نیمه اول سال ۲۰۲۶ برای سرمایهگذارانی که روی زیرساخت هوش مصنوعی سرمایهگذاری کردند پاداشآور و برای کسانی که به رمزارز و طلا رو آوردند زیانبار بود، چون رونق فناوری مسیر برندگان و بازندگان بازار داراییها را عوض کرد.
در میانه سالی پرتلاطم، الگوی روشنی در بازارهای جهانی شکل گرفته است: هر چیزی که به توسعه فیزیکی زیرساخت هوش مصنوعی گره خورده، جهش کرده و در مقابل، چند دارایی دیگر که سرمایهگذاران در دورههای نااطمینانی معمولا به آنها رو میآورند، لغزش داشتهاند.
آگهی
آگهی
جنگ در خاورمیانه، تحولات سیاسی و جهش بهای نفت پسزمینه این تحولات بود، با این حال بورسها در چندین منطقه توانستند به رکوردهای تازهای برسند.
دن کوتسورث، رئیس بخش بازارها در شرکت AJ Bell، میگوید شرکتهایی که مستقیم از موج هزینهکرد برای هوش مصنوعی بهره میبردند، ستارههای سرمایهگذاری نیمه نخست سال بودند، در حالی که به گفته او بیتکوین «مایه شگفتی ناخوشایند» شد و طلا هم درخشش خود را از دست داد.
کوتسورث این رشته رویدادها را برای تنها نیمی از یک سال معاملاتی، روندی چشمگیر توصیف میکند.
درخشانترین بازدهیها از گوشهای نهچندان پرزرقوبرق از دنیای فناوری به دست آمد: شرکتهایی که تراشههای حافظه تولید میکنند.
همزمان با برخورد تقاضای فزاینده برای توان پردازشی هوش مصنوعی با محدودیت عرضه، قیمتها جهش کرد و سهام این شرکتها را با خود بالا کشید. سهام سندیسک در بازار آمریکا طی شش ماه بیش از 850 درصد رشد کرد، در حالی که ارزش سهام وسترن دیجیتال، مایکرون تکنولوژی و سیگیت تکنولوژی همگی بیش از سه برابر شد؛ سرعت بازدهیای که در شرایط عادی سالها طول میکشد تا محقق شود.
موتور محرک این روند، حجم عظیم حافظه و فضای ذخیرهسازی پرسرعتی است که برای آموزش و اجرای سامانههای هوش مصنوعی لازم است؛ آن هم در شرایطی که بزرگترین شرکتهای فناوری برای گسترش مراکز داده خود با یکدیگر رقابت میکنند.
دیگر سهام آمریکایی که بر موج معاملات مرتبط با هوش مصنوعی سوار شدند شامل اینتل، دل، ادونسد میکرو دیوایسز (AMD) و اپلاید متریالز بود که همگی از ابتدای سال تاکنون بین 150 تا 280 درصد افزایش یافتهاند.
این هجوم سرمایه همچنین به بازارهای نوظهور سرایت کرد؛ جایی که شرکتهای آسیایی سازنده تراشه مانند TSMC و SK Hynix وزن بالایی در شاخصها دارند و همین امر کمک کرد شاخص KOSPI کره جنوبی دو برابر شود، شاخص نیکی 225 ژاپن حدود 40 درصد بالا برود و شاخص اماسسیآی بازارهای نوظهور حدود 27 درصد رشد کند.
در اروپا، شاخص FTSE 100 در نیمه نخست سال 7 درصد رشد کرد، شاخص CAC 40 فرانسه 5 درصد بالا رفت و شاخص DAX آلمان 2 درصد افزایش یافت. در همین حال، شاخص اماسسیآی هند 5 درصد افت کرد و شاخص هنگسنگ در هنگکنگ 6 درصد پایین آمد.
نکته مهم این که جهش سهام حافظه در روزهای اخیر رو به عقب گذاشته و بسیاری از همین نمادها در ریزش شدید سهام فناوری گرفتار شدهاند.
محبوبهای سقوطکرده، موج تملکها و معاملاتی که سرد شد
در سوی دیگر، وضعیت برای برندگان دیروز بازار بسیار سخت بود.
ستارههای پیشین هوش مصنوعی یعنی متا و مایکروسافت جا ماندند و بازده کل آنها به ترتیب 14 و 24 درصد کاهش یافت، زیرا هزینهکرد سنگین برای هوش مصنوعی این غولهای فناوری را به بنگاههایی با عطش سرمایه بیشتر تبدیل کرد و سرمایهگذاران هم دیگر حاضر نشدند برای سهام آنها حقپیشخرید بپردازند.
سهام مایکروسافت اکنون در ارزانترین سطح خود طی یک دهه معامله میشود و هم این شرکت و هم متا با ارزشی متواضعتر از مکدونالد قیمتگذاری شدهاند؛ نتیجهای که در اوج تبوتاب «هفت شگفتانگیز» کمتر کسی آن را محتمل میدانست.
در دیگر بخشهای بازار، داراییهایی که بسیاری انتظار داشتند پیشتاز شوند، ناامیدکننده ظاهر شدند.
طلا سرمایهگذاران را سوار بر موجی از نوسان کرد. این فلز گرانبها پس از صعود تا رکورد 5 هزار و 594 دلار و 82 سنت به ازای هر اونس در 29 ژانویه، با وجود تنشهای ژئوپلیتیکیای که معمولا سرمایهگذاران را به سوی داراییهای امن میراند، حدود 28 درصد از اوج خود پایینتر آمد. در عوض، جذابیت آن زیر فشار بازدههای بالاتر اوراق قرضه و نرخهای سود نقدی قرار گرفت؛ ابزارهایی که برخلاف یک شمش طلا، برای سرمایهگذار درآمد ایجاد میکنند.
وضعیت بیتکوین حتی بدتر بود؛ این رمزارز از ابتدای سال 28 درصد افت کرده است، زیرا تبوتاب پیرامون داراییهای رمزنگاریشده فروکش کرد و پول به سمت سهام فناوری چرخید.
در بریتانیا، معاملات تملک و ادغام بخش مهمی از بار رشد بازار را بر دوش کشید.
شش شرکت حاضر در شاخص FTSE 100 از جمله گلنکور، شرودر و سگرو در نیمه نخست سال هدف ابراز علاقه برای خرید قرار گرفتند؛ نشانهای از این که خریداران همچنان پس از سه سال بازنگری قیمتی، در سهام ممتاز بریتانیایی ارزش میبینند.
خانهسازهایی مانند پرسیمن زیر فشار رکود بازار مسکن دستوپا زدند و در همین حال، شرکتهای نزدیک به حوزه فناوری مانند اکسپریان و رلکس قربانی نگرانیها از برهمزنندگی هوش مصنوعی شدند.
یکی از معاملاتی که به شکل محسوسی سرد شد، سهام دفاعی بود.
پس از سال بسیار درخشان 2025، سهام شرکتهایی چون BAE Systems، راینمتال آلمان و پالانتیر آمریکا بخشی از رشد خود را پس دادند، زیرا به نظر میرسید خبرهای خوب درباره افزایش بودجههای نظامی به طور کامل در قیمتها منعکس شده و سرمایهگذاران به سراغ فرصتهای دیگر رفتهاند.
این مقاله توصیه مالی محسوب نمیشود. همیشه خودتان تحقیق کنید و متناسب با شرایط خاص خود سرمایهگذاری کنید.