در یک سفر ۲۵ روزه جادهای از ساحلی پر تضاد میان شهرهای رومی و روستاهای ونیزی تا سواحل سنگی، جزیرهها و جادههایی که به برخی از تماشاییترین مناظر اروپا مشرفاند عبور میکنیم.
اتوکاروان امکان سفر همگام با مناظر را میدهد و اجازه میدهد در جاهایی توقف کنید که شاید در یک برنامه سفر معمولی جایی برایشان نباشد. از Rovinj در شمال شبهجزیره ایستریا راه میافتیم به سوی دوبروونیک، در جنوبیترین نقطه کشور. در مسیر، شهرهای تاریخی، پارکهای طبیعی، روستاهای ماهیگیری، قلعهها و جزیرهها یکی پس از دیگری از راه میرسند، با آدریاتیک در پسزمینه.
با این حال، سفر با خودروی اتوکاروان در کرواسی همیشه آسان نیست. جاده ساحلی در برخی بخشها باریک و پیچدرپیچ است. علاوه بر این، نمیتوان اتوکاروان را در هر جایی پارک کرد؛ باید از کمپها و مناطق مجاز استفاده کرد که گاهی از مراکز تاریخی دور هستند و بعضی وقتها قیمتهای بسیار بالایی دارند.
در اوج فصل گردشگری، بهویژه در ماههای ژوئیه و اوت، این مشکل تشدید میشود. به همین دلیل، بهار، ابتدای تابستان یا پاییز میتوانند زمانهای مناسبتری برای آغاز این سفر باشند.
ایستریا، ایتالیاییترین چهره کرواسی
سفر در Rovinj آغاز میشود؛ یکی از دیدنیهای اصلی ایستریا. مرکز تاریخی آن با خیابانهای باریک و سنگفرششده روی جزیرهای قدیمی بنا شده و کلیسای سنت اوفمیا بر آن مسلط است. نمای رنگارنگ ساختمانها، بندر و جزیرههای کوچکی که روبهروی ساحل دیده میشوند، این شهر را به یکی از شناختهشدهترین تصاویر آدریاتیک کرواسی تبدیل کردهاند.
کمی جنوبتر، Pula در انتهای جنوبی ایستریا قرار دارد. این شهر آبهای زلال را با یکی از مهمترین میراثهای رومی کرواسی ترکیب میکند. آمفیتئاتر «پولا آرنا» که در قرن اول میلادی ساخته شده، یکی از شش آمفیتئاتر بزرگ رومی جهان است که هنوز پابرجاست. امروز سکوهای آن میزبان کنسرتها، جشنوارهها و نمایشهاست و با این کار، دوران باستان را در زندگی فرهنگی امروز ادغام میکند.
گشتوگذار در Pula از کنار طاق پیروزی خاندان سرگیوس در خیابان اصلی، دروازه هرکول و قلعه Kaštel نیز میگذرد. این قلعه ونیزی قرن هفدهمی روی ارتفاعی ساخته شده و چشماندازی ممتاز به بندر و پشتبامهای شهر دارد.
ایستریا با سایر بخشهای ساحل کرواسی تفاوت دارد. این شبهجزیره با شکل مشخص قلب میان کرواسی، اسلوونی و ایتالیا تقسیم شده و تاثیر پررنگ ایتالیایی خود را حفظ کردهاست. تپههای سبز، تاکستانها، باغهای زیتون، جنگلها و روستاهای قرونوسطایی آن، لقب «توسکانی آدریاتیک» را توضیح میدهند. در داخل خشکی، شهرهایی مانند Motovun از بلندای تپهها بر چشمانداز مسلطاند. با این حال، کمبود فضاهای مناسب برای اتوکاروانها باعث شد ناچار شویم این منطقه را از برنامه سفر کنار بگذاریم.
از ظرافت Opatija تا دریاچههای Plitvice
بعد از پیمودن بخش بزرگی از ایستریا، مقصد بعدی ما Opatija بود؛ شهری کاملا متفاوت با دیگر نقاط ساحلی. اینجا ویلاهای بزرگ، هتلهای تاریخی، باغها و فضایی با حالوهوای شیک اتریشی-مجارستانی غالباند. این شهر طی دههها یکی از محبوبترین مقصدهای استراحت برای اشرافیت امپراتوری اتریش-مجارستان بود که چشمههای آبگرم و آبوهوای آن را جذب میکرد.
