نهاد غیرانتفاعی آلمانی بیاند فسیل فیولز اعلام کرده فقط ۲۶ درصد ادعاهای هوش مصنوعی مرتبط با اقلیم به مقالات علمی استناد میکند و ۳۶ درصد هیچ مدرکی ارائه نمیکنند.
یک گزارش تازه تردیدهای جدی درباره ادعاهای برخی شرکتهای هوش مصنوعی (AI) مطرح کرده است که میگویند محصولاتشان میتواند به شکل معناداری انتشار کربن را کاهش دهد.
آگهی
آگهی
برآوردها از تاثیر اقلیمی هوش مصنوعی بسیار متفاوت است. یک مطالعه در ماه ژانویه که در نشریه Patterns منتشر شد نشان میدهد تنها مراکز داده ممکن است در سال ۲۰۲۵ بین ۳۲٫۶ تا ۷۹٫۷ میلیون تن دیاکسید کربن منتشر کرده باشند؛ رقمی که تقریبا معادل انتشار سالانه یک کشور کوچک اروپایی است.
در همین حال آژانس بینالمللی انرژی (IEA) پیشنهاد کرده است که هوش مصنوعی میتواند با تسریع نوآوریها در بخش انرژی تا سال ۲۰۳۵ انتشار جهانی را تا ۵ درصد کاهش دهد و به این ترتیب انتشار ناشی از مراکز داده را جبران کند. برای مثال آژانس اعلام کرده است هوش مصنوعی میتواند به دانشمندان کمک کند مواد و ترکیبهای شیمیایی باتری را برای پشتیبانی از فناوریهای جدید برق خورشیدی آزمایش کنند.
سازمان غیردولتی آلمانی Beyond Fossil Fuels بیش از ۱۵۰ ادعای مرتبط با اقلیم را که از سوی بزرگترین شرکتهای هوش مصنوعی و نهادهایی مانند آژانس بینالمللی انرژی مطرح شده بود بررسی کرد تا ببیند چه نوع شواهدی پشت ادعاهای مربوط به توان هوش مصنوعی برای کاهش انتشار قرار دارد.
تنها ۲۶ درصد از نمونه مورد بررسی برای پشتیبانی از ادعاهای خود به مقالات علمی منتشرشده استناد کرده بودند و ۳۶ درصد دیگر هیچ شاهدی ذکر نکرده بودند. بقیه به گزارشهای شرکتی، مطالب رسانهای، انتشارهای سازمانهای غیردولتی یا کارهای دانشگاهی منتشرنشده تکیه داشتند.
این تحلیل یادآور میشود منابع شرکتی بندرت شواهد داوریشده یا دادههای اولیه برای اثبات ادعاهای خود ارائه میکنند.
گزارش مینویسد: «شواهد مربوط به منافع گسترده اقلیمی هوش مصنوعی ضعیف است، در حالی که شواهد مربوط به آسیب قابل توجه آن قوی است.»
برای نمونه گوگل ادعا کرده است اگر این فناوری در مقیاس وسیع بهکار گرفته شود، هوش مصنوعی میتواند تا سال ۲۰۳۰ بین ۵ تا ۱۰ درصد از انتشار جهانی گازهای گلخانهای بکاهد. پژوهشگران ریشه این ادعا را در یک یادداشت وبلاگی سال ۲۰۲۱ از شرکت مشاور Boston Consulting Group پیدا کردند که این رقم را بر اساس تجربه کار با مشتریان خود برآورد کرده بود.
در این تحلیل، ادعای گوگل «برونیابی منافع گسترده اقلیمی در مقیاس جهانی بر پایه شواهدی ظاهرا موردی» توصیف شده است.
بسیاری از شرکتهای هوش مصنوعی استدلال میکنند مدلهای کوچکتر و محدودتری که مثلا تنها بر یک پایگاه داده با کیفیت آموزش میبینند برای محیط زیست بهترند.
با این حال پژوهشگران هشدار میدهند ادعاها درباره مدلهای محدود هوش مصنوعی ممکن است بیش از حد بزرگنمایی شده باشد، زیرا شواهد داوریشده اندکی وجود دارد که نشان دهد این مدلها میتواند بهطور معنادار انتشار را کاهش دهد.
این تحلیل همچنین حتی یک نمونه پیدا نکرد که در آن سامانههای هوش مصنوعی مولد مانند ChatGPT، Gemini یا Copilot به «سطحی مادی، قابل راستیآزمایی و قابل توجه از کاهش انتشار» منجر شده باشد.
در این بیانیه مطبوعاتی آمده است: «حتی اگر این منافع واقعی باشد، با گسترش عظیم مصرف انرژی در صنعت هوش مصنوعی مولد ارتباطی ندارد و در برابر آن ناچیز است.»
نویسندگان یادآوری میکنند این نتایج به این معنا نیست که فناوریهای هوش مصنوعی هیچ فایده اقلیمی ندارند، اما میگویند شواهد اندکی در دست است که نشان دهد هوش مصنوعی آنقدر انتشار را کاهش میدهد که بتواند انرژی لازم برای راهاندازی این سامانهها را جبران کند.
Euronews Next از شرکتهای OpenAI، مایکروسافت، گوگل و آژانس بینالمللی انرژی خواست درباره نحوه ارجاع به برآوردهای مرتبط با اقلیم توضیح بدهند.