یک نمایشگاه جدید در موزه MAS آنتورپ هنرهای رزمی را به عنوان فرهنگ، هویت و جامعه بررسی میکند و سنتهای جهانی را با داستانهای محلی فراتر از نبرد پیوند میدهد.
نبرد یکی از قدیمیترین کارهایی است که انسانها انجام میدهند. اما به گفته یک نمایشگاه تازه، پشت شیوههای مختلف مبارزه در هنرهای رزمی، معنای عمیق فرهنگی و فلسفی نهفته است.
در موزه «موزئوم آن ده استروم» (MAS) در آنتورپ، نمایشگاه «هنرهای رزمی» از ۳ آوریل گشوده میشود و به همه چیز پیرامون این رشتهها، حرکات، هویت و نقش آنها در جامعه در این بندر هلندی و در سراسر جهان میپردازد.
این نمایشگاه همچنین با گردآوری اشیا، داستانها و خودِ ورزشکاران، تاریخ و میراث هنرهای رزمی را پیش چشم میگذارد تا یک پرسش ساده را با بازدیدکنندگان در میان بگذارد: چرا مردم هنرهای رزمی را تمرین میکنند؟
برای پاسخ به این پرسش، نمایشگاه بر پایه پنج محور سامان یافته است: بدن، ذهن، نبرد، جامعه و زیبایی.
نمایشگاه از تمرینهای بدنی تا تندرستی روان، از مبارزه و رقابت تا هویت اجتماعی و در نهایت از حرکت به عنوان امری دیداری و بیانگر را در بر میگیرد.
به گفته راشید عطیه، همکیوریتور نمایشگاه، این محورها اغلب بر هم منطبق میشوند و ژرفای فرهنگی هنرهای رزمی را نشان میدهند.
عطیه میگوید: «با روایت تاریخ هنرهای رزمی میتوان تاریخ شهر را هم روایت کرد.»
در اوایل قرن بیستم، بوکس و کشتی بخشی از زندگی روزمره در شهر بندری بودند و با کار و سرگرمی گره خورده بودند. با گذشت زمان، رشتههای تازهای از راه تبادل جهانی و مهاجرت وارد شدند و سیمای متنوعی را شکل دادند که امروز میبینیم.
با نمایش انواع اشیای تاریخی و آثار هنری، این نمایشگاه پیوند میان سنتهای مبارزه در نقاط مختلف جهان را از هنرهای رزمی آسیایی گرفته تا شیوههای آفریقایی و اروپایی نشان میدهد.
در فرهنگ عامه نیز، کلیپهای فیلم، پوسترهایی از مبارزات افسانهای تعیینکننده دورههایی مانند Rumble in the Jungle و دیگر مواد دیداری به نمایش درآمده تا نقشهای گوناگونی را که هنرهای رزمی در جامعه بر عهده داشتهاند روایت کند.
هنرهای رزمی فراتر از مبارزه
ایده مرکزی نمایشگاه این است که هنرهای رزمی فقط به بعد جسمانی محدود نمیشوند.
تمرین، بدن را نیرومند میکند، اما تمرکز، انضباط و نظم روزانه هم به همراه میآورد. برای بسیاری از ورزشکاران، این تمرینها به بخشی از زندگی روزمره بدل میشود، نه چیزی جدا از آن.
این موضوع همچنین به آنچه بیرون از سالن تمرین رخ میدهد مربوط است. او میافزاید: «این فقط هدف نهایی نیست، بلکه شیوهای برای پرورش مهارتهای نرم و تقویت پیوندهاست.»
این توازن میان بدن و ذهن در سراسر نمایشگاه دیده میشود و در کنار آن پیوند ژرفتری با دین، فلسفه و خودِ فرد قرار دارد.
برخی از هنرهای رزمی نه فقط به عنوان رشتهای جسمانی، بلکه به شکل راهی برای تمرین خویشتنداری، تمرکز معنوی و رشد فردی معرفی شدهاند.
یکی از نمونهها بخشی است که به سنت ایرانی زورخانه میپردازد؛ جایی که تمرینهای بدنی با شعر، آیین و موسیقی در هم آمیخته است.
نمایشگاه همچنین به سلسلههای آموزشی در هنرهای رزمی اشاره میکند که در آنها استادان تنها فنون را منتقل نمیکنند، بلکه ارزشها، اصول و شیوهای برای حضور در جهان را نیز به شاگردان میآموزند.
قهرمانان محلی
باشگاههای مبارزه و ورزشکاران محلی در آنتورپ نیز عکسها، پوسترها و آرشیوهای شخصی خود را در اختیار نمایشگاه گذاشتهاند تا بازدیدکنندگان بتوانند ژرفتر به تاریخ شهر سرک بکشند.
در کنار اینها، تصویرهای امروزی از همین جوامع نیز به نمایش درآمده تا نشان دهد چگونه این شیوهها در گذر زمان منتقل شده و دگرگون میشوند.
رزولین فرنکن، کیوریتور نمایشگاه «هنرهای رزمی»، میگوید: «موضوع، پیوند میان نسلها و انتقال میراث است.»
این روزها بازدیدکنندگان میتوانند عکسهای «کهن در برابر نو» از دوجوها و رینگهای مبارزه را نه فقط در اروپا، بلکه از سراسر جهان در قالب عکسهای بزرگ آویخته در اطراف پلهبرقیهای موزه MAS ببینند.
آماده مبارزه شوید
بخش تعاملی نیز از جذابیتهای اصلی این نمایشگاه است.
بازدیدکنندگان میتوانند وارد رینگ بوکس شوند، با کمک فناوری ردیابی حرکت، دنبالهای از حرکات کونگ فو را امتحان کنند یا با تجهیزات تمرینی مانند کیسه مشتزنی و عروسک چوبی تمرین کنند.
در کنار این امکانات، صداها و ویدیوهای ضبطشده از ورزشکاران آنتورپ نیز پخش میشود تا نشان دهد هنرهای رزمی امروز چگونه اجرا میشوند.
کیوریتورهای نمایشگاه از بازدیدکنندگان میخواهند با ذهنی باز وارد شوند و به غنای فرهنگی، هنری و میراثی هنرهای رزمی نگاه کنند.
نمایشگاه «Martial Arts» از ۳ آوریل در موزه MAS آنتورپ گشوده میشود. اطلاعات مربوط به بلیت و بازدید در وبسایت رسمی موزه در دسترس است.