با ساخت و نظارت کارمندان بر عاملهای بیشتر هوش مصنوعی، فرسودگی ذهنی ناشی از استفاده از این فناوری میتواند شایعتر شود.
اگر بعد از ساعتها کار با هوش مصنوعی (AI) احساس میکنید از نظر ذهنی تخلیه شدهاید، به گفته یک پژوهش جدید ممکن است دچار «AI brain fry» یا خستگی مغزی ناشی از هوش مصنوعی شده باشید.
آگهی
آگهی
دانشگاه هاروارد با انجام یک نظرسنجی (منبع به زبان انگلیسی) از بیش از ۱۴۰۰ کارمند تماموقت آمریکایی در شرکتهای بزرگ بررسی کرده است که آنها تا چه حد از هوش مصنوعی در کار خود استفاده میکنند و این کار چگونه بر توان ذهنیشان اثر میگذارد.
حدود ۱۴ درصد از پاسخدهندگان گفتهاند بعد از گفتوگوهای فشرده با سیستمهای هوش مصنوعی دچار «مهذهنی» میشوند. آنها از نشانههایی مثل دشواری در تمرکز، کند شدن تصمیمگیری و حتی سردرد سخن گفتهاند.
نتایج این تحقیق آن قدر قوی بود که پژوهشگران اصطلاح «AI brain fry» را برای توصیف خستگی ذهنی ناشی از استفاده سنگین از هوش مصنوعی وضع کردند.
این مشکل در حال شایعتر شدن است، چون شرکتها از کارکنان خود میخواهند عاملهای هوش مصنوعی ای بسازند و مدیریت کنند که میتوانند با نظارت اندک انسان کارها را انجام دهند.
این پژوهش مینویسد: «کارکنان خود را در حال جابهجایی مداوم بین ابزارهای بیشتری میبینند. برخلاف وعده داشتن زمان بیشتر برای تمرکز بر کار معنادار، چندپارهکاری و چندوظیفگی میتواند به ویژگی اصلی کار با هوش مصنوعی تبدیل شود.»
به گفته این تحقیق، این فشار میتواند به خطاهای بیشتر، خستگی در تصمیمگیری و حتی افزایش تمایل افراد به ترک شغلشان منجر شود.
این تحقیق پس از موجی از پستهای کاربران هوش مصنوعی در شبکههای اجتماعی انجام شده است که میگویند هنگام کار با این برنامهها دچار بار شناختی و خستگی ذهنی بیشتری میشوند. یکی از بنیانگذاران حوزه هوش مصنوعی گفته است: «هر روز را در حالی به پایان میبرم که نه از خود کار، بلکه از مدیریت کارها خسته شدهام.»
کدام نوع کار با هوش مصنوعی بیشترین فشار ذهنی را دارد؟
این نظرسنجی بررسی کرده است که مردم چگونه با هوش مصنوعی تعامل میکنند تا مشخص کند کدام وظایف بیشترین خستگی را ایجاد میکند.
فرسایندهترین نوع کار، کارهای نظارتی بود؛ موقعیتهایی که در آن کارکنان باید خروجیهای یک سیستم هوش مصنوعی را پایش کنند. به گفته دانشگاه، کارکنانی که چنین نظارتی انجام میدادند ۱۲ درصد خستگی ذهنی بیشتری نسبت به کسانی گزارش کردند که این کار را نمیکردند.
پژوهشگران میگویند کار نظارتی همراه با اضافهبار اطلاعاتی است؛ وضعیتی که دانشگاه آن را این طور توصیف میکند: «احساس غرق شدن زیر حجم اطلاعاتی که فرد باید در محل کار پردازش کند.»
کارکنان شاغل در این حوزه نظارت همچنین گفتهاند هوش مصنوعی حجم کارشان را افزایش داده است، چون آنها را وادار میکند «در همان مدت زمان، نتایج بیشتری را از ابزارهای بیشتری پیگیری کنند».
به نظر میرسد در تعداد ابزارهایی که افراد میتوانند مدیریت کنند، نقطه آستانه ای هم وجود دارد. طبق این مطالعه، زمانی که کارکنان به طور همزمان از بیش از سه ابزار هوش مصنوعی استفاده میکردند بهرهوری آنها شروع به کاهش میکرد.
به گفته این نظرسنجی، مشارکتکنندگانی که دچار خستگی مغزی ناشی از هوش مصنوعی بودند ۳۹ درصد خطاهای مهم بیشتری نسبت به همتایانشان که چنین خستگی ای را تجربه نمیکردند گزارش کردهاند.
متخصصان بازاریابی، عملیات، مهندسی، مالی و فناوری اطلاعات بیشتر از دیگران احتمال داشت بگویند دچار این نوع خستگی مغزی شدهاند.
با این حال پژوهشگران متوجه شدهاند اگر هوش مصنوعی به جای وظایف تکراری و روتین به کار گرفته شود میتواند فرسودگی شغلی را کاهش دهد. آنها تاکید میکنند تمایز میان انواع فشاری که هوش مصنوعی میتواند از دوش کارکنان بردارد و فشارهایی که ممکن است تشدید کند بسیار مهم است.