این هفته زمان انتشار مهمترین دستاوردهای هوش مصنوعی از سوی برخی بزرگترین شرکتهای فناوری جهان است؛ در ادامه میبینیم چه چیزهایی در راه است.
چند شرکت بزرگ فناوری این هفته مدلها یا بهروزرسانیهای جدید هوش مصنوعی عرضه میکنند؛ رقابتی که پیشبینی میشود از موج گرمای تابستان هم داغتر باشد.
انتظار میرود اوپنای روز پنجشنبه مدل GPT-5.6 را بهطور عمومی در دسترس قرار دهد و پس از عرضه محدود اولیه، دامنه دسترسی به جدیدترین و قدرتمندترین مدل هوش مصنوعی خود را گسترش دهد.
این شرکت اواخر ژوئن برای نخستین بار GPT-5.6 را رونمایی کرد، اما دسترسی به آن به گروه کوچکی از شرکای مورد تأیید محدود بود تا دولت آمریکا خطرهای احتمالی برای امنیت ملی را بررسی کند.
مشابه آنچه درباره عرضه، جمعآوری و عرضه دوباره مدل Fable شرکت انثروپیک رخ داد، مقامهای آمریکایی ابراز نگرانی کرده بودند که سامانههای هر چه قدرتمندتر هوش مصنوعی میتوانند برای مقاصدی از جمله استفادههای سایبری یا نظامی مورد سوءاستفاده قرار گیرند.
اوپنای سهشنبه شب در پستی در ایکس اعلام کرد که اکنون قصد دارد مدل GPT-5.6 Sol را همراه با مدلهای Terra و Luna منتشر کند. سول پیشرفتهترین مدل این شرکت است، در حالی که ترا گزینهای میانرده با هزینه کمتر و لونا مقرونبهصرفهترین نسخه آن محسوب میشود.
زمانبندی شکننده عرضه از سوی شرکتهای پیشرو در حوزه هوش مصنوعی همچنین نشان میدهد این رقابت دیگر فقط بر سر توانمندی نیست، بلکه بر سر این است که چه کسی کنترل استقرار این سامانهها را در دست دارد، داده چه کسانی این ابزارها را تغذیه میکند و این ابزارها کجا و چگونه به کار میروند.
عرضه با تأخیر نشاندهنده افزایش نظارت دولت بر سامانههای پیشروی هوش مصنوعی است، زیرا سیاستگذاران بهدنبال اعمال نظارت بیشتر بر مدلهایی هستند که میتوانند در حوزههای حساسی مانند امنیت سایبری، دفاع و اطلاعات به کار روند.
در ماه ژوئن، دولت ترامپ با امضای یک فرمان اجرایی، چارچوبی داوطلبانه ایجاد کرد که براساس آن توسعهدهندگان هوش مصنوعی میتوانند مدلهای «مرزی مشمول» را تا ۳۰ روز پیش از عرضه برای شرکای مورد اعتماد و سپس برای عموم، در اختیار دولت آمریکا قرار دهند.
اوپنای در اطلاعیهای در ژوئن نوشت: «ما باور نداریم چنین فرایند دسترسی دولتی باید به هنجار بلندمدت تبدیل شود. این کار بهترین ابزارها را از دسترس کاربران، توسعهدهندگان، شرکتها، مدافعان سایبری و شرکای جهانی که به آنها نیاز دارند، دور نگه میدارد.»
این شرکت افزود: «ما این گام کوتاهمدت را برمیداریم چون بر این باوریم که این کار، در حالی که با دولت برای تدوین چارچوب فرمان اجرایی سایبری و فرایندی تکرارپذیر برای عرضه مدلهای آینده همکاری میکنیم، قویترین مسیر برای دستیابی به دسترسی گستردهتر در هفتههای پیشرو است.»
SpaceXAI و متا به هفته شلوغ رونماییهای هوش مصنوعی اضافه میشوند
بهروزرسانی اوپنای در حالی انجام میشود که دیگر شرکتهای فناوری نیز برای عرضه مدلها و ابزارهای جدید هوش مصنوعی به بازار در رقابتاند.
به گزارش The Information (منبع به زبان انگلیسی) که به یادداشتی ارسالشده برای کارکنان استناد کرده، شرکت هوش مصنوعی ایلان ماسک، SpaceXAI، که با نام xAI نیز شناخته میشود، در تدارک است تا همراه با شرکت Anysphere، شرکت پشت ابزار کدنویسی هوش مصنوعی Cursor، یک مدل جدید هوش مصنوعی عرضه کند.
The Information (منبع به زبان انگلیسی) گزارش داد این مدل ممکن است زودتر از چهارشنبه عرضه شود و انتظار میرود اطلاعات را با سرعت پردازش کند؛ موضوعی که آن را در برخی زمینهها رقیب مدل Opus 4.8 انثروپیک و GPT-5.5 اوپنای میکند.
در همین حال، متا این هفته Muse Image را که نخستین مدل تولید تصویر ساخته آزمایشگاههای Meta Superintelligence است، عرضه کرد.
مانند دیگر مولدهای تصویر، Muse Image از تولید و ویرایش تصویر براساس متن (پرامپت) پشتیبانی میکند. متا میگوید این مدل میتواند «نقش شریک خلاق» را ایفا کند و به کاربران کمک کند «ایدهها را به تصاویر باکیفیت» برای انتشار در فید، استوری یا چتها تبدیل کنند.
با این حال، این مدل با انتقاد روبهرو شده است، زیرا کاربران دارای حساب عمومی در اینستاگرام میتوانند در پرامپتها ذکر شوند و به دیگران امکان میدهد تصاویری بسازند که از پستهای عمومی آنها بهعنوان مرجع استفاده میکند، مگر آنکه این قابلیت را در تنظیمات غیرفعال کنند.
در سیاست متا آمده است: «ممکن است دیگران بتوانند با استفاده از قابلیتهای هوش مصنوعی متا، با بهرهگیری از محتوای اینستاگرام شما، محتوای جدید ایجاد کنند» و همچنین «درباره محتوایی که با استفاده از قابلیتهای هوش مصنوعی متا ایجاد میشود، به شما اطلاع داده نخواهد شد».