هوش مصنوعی به یار مهم تیمهای امدادی تبدیل شده است. سازمانهای فضایی، شرکتهای فناوری و نهادهای بینالمللی با تصاویر ماهوارهای و مدلهای هوش مصنوعی مناطق آسیبدیده از زلزله را شناسایی میکنند.
تیمهای امداد و نجات همچنان میان آوارهای ناشی از دو زمینلرزهای که ونزوئلا را لرزاند به دنبال بازماندگان میگردند اما در فضا رقابت دیگری در جریان است. سازمانهای فضایی، شرکتهای فناوری و نهادهای بینالمللی یک شبکه هوش مصنوعی و تحلیل ژئواسپاتیال را فعال کردهاند تا تنها در عرض چند ساعت مناطقی را که بیشترین احتمال تخریب را دارند شناسایی کنند و به هدایت منابع اضطراری به جاهایی که بیش از همه نیاز است کمک کنند.
یکی از بازیگران اصلی ناسا است که به همراه پژوهشگران دانشگاه ایالتی اورگن برنامه پاسخ به سوانح خود را به راه انداخته است. ماموریت این تیم بررسی تصاویر راداری است که پیش و پس از زمینلرزه ثبت شدهاند تا تغییرات ناگهانی در سطح زمین و سازهها را شناسایی کند. به کمک این سامانه، دانشمندان برآورد کردهاند که نزدیک به ۵۹ هزار ساختمان ممکن است آسیبدیده یا به طور کامل ویران شده باشند؛ برآوردی اولیه که جهتدهی به نخستین عملیات امداد و نجات را ممکن میکند.
undefined
با این حال تهیه این تصاویر بدون برنامه اروپایی کوپرنیکوس ممکن نبود. ماهوارههای سنتینل-۱ که توسط اتحادیه اروپا و آژانس فضایی اروپا اداره میشوند تصاویر راداری با وضوحبالا فراهم میکنند که امکان اندازهگیری جابهجاییهای سطح زمین در حد چند سانتیمتر و شناسایی ساختمانهایی را که پس از زمینلرزه تغییر شکل دادهاند فراهم میکند. این دادهها ماده خامی است که الگوریتمهای هوش مصنوعی بر پایه آن کار میکنند.
مایکروسافت نیز از طریق آزمایشگاه «AI for Good» خود به این تلاش پیوسته است. این شرکت مدلهای بیناییماشینی توسعه داده که قادرند به طور خودکار هزاران تصویر ماهوارهای را تحلیل کنند و ساختمانها را بر اساس احتمال آسیبدیدگی دستهبندی کنند. این مدلها به جای جایگزین کردن تیمهای میدانی امکان تعیین اولویتها و مشخص کردن محلههایی را که باید در وهله نخست بازرسی شوند فراهم میکنند.
همه این اطلاعات در نهایت به کمک مرکز دادههای بشردوستانه سازمان ملل متحد (HDX) به دست کسانی میرسد که به آن نیاز دارند؛ پلتفرمی که مایکروسافت نقشههای خسارت خود را روی آن منتشر میکند تا دولتها، سازمانهای غیردولتی و تیمهای امداد بتوانند تقریبا به صورت آنی به آنها دسترسی داشته باشند. به این ترتیب نهادهای مختلف بر پایه یک بانک اطلاعاتی مشترک کار میکنند و هماهنگی پاسخ بشردوستانه بهتر انجام میشود.
undefined
کارشناسان تاکید میکنند که هیچیک از این ابزارها جای بازدید میدانی را نمیگیرد. نقشههایی که با استفاده از هوش مصنوعی تولید میشوند برآوردهایی احتمالاتی ارائه میکنند نه یک تشخیص قطعی. اما وقتی هزاران ساختمان ممکن است آسیبدیده باشند و هر ساعت برای یافتن بازماندگان اهمیت دارد در اختیار داشتن تصویری تقریبا فوری از ابعاد فاجعه میتواند تفاوت میان رسیدن بهموقع و رسیدن دیرهنگام را رقم بزند.