شهرها استفاده میشوند، جایی که توقفها، حرکتها و پیچهای مکرر آلودگی ناشی از لاستیک را بیشتر میکند.
یک عامل کمتر آشکار هم وجود دارد و آن کارایی است. ارلندسون توضیح میدهد که خودروهای برقی حدود 90 درصد انرژی را به حرکت تبدیل میکنند، در حالی که این رقم برای خودروهای بنزینی حدود 30 درصد است.
او میگوید: «این بهرهوری بیشتر در خودروهای برقی مثبت است، اما باعث میشود به لاستیک بسیار حساس شوند. اگر لاستیک مناسبی روی خودروی برقی نصب نکنید، بخش زیادی از برد آن را از دست میدهید و باید برق بسیار بیشتری مصرف کنید.»
برای مقابله با این مسئله، ENSO مواد خام، فرمول و ساختار به کاررفته در لاستیکهای خود را تغییر داده و در عین حال از دادههایی که از ناوگان خودروها جمعآوری میکند استفاده میکند. ارلندسون میگوید: «وقتی لاستیکهای ما روی ناوگانها استفاده میشود یعنی داده به دست میآوریم. این دادهها، این بینش و دانش و تجربه را دوباره به محصول برمیگردانیم.»
ترکیبات پلیمری پیشرفته و طراحی آج لاستیک ENSO که برای تحمل گشتاور بالا و وزن زیاد باتری خودروهای برقی ساخته شدهاند، میزان آلودگی ذرات ناشی از لاستیک را در مقایسه با لاستیکهای معمولی تا 35 درصد کاهش میدهند. به گفته این شرکت، این لاستیکها بهرهوری کلی انرژی و برد حرکت خودرو را نیز تا 10 درصد افزایش میدهند.
گسترش همکاری با شرکای بزرگ
ENSO رشد خود را به جای اتکا به مصرفکنندگان فردی، بر پایه همکاری با ناوگانهای بزرگ تاکسی و خدمات تحویل بنا کرده است. این شرکت هماکنون با اوبر همکاری میکند و برای رانندگان خودروهای برقی در سراسر بریتانیا لاستیک تامین میکند و قصد دارد این همکاری را به دیگر بازارها گسترش دهد.
ارلندسون میگوید: «در نهایت هدف ما این است که این موارد استفاده با جابهجایی بالا که بسیار در حرکتاند، به محصولات بهتری دسترسی داشته باشند.» او میافزاید خودروهایی که مسافتهای طولانیتری طی میکنند بیشترین صرفهجویی را در انرژی، هزینه و آلودگی خواهند داشت.
قدردانی در قالب جایزه ارثشات که ENSO در سال 2023 از فینالیستهای آن بود، به افزایش توجه به موضوعی کمک کرد که به باور ارلندسون صنعت مدتها از آن پرهیز کرده بود.
او میگوید: «آلودگی ناشی از لاستیک موضوعی صنعتی بوده که به گمان من صنعت جریان اصلی واقعا به آن نپرداخته است و چندان مایل نیست درباره آن صحبت کند.» او مشارکت شاهزاده ویلیام را عامل جلب توجه گستردهتر به این موضوع میداند و آن را «از نظر برجسته کردن این که چگونه میتوانیم از فناوری برای بهبود هوایی که تنفس میکنیم و کاهش میکروپلاستیکها در اقیانوسهایمان استفاده کنیم، بسیار اثرگذار» توصیف میکند.
ENSO در چشمانداز پیش رو قصد دارد همکاریهای خود با ناوگانها را گسترش دهد و دامنه اندازههای لاستیک خود را متناسب با مدلهای جدید خودروهای برقی که وارد بازار میشوند افزایش دهد. ایالات متحده به عنوان بازار اصلی بعدی برای رشد این شرکت شناسایی شده است.
ارلندسون میگوید: «میخواهیم بقیه صنعت هم راه ما را دنبال کنند. ما فقط میخواهیم محرکی باشیم که این تغییر را ممکن میکند.»