بانک اروپایی بازسازی و توسعه در حال گسترش برنامه سرمایهگذاری خود در ازبکستان است و تعهدات آن در بیش از ۲۰۰ پروژه به حدود ۵.۹ میلیارد یورو میرسد.
در هفته گذشته، موجی از اعلامهای تازه سرمایهگذاری از سوی بانک اروپایی بازسازی و توسعه نشان داده است که تمرکز این نهاد بر رشد مبتنی بر بخش خصوصی و توسعه زیرساختها در بازارهای نوظهور آسیای مرکزی در حال تعمیق است.
این بانک تا کنون برای ۲۰۸ پروژه در مجموع نزدیک به ۵.۹ میلیارد یورو تعهد کرده که حدود ۶۰ درصد آن به شرکتهای خصوصی در ازبکستان اختصاص یافته است. حجم تعهدات جاری بانک در این کشور از ۳.۲ میلیارد یورو فراتر میرود.
تنها در سال ۲۰۲۵، میزان سرمایهگذاری در این کشور از ۱ میلیارد دلار (۸۶۰ میلیون یورو) گذشت که بخش عمده آن به بنگاههای خصوصی اختصاص یافت.
هرچند این ارقام ابعاد فعالیت را نشان میدهد، اما دور تازه توافقها همچنین تصویری از چگونگی شکلگیری راهبرد بانک اروپایی بازسازی و توسعه در میدان عمل ارائه میکند.
بانک اروپایی بازسازی و توسعه نقش محوری در حمایت از توسعه اقتصادی کشورها در آسیای مرکزی، خاورمیانه و بخشهایی از آفریقا ایفا میکند.
گرگ گایت، معاون اول و رئیس گروه خدمات مشتریان بانک اروپایی بازسازی و توسعه، هفته گذشته در جریان سفر به تاشکند گفت: «ما تمرکز زیادی بر گذار انرژی و زیرساخت، حمایت از بنگاههای کوچک و متوسط و استارتآپها و همچنین کارهای سیاستی از جمله توسعه بازارهای سرمایه، خصوصیسازی و حکمرانی داریم.»
سرمایهگذاریهای هدفمند در خردهفروشی و صنعت
توافقهای اخیر تامین مالی در بخش خردهفروشی و صنعت، نشاندهنده تلاش گستردهتری برای تقویت تقاضای داخلی و ظرفیت تولید است.
وامی ۸.۶ میلیون یورویی به شرکت Texnomart، یکی از خردهفروشان بزرگ لوازم الکترونیکی، با هدف گسترش خدمات دیجیتال و نوسازی عملیات این شرکت اختصاص یافته است.
بخشی از این تامین مالی نیز صرف توسعه نیروی کار خواهد شد. برنامههای آموزشی و دورههای کارآموزی با همکاری نهادهای آموزشی محلی راهاندازی میشود.
در بخش صنعتی، حداکثر ۱۴ میلیون یورو تامین مالی برای تولیدکننده نوشیدنی UzCarlsberg صرف ایجاد تاسیسات تولیدی جدید و ارتقای بهرهوری خواهد شد.
این پروژه یک بخش پایداری نیز دارد که بر بهرهوری آب و انرژی متمرکز است.
افزون بر این، ۲۰۰ هزار یوروی دیگر از طریق برنامه Agrifood Nexus بانک اروپایی بازسازی و توسعه که با تامین مالی آلمان اجرا میشود، برای حمایت از فناوریهای مرتبط با اقلیم اختصاص مییابد.
گفتوگو درباره اصلاحات و زیرساختها
همزمان با این سرمایهگذاریها، بانک اروپایی بازسازی و توسعه با دولت ازبکستان بر سر اصلاحات اقتصادی همکاری میکند.
گفتوگوها در تاشکند، از جمله دیدار با جمشید خوجایف معاون نخستوزیر، بر تعیین اولویتها برای سال ۲۰۲۶ متمرکز بود؛ از جمله توسعه بخش خصوصی، گسترش زیرساختها و استفاده گستردهتر از راهحلهای دیجیتال.
از جمله محورهای مورد بحث، نوسازی شبکههای انرژی، بهبود سیستم آبیاری و دیجیتالی کردن شبکه راهآهن بود. همچنین پیشنهادهایی برای استفاده از اتوبوسهای برقی در شهرهایی مانند نوکوس و سمرقند در دست بررسی است.
دو طرف همچنین در حال بررسی الگوهای تازه تامین مالی برای پروژههای زیرساختی، به ویژه در مناطق ویژه اقتصادی هستند.
گایت درباره وضعیت این کشور گفت: «وضعیت مالی دولت قوی است، سطح استقراض نسبتا پایین است و ذخایر در وضعیت مطلوب قرار دارد.» بنگاههای رتبهبندی اعتباری نیز در مجموع چشمانداز مسیر حرکت کشور را مثبت ارزیابی کردهاند.
نقش رو به گسترش تامین مالی مراحل ابتدایی
بانک اروپایی بازسازی و توسعه همچنین از طریق برنامه Star Venture توجه خود را به استارتآپها، به ویژه در حوزههای فینتک، بانکداری دیجیتال و پرداختها افزایش میدهد.
گایت در ادامه گفت: «ما از شرکتهای کارآفرین، به ویژه در حوزه فناوری، حمایت میکنیم.»
این رویکرد بازتابدهنده چرخش گستردهتری به سمت حمایت از نوآوری و کارآفرینی است، در حالی که دیجیتالی شدن به یکی از محرکهای اصلی رشد اقتصادی تبدیل میشود.
با نگاه به آینده، این بانک در حال بررسی فرصتهای بیشتر در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر، زیرساخت و معدن است.
با بیش از ۱۱۸ پروژه فعال و مجموعهای رو به افزایش از طرحهای در دست بررسی، انتظار میرود بانک اروپایی بازسازی و توسعه همچنان نقش محوری خود را در توسعه اقتصادی ازبکستان حفظ کند.