یک پژوهش بزرگ تازه نشان میدهد کمخوابی و پرخوابی هر دو با پیر شدن سریعتر و چند بیماری مرتبط هستند. واقعا برای پیشگیری از پیر شدن زودرس به چند ساعت خواب نیاز داریم؟
بر اساس یک پژوهش جدید، کمخوابی یا پرخوابی میتواند روند پیر شدن مغز، قلب، ریهها و دستگاه ایمنی را تسریع کند و با چندین بیماری مرتبط باشد.
آگهی
آگهی
یک گروه بینالمللی از پژوهشگران دادههای گردآوریشده از نزدیک به نیم میلیون شرکتکننده در پایگاه داده بیوبانک بریتانیا را تحلیل کردند و به الگوی روشنی رسیدند.
افرادی که به طور منظم کمتر از شش ساعت یا بیش از هشت ساعت میخوابیدند، در سراسر بدن نشانههای پیری سریعتر از خود بروز میدادند.
این تیم از آنچه آن را «ساعتهای پیری زیستی» مینامد استفاده کرد؛ ابزارهایی که با تکیه بر یادگیری ماشین و بر پایه دادههای زیستی مانند تصاویر مغزی، پروتئینهای خون و نشانگرهای شیمیایی در بدن، برآورد میکنند یک فرد نسبت به سن تقویمی خود چند سال سریعتر یا کندتر پیر میشود.
در نتیجه، پژوهشگران یک الگوی تکرارشونده یو شکل یافتند. کسانی که در بازه میانی میخوابیدند سالمترین نتایج را داشتند، در حالی که افراد در دو سوی طیف، پیری زیستی بیشتری نشان میدادند.
این ارتباط در اندامهای مختلف از جمله مغز، ریهها، کبد، دستگاه ایمنی، پوست و سامانه سوختوساز بدن دیده شد.
کمخوابی به طور معناداری با اختلالهای مرتبط با مغز مانند افسردگی و اضطراب مرتبط بود؛ مشابه آنچه در دیگر مطالعات درباره خواب و سلامتروان دیده شده است.
جونهاو ون، نویسنده اصلی این پژوهش و دانشیار رادیولوژی در دانشکده پزشکان و جراحان واگلوس دانشگاه کلمبیا در ایالات متحده، گفت: «الگوی گسترده مغز و بدن مهم است، چون به ما نشان میدهد مدت خواب بخشی عمیقا درآمیخته با کل فیزیولوژی ما است و پیامدهای دوررس در سراسر بدن دارد.»
فراتر از بیماریهای مرتبط با مغز، کمخوابی با شرایط دیگری نیز پیوند داشت؛ از جمله بیماری قلبی، دیابت نوع ۲، چاقی، مشکلات تنفسی مانند آسم و اختلالهای گوارشی مانند رفلاکس.
پرخوابی نیز با مشکلات سلامتی مرتبط بود، هرچند پژوهشگران معتقدند این وضعیت گاهی ممکن است بازتاب بیماریهای زمینهای باشد نه آنکه خود مستقیما آسیبرسان باشد.
ون گفت: «مطالعات پیشین نشان دادهاند خواب تا حد زیادی با روند پیری و بار بیماری در مغز پیوند دارد.»
ون افزود: «پژوهش ما یک گام فراتر میرود و نشان میدهد کمبود و افراط در خواب با پیری سریعتر تقریبا در تمام اندامها مرتبط است و این ایده را تقویت میکند که خواب برای حفظ سلامت اندامها در چارچوب یک شبکه هماهنگ مغز و بدن، از جمله تعادل سوختوساز و کارکرد سالم دستگاه ایمنی، اهمیت دارد.»
با این حال، پژوهشگران هشدار دادند این مطالعه نمیتواند نشان دهد که تنها خود خواب عامل این تغییرها است. آنها همچنین یادآور شدند بخش زیادی از دادههای مربوط به خواب بر پایه گزارشهای خود افراد به دست آمده که میتواند از اندازهگیری مستقیم خواب دقت کمتری داشته باشد.
به گفته پژوهشگران، برای روشن شدن این که آیا خواب نامناسب به طور مستقیم روند پیری را تسریع میکند یا این که مشکلات پنهان سلامتی نیز ممکن است بر الگوهای خواب اثر بگذارند، به تحقیقات بیشتری نیاز است.
آنان همچنین خواستار انجام مطالعات آینده با استفاده از سنجشهای دقیقتر خواب و جمعیتهای متنوعتر شدند.