توپهای درخشان و نورهای مرموز این روزها در آلمان خبرساز شدهاند. در حالی که اسناد پنتاگون بحث را دوباره داغ کردهاند، شبکه پژوهش پدیدههای نادر آسمان (CENAP) در لوتسلباخ هسن سالهاست میکوشد این مشاهدات را توضیح دهد.
شبکه مرکزی پژوهش پدیدههای غیرعادی آسمان (CENAP) محل رجوع کسانی در آلمان است که برای مشاهدات خود در آسمان بهدنبال توضیح علمی میگردند.
هانسیورگن کوهلر، مسئول CENAP، میگوید در هیچ زمانی به اندازه امروز گزارش دریافت نکردهاند: «ما هر روز بین سه تا شش گزارش تازه داریم. بدون تردید پرترافیکترین مرکز دریافت گزارش در دنیای آلمانیزبان هستیم.» تا اوت ۲۰۲۶، او و تیمش حدود ۱۴ هزار مورد را روشن کردهاند.
کوهلر یک ستارهشناس آماتور است؛ خودش میگوید این ماجرا «با بیپرواگی دوران جوانی» شروع شد.
او توضیح میدهد: «ما در رصدخانه کار میکردیم و همانجا دانشمان را گسترش دادیم. آن زمان تماسهای زیادی گرفته میشد و رصدخانه از این وضعیت کلافه شده بود. همین باعث شد موضوع UFOها را دقیقتر بررسی کنیم.»
او حتی در ۱۱ سالگی، فرود انسان روی ماه را از تلویزیون دنبال کرده بود؛ تجربهای که رویش تاثیر گذاشت و سنگبنای علاقهاش شد. کوهلر میگوید: «اگر آن موقع میدانستم چه چیزی در انتظارم است، اصلا وارد این کار نمیشدم؛ چند سال واقعا اعصابخردکن گذشت، اما حالا از این کار لذت میبرم، چون میتوانیم برای مردم توضیحی منطقی پیدا کنیم.»
او درباره آغاز کارشان میگوید: «۱۹۷۳، در سالهای اول، وقتی ما بهعنوان چند جوان تازه شروع کرده بودیم خودمان را درگیر این موضوع کنیم، میکروفیلمهایی از آمریکا مربوط به دوران جنگ جهانی دوم برایمان فرستادند که روی آنها اشیای پرندهای دیده میشد که بهعنوان پدیدهای توضیحناپذیر تلقی میشدند.»
کوهلر میگوید: «متوجه شدیم آن زمان هم، در طول جنگ، مرتب با پدیدههای طبیعی روبهرو بودند.» به گفته او، این تصاویر تا حدی چشمگیر بودند؛ نه فقط بهخاطر خود تصاویر، بلکه بهخاطر واکنش خلبانانی که با شگفتی میپرسیدند چه چیزی ممکن است همین حالا از کنارشان عبور کرده باشد.
اسناد پنتاگون دوباره UFOها را در کانون توجه قرار داده است
این روزها، با انتشار آنچه در واشنگتن بهعنوان «اسناد UFO» شناخته میشود از سوی پنتاگون، این موضوع دوباره شتاب گرفته است.
پیش از آن نیروی دریایی آمریکا ویدئوهایی منتشر کرده بود که در آنها اشیای پرنده ناشناخته – که امروز در اصطلاح رسمی بیشتر «پدیدههای ناشناخته غیرعادی» (UAP) نامیده میشوند – دیده میشد. پنتاگون در آوریل ۲۰۲۰ برای نخستین بار بهطور رسمی اصالت سه ویدئو از سالهای ۲۰۰۴ و ۲۰۱۵ را تایید کرد. این ویدئوها رویارویی خلبانان نظامی آمریکا با اشیای پرندهای را نشان میدهد که منشأ آنها در ابتدا بهطور قطعی روشن نبود.
حتی در دسامبر ۲۰۲۲ دفتری بهنام «اداره رسیدگی به ناهنجاریها در همه حوزهها» (AARO) در داخل وزارت دفاع آمریکا ایجاد شد. قرار است این نهاد گزارشهای مربوط به UAP را بهطور نظاممند بررسی کند، خطرهای احتمالی برای امنیت ملی را بسنجد و پروندههای گذشته را بازبینی کند.
برای کوهلر اینها «حرفهای تکراری» است. او میگوید: «ما این آرشیوها را عملا از قبل میشناختیم؛ هیچ چیز تازهای برای من در آنها نبود. البته برای نسل جوان موضوع جدیدی است. ما وقتی این تصاویر قدیمی را میبینیم فقط میتوانیم خمیازه بکشیم.»
یکی از این ویدئوها، موسوم به ویدئوی «گیمبال»، در ژانویه ۲۰۱۵ و هنگام یک پرواز آموزشی هواپیمای جنگنده F/A-18 نیروی دریایی آمریکا در نزدیکی سواحل کالیفرنیا ضبط شد. این تصویر مادونقرمز شیء ناشناختهای را نشان میدهد که بهظاهر بهدور محور خود میچرخد و خلبانان با شگفتی دربارهاش حرف میزنند. خود پنتاگون اصالت این ویدئو را تایید کرده اما بنا به اعلام رسمی تاکنون نتوانسته هویت دقیق آن شیء را بهطور قطعی مشخص کند.
کوهلر مطمئن است که این ویدئو تنها یک بالن را نشان میدهد. او حرکت بهظاهر پرشتاب آن را با حرکت نسبی میان هواپیما و بالن توضیح میدهد: با توجه به سرعت بالای جت، این توهم ایجاد میشود که شیء با سرعتی خارقالعاده از کنار آنها عبور میکند.
او درباره خود جنگنده F/A-18 هم نکتهای دارد. کوهلر میگوید: «از وقتی این هواپیما وارد خدمت در نیروی دریایی آمریکا شده، سامانههای الکترونیک آن مشکل داشتهاند. برای رفع این مشکل تا حالا ۹ بهروزرسانی روی آن انجام شده اما هنوز هم خطا در نمایشها وجود دارد، حتی در شاخصهای اندازهگیری سرعت.»
اما کوهلر که کمی هم از این وضعیت دلخور است، میگوید: «همه اینها عملا نادیده گرفته میشود. آن فیلم مدام پخش میشود و توضیحات ما مثل قطرهای روی سنگ داغ است؛ آن هم نادیده میماند. بهویژه در شبکههای اجتماعی و در ایکس؛ قصههایی که آنجا سرهم میکنند واقعا مضحک است. من دیگر اصلا به این چیزها نگاه نمیکنم، چون فقط اعصابم را خرد میکند؛ همهاش برخلاف کاری است که من انجام میدهم.»
کوهلر گزارشهایی را که به دستش میرسد اینطور جمعبندی میکند: «ظاهرا هر روز آقایان محترمی از دوردستها به سیاره ما سر میزنند تا ببینند اینجا چه کار میکنیم. من انکار نمیکنم که ممکن است بیرون از اینجا هم حیاتی وجود داشته باشد. اما این که با فناوری بسیار پیشرفته از میان کهکشانها به سیاره آبی ما بیایند و بعد هم دقیقا اینجا، وسط صحرا، سقوط کنند؟»
منتقدان CENAP گاهی ایراد میگیرند که این سازمان بسیاری از مشاهدههای مربوط به UFO را با تردید زیاد ارزیابی میکند و بیش از حد بر توضیحات متعارف تمرکز دارد. طرفداران اما همین رویکرد را نقطه قوت این سازمان میدانند: CENAP تلاش میکند مشاهدات را در چارچوب علمی دستهبندی کند و میان پدیدههای واقعا حلنشده و برداشتهای اشتباه فرق بگذارد.
این اختلاف نظرها بیشتر به این برمیگردد که تا چه اندازه باید برای توضیحات ناشناخته و تازه ذهنی باز داشت.
کارشناس کوهلر میگوید: «درک میکنم که مردم سردرگم میشوند؛ خود من هم ممکن است در چنین وضعیتی قرار بگیرم.» او ادامه میدهد: «بعضیها ساعت دو نصف شب به پلیس زنگ میزنند و میگویند چیزی چشمکزن در آسمان میبینند. بعد پلیسها چون مردم آنقدر اصرار میکنند که چیزی آن بالا هست، به ما زنگ میزنند. دو مامور پلیس کنار فرد تماسگیرنده میایستند، با هم به آسمان نگاه میکنند، آنها هم نمیتوانند توضیحی برایش پیدا کنند و بعد با ما تماس میگیرند.»
کوهلر برای چنین مواردی یک توصیه دارد. او میگوید: «هر شهروندی میتواند بفهمد چه چیزی را مشاهده کرده؛ اپلیکیشنهای رایگان نجومی وجود دارد. با آنها میتوان گوشی را رو به آسمان گرفت و نام جرم آسمانی روی صفحه ظاهر میشود.»
او تا امروز چه چیزهایی را شناسایی کرده است؟
هواپیماها، بالگردها، مراحل مختلف موشکها، ماهوارهها، عوامل نجومی مانند شهابها، گلولههای آتشین درخشان (شهابهای روزانه)، سیارهها، ستارههای پرنور، انواع بالنها (هواشناسی، جوّی، بالنهای هوای گرم) و بالنهای پلاستیکی غولپیکر ویژه جشنها که در تولدهای کودکانه و عروسیها استفاده میشود؛ و همچنین لیزرهایی که برگزارکنندگان برنامهها بهکار میبرند و گاهی تا چند کیلومتر امتداد دارند.
با این حال پروندههایی هم هست که کوهلر هنوز نتوانسته آنها را توضیح دهد. اما کسانی که در این موارد بهدنبال سندی برای حضور موجودات فضایی هستند، از او پاسخ ناامیدکنندهای میگیرند. او میگوید: «اینها بازدید آدم فضاییها نبود. این پروندهها فقط به این دلیل حلنشده ماندهاند که اطلاعات مهمی نداریم. برای تحقیق جدی باید تاریخ، ساعت، محل، جهت آسمان و در صورت امکان تصویر در اختیار داشته باشیم؛ تازه آن وقت است که میتوانیم بررسی کنیم.»