گذار از سوختهای فسیلی (TAFF) به موضوعی بحثبرانگیز در اجلاس سالانه اقلیمی سازمان ملل تبدیل شده است.
همه اشارهها به سوختهای فسیلی از تازهترین پیشنویس کوپ۳۱ (COP31) حذف شده است، با وجود آنکه حرکت رو به رشدی برای تدوین برنامهای جهت خروج از این سوختها در جریان است.
استرالیا، هممیزبان اجلاس، روز پنجشنبه ۱۹ نوامبر پیشنویس یک توافق را منتشر کرد که پیشنهادهای قبلی را حذف میکند؛ پیشنهادهایی که از کشورها میخواست روند کنار گذاشتن تدریجی زغالسنگ، نفت و گاز، یعنی عامل اصلی تغییرات آبوهوایی، را سرعت بدهند.
نزدیک به ۲۰۰ کشوری که در نشست سالانه آبوهوایی سازمان ملل شرکت دارند تا فردا، ۲۰ نوامبر، فرصت دارند به توافق نهایی برسند، اما تحلیلگران انتظار دارند بحثها ممکن است از این مهلت فراتر برود.
توافقهای کوپ۳۱ نیازمند اجماع همه طرفها است، به همین دلیل پیشرفت معمولا کند و تدریجی است.
این وضعیت یادآور صحنهای تکراری از نشست کوپ۳۰ در شهر بلم در سال گذشته است، جایی که «گذار از سوختهای فسیلی» با سرنام تاف (TAFF) پس از مقاومت کشورهای صادرکننده سوختهای فسیلی از متن توافق نهایی حذف شد.
کوپ۳۱ از پرداختن به سوختهای فسیلی فاصله میگیرد
پس از چند روز رایزنیهای پرتنش، استرالیا در مقام ریاست مذاکرات، متنی مختصرتر منتشر کرد که نصف طول نسخه اولیه است و حاوی ادبیات تازه و پیشنهادهای جدید درباره برخی از جنجالیترین موضوعات است.
در این متن برای نخستین بار درخواست شده که سهم جهانیِ تقاضای نهایی انرژی که از طریق برق تأمین میشود، تا سال ۲۰۳۵ میلادی به ۳۵ درصد افزایش یابد؛ ابتکاری کلیدی از سوی کشور میزبان کوپ۳۱، ترکیه.
در این پیشنویس همچنین از «بهترین دانش علمی در دسترس» یاد شده و به کار «هیئت بیندولتی تغییرات اقلیم» اشاره شده است؛ موضوعی که یکی از میدانهای اصلی جدل در کوپ۳۱ به شمار میرود.
«همیشه میتوانی آرزو داشته باشی و مبارزه کنی»
با وجود حذف تاف از پیشنویس توافق، چند کشور نقشهراههای خود برای گذار به انرژی پاک را منتشر کردهاند.
فنلاند روز ۱۱ نوامبر با انتشار یک نقشهراه ملی، پایبندی خود به تاف را تأیید کرد و بدین ترتیب در مسیر فرانسه، آلمان و هلند گام برداشت.
نزدیک به یک هفته بعد، در ۱۷ نوامبر، دانمارک، پرتغال، لوکزامبورگ و اسپانیا برنامههای ملی خود را اعلام کردند.
هایکه هن، معاون وزارت محیط زیست آلمان، روز دوشنبه ۱۶ نوامبر پیش از انتشار پیشنویس به خبرنگاران گفت که هرچند «همیشه میتوان آرزو کرد و مبارزه کرد» تا تاف در تصمیم پوششی جای بگیرد، «این برای ما معیار نهایی موفقیت نیست». او گفت: «موفقیت در عمل کردن است، در یک ائتلاف رو به رشد.»