اسناد اختصاصی بهدستآمده توسط یورونیوز نشان میدهد که کمیسیون اروپا دستکم از سال ۲۰۲۳ بهطور غیررسمی و به دور از هیاهوی رسانهای در حال رصد «پدیدههای ناهنجار ناشناخته»، که در زبان عامه به عنوان یوفوها یا بشقاب پرندهها شناخته میشوند، بوده و بر لزوم ارتقای ظرفیتهای ردیابی خود تاکید کرده است.
بر اساس نامهای از بخش دفاعی کمیسیون اروپا که در واکنش به گزارش رصدی دو ستارهشناس آماتور در مالزی صادر شده، بازوی اجرایی اتحادیه اروپا اعلام کرده است: «با پیشرفت ظرفیتهای فناورانه، توانایی ما در شناسایی و رهگیری این پدیدهها بهبود یافته، اما همچنان باید عملکرد بسیار بهتری داشته باشیم.»
این موضعگیری نشان میدهد میزان حساسیت نهادهای اروپایی نسبت به این پدیدهها فراتر از مواضع رسمی و محافظهکارانه پیشین است.
اصطلاح «پدیدههای ناهنجار ناشناخته» نخستین بار در سال ۲۰۲۰ توسط پنتاگون به کار گرفته شد تا با حذف برچسبها و کلیشههای تخیلی رایج پیرامون یوفوها (اشیاء ناشناس پرنده)، چارچوبی جدیتر و امنیتی برای بررسی اشیاء ناشناخته در حریمهای هوایی حساس ایجاد شود.
روایت خلبانان و دغدغه امنیت پرواز در اروپا
اگرچه جلسات استماع کنگره آمریکا و تشکیل شوراهای علمی در واشنگتن این موضوع را در سطح بینالمللی برجسته کرده، اما فضای سیاستگذاری در اروپا تا حد زیادی تحت تاثیر تابو و سکوت باقی مانده است.
در میان ۲۷ کشور عضو، فرانسه تنها کشوری است که با نهاد دولتی «ژئیپان» از سال ۱۹۷۷ پروندههای اشیاء پرنده ناشناس را بهطور رسمی مستند و ارزیابی میکند.
با این حال، شهادتهای اخیر خلبانان تجاری اروپا، توجه کارشناسان را به ابعاد خطرات هوانوردی جلب کرده است.
راب آکرمانس، خلبان کارکشته هلندی، در گفتگو با یورونیوز از مشاهده پدیدههای نوری متحرک و در حال تعقیب بر فراز قبرس و بالکان پرده برداشت؛ مانورهایی هوایی با سرعت شگفتانگیز که قوانین فیزیک هوانوردی را به چالش میکشید.
کریستیان ون هایست، کاپیتان هواپیمای بوئینگ ۷۴۷ با بیش از دو دهه تجربه، نیز تاکید دارد که مواجهه با اشیاء بزرگ و ناشناخته در ارتفاع بالای ۴۱ هزار پا را نباید در رده داستانهای علمیتخیلی گنجاند: «وقتی شیءای در حریم هوایی حضور دارد و برجهای مراقبت از ماهیت آن بیخبرند، این مساله مستقیما به امنیت پرواز مربوط میشود نه تخیلات.»
به گفته انجمن ائتلاف پدیدههای ناهنجار ناشناخته در هلند، بیش از ۹۰ درصد مشاهدات خلبانان به دلیل ترس از عواقب حرفهای و نبود سازوکار استاندارد ثبت گزارش نمیشود.
تهدیدات امنیتی و مجاورت با تأسیسات هستهای
تمرکز پدیدههای ناشناخته در نزدیکی مراکز اتمی اروپا و جهان از دیگر نقاط ابهامبرانگیز این پرونده است. بررسیهای آماری در فرانسه ارتباط مستقیمی میان رویت این اشیاء و سایتهای حساس فرآوری و ذخیرهسازی سوخت هستهای را نشان داده است؛ سابقهای مشابه با وقایع مشهور پایگاههای موشکهای هستهای آمریکا در دهههای گذشته.
فابیو دی ماسی، نماینده پارلمان اروپا، با انتقاد از نبود رویه استاندارد در آژانس ایمنی هوانوردی اروپا گفت: «یا حریم هوایی و زیرساختهای حیاتی ما آسیبپذیرند و ریسک امنیتی بالایی متوجه پروازهاست، یا مقامات در ایجاد شفافیت کوتاهی میکنند.»
وی افزود: «مساله بر سر موجودات فضایی نیست، بلکه پای حاکمیت آسمان، استانداردهای ایمنی و فعالیتهای جاسوسی پیشرفته مانند ریزپهپادها در میان است.»
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
تناقض دفاعی بروکسل
در حالی که اتحادیه اروپا کشورهای عضو را به سرمایهگذاری مشترک و ارتقای صنایع دفاعی تا پایان دهه جاری فرا میخواند، کمیسیون اروپا در پاسخ به پرسشهای یورونیوز درباره پدیدههای ناهنجار ناشناخته اعلام کرد که بررسی و مدیریت پدیدههای ناهنجار ناشناخته منحصرا در حیطه اختیارات ملی و اولویتهای دفاعی دولتهای عضو قرار دارد.
کارشناسان و اتحادیههای هوانوردی اما هشدار میدهند تداوم این ناهماهنگی و شکاف دادهای، آسیبپذیری آسمان اروپا را پابرجا نگه خواهد داشت.