Lungomare، پیادهروی ساحلی حدودا ده کیلومتری، امکان میدهد ساحل را میان ویلاها، خلیجهای کوچک و آبهای شفاف قدمزدن طی کنید. بهترین کار این است که بدون شتاب راه بروید و در گوشهوکنارهای مختلف برای شنا کردن توقف کنید. رسیدن تا Volosko، روستای قدیمی ماهیگیری با حالوهوای خاص، هم ارزش دارد.
از Opatija میتوان با جاده ساحلی به سوی جنوب، زیر کوهستانهای Velebit ادامه مسیر داد؛ یکی از تماشاییترین بخشهای این سفر. ما در این مرحله بزرگراه را انتخاب کردیم تا سریعتر به Nin، نزدیک Zadar برسیم؛ جایی که چشمانداز دوباره عوض میشود.
مرکز کوچک تاریخی Nin روی جزیرهای بسیار کوچک در میان تالابها قرار گرفتهاست. این شهر برخی از کهنترین نشانههای تاریخ کرواسی را حفظ کرده و کلیسای صلیب مقدس، متعلق به قرن نهم، یکی از نمادهای اصلی آن است. از دیرباز از این بنا به عنوان «کوچکترین کلیسای جامع جهان» یاد میشود. Nin همچنین با ساحلهای شنی، گلدرمانیهای طبی و نمکزارهایش شناخته میشود.
در Zadar پارککردن اتوکاروانها دشوارتر است، اما دیدن شهر ارزش این دردسر را دارد. در میان بقایای رومی و قرونوسطایی، دو جاذبه اصلی شهر در کنار اسکله متمرکز شدهاند: «ارگ دریا» که حرکت موجها را از طریق لولههایی زیر پلههای سنگی به صدا تبدیل میکند، و «درود بر خورشید»؛ دایرهای از پنلهای خورشیدی که با فرارسیدن شب روشن میشود.
غروب، مهمترین مشخصه Zadar است. آلفرد هیچکاک جملهای دارد که غروب این شهر را زیباترین غروب جهان توصیف میکند؛ این عبارت امروز بخشی از روایت گردشگری Zadar شدهاست. از اینجا، برای یک روز آبی آدریاتیک را پشت سر میگذاریم و به سبزی پارک ملی دریاچههای Plitvice قدم میگذاریم. شانزده دریاچه آن که در ارتفاعهای مختلف پلهپله شدهاند و با رودخانهها و آبشارها به هم متصل میشوند، یکی از چشمگیرترین مناظر طبیعی کرواسی را شکل میدهند. این پارک که در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده، نقطه مقابل ساحل بهشمار میآید.
بازدید از این پارک از طریق مسیرهای پیادهروی و گذرگاههای چوبی انجام میشود و در برخی مسیرها از قایقهای برقی و وسایل نقلیه داخلی نیز استفاده میشود. آبشار بزرگ Veliki Slap حدود ۷۸ متر ارتفاع دارد و بلندترین آبشار کرواسی است. گرچه رنگ فیروزهای آب و گرما وسوسه شنای شما را برمیانگیزد، شنا در دریاچهها ممنوع است.
Šibenik، Trogir و قلب دالماسی
در بازگشت به ساحل، به Šibenik میرسیم؛ شهری با سنگهای سفید، کوچههای باریک، پلهها و میدانهای کوچک. کلیسای جامع سانتیاگو که در فهرست میراث جهانی ثبت شده، بهطور کامل با سنگ ساخته شده و حاشیه منحصربهفردی با ۷۱ سر انسان دارد که هرکدام با دیگری متفاوتاند. حدود ۵۰ کیلومتر آنسوتر شهر Trogir ظاهر میشود؛ شهر-جزیرهای کوچک که انگار تصویری مینیاتوری از دالماسی است.
بهترین کار این است که پیش از ادامه مسیر به سوی Split، قلب شهری منطقه، در خیابانهای باریک سنگفرششده Trogir گم شوید. Split پیرامون کاخ عظیم امپراتور دیوکلتیان رشد کرده؛ کاخی که بیش از ۱۷۰۰ سال پیش ساخته شدهاست. امروز دیوارها، راهروها و تالارهای قدیمی آن هستهای زنده را شکل میدهند که در آن خانهها، مغازهها، رستورانها و کافهها درهم میآمیزند.
بندر Split همچنین یکی از اصلیترین دروازههای ورود به جزیرههای آدریاتیک است و کشتیهای مسافری و کاتامارانها از اینجا به سوی Brač، Hvar، Šolta و Vis حرکت میکنند. در فصل اوج گردشگری، رفتوآمد مسافران بسیار پرهیاهو است و قیمت مسیرها میتواند بالا باشد. کرواسی بیش از ۱۲۰۰ جزیره دارد، هرچند تنها حدود ۶۰ جزیره آن مسکونیاند. در این سفر ما به Korčula، Lopud و Lokrum سر زدیم؛ جزیره آخری درست روبهروی مرکز تاریخی دوبروونیک قرار دارد و با دریاچه کوچک آبشور خود، موسوم به «دریای مرده»، شناخته میشود.
ریوییرای Makarska و شبهجزیره Pelješac
پس از ترک Split، جاده دوباره به آدریاتیک نزدیک میشود و یکی از دیدنیترین بخشهای مسیر آغاز میشود: ریوییرای Makarska. در یکسو دریا قرار دارد و در سوی دیگر کوهستانهای ناهموار Biokovo. فاصله میان کوه و ساحل بسیار کم است و پیچهای جاده یکی از بهترین چشماندازها را در مسیر دوبروونیک پیش روی مسافران میگذارد. پیش از رسیدن به شهر دیوارکشیده، به سمت شبهجزیره Pelješac منحرف میشویم.
Ston یکی از شگفتیهای این منطقه است؛ شهرکی کوچک که دیواری بالارونده از دامنه کوه آن را محافظت میکند؛ سازهای که یکی از چشمگیرترین سیستمهای دفاعی اروپا بهشمار میآید. خلیج Mali Ston به خاطر صدفهای خوراکی خود شهرت دارد. چشیدن این صدفها درست پس از باز شدن، خام و تنها با چند قطره لیمو، از تجربههای غذایی فراموشنشدنی این منطقه است.
بعد از توقفی کوتاه در ساحل Prapratno، به سوی Orebić ادامه میدهیم تا سوار کشتی شده و راهی جزیره Korčula شویم. مرکز تاریخی این شهر به شکل استخوان ماهی طراحی شده؛ طرحی که برای گردش هوا و محافظت خیابانها در برابر بادها در نظر گرفته شدهاست. Korčula ادعا میکند زادگاه مارکو پولو است و تصویر او همهجا در شهر دیده میشود. دیوارها، برجها و ساختمانهای سنگی یادآور سدههای نفوذ ونیز در این منطقهاند.
پیش از ترک Pelješac، Žuljana پاداشی آرامتر پیش رو میگذارد: آبهای شفاف، کوهستان و خلیجهایی با حالوهوای مدیترانهای. توصیهای کاربردی برای لذت بردن از دریا: ساحلهای کرواسی، جز معدود استثناها، سنگی هستند. بهتر است زیرانداز یا تشک همراه داشته باشید، همانطور که مردم محلی این کار را میکنند، و کفش مخصوص آب را فراموش نکنید.
دوبروونیک، پایان بزرگ سفر
جاده منتهی به Dubrovnik گذر از کرواسی آرام به مهمترین کانون گردشگری آن را رقم میزند. پس از آخرین پیچ، شهر دیوارکشیده نمایان میشود؛ یکی از شناختهشدهترین تصاویر آدریاتیک.
در فصل اوج گردشگری، هزاران بازدیدکننده در خیابان اصلی شهر، Stradun، رفتوآمد میکنند و در هر گوشه برای عکسگرفتن میایستند. دیوارها، کلیسای جامع و کوچههای مرکز تاریخی را میتوان در یک روز دید، هرچند اختصاص سه روز امکان میدهد با آرامش بیشتری شهر را بشناسید و یک سفر کوتاه به یکی از جزیرههای اطراف اضافه کنید. گزینهای خوب برای کشف دوبروونیک، گشتوگذار در شهر هنگام غروب است؛ زمانی که بسیاری از گردشگران شهر را ترک کردهاند.
از Rovinj تا Dubrovnik، چهره کرواسی بارها تغییر میکند. ایستریا میراث ایتالیایی خود را عرضه میکند؛ دالماسی، شهرهای سنگی و جزیرههایش را؛ Plitvice، جنگلها و آبشارهایش را؛ و دوبروونیک، صحنه بزرگ تاریخی خود روبهروی دریا را. همین تنوع که در نوار ساحلی نسبتا فشردهای متمرکز شده، توضیح میدهد چرا کرواسی امروز با مقاصد بزرگ گردشگری اروپا رقابت میکند و هنوز چیزهایی بسیار فراتر از آفتاب و ساحل برای عرضه دارد.