رصدخانه اروپایی تغییرات اقلیمی «کوپرنیکوس» گزارش داده است که حدود دوسوم از مسیر رود دانوب در ماه ژوئیه امسال کمترین میزان جریان آب در ۳۴ سال اخیر را ثبت کرده است.
رومانی روز پنجشنبه فعالیت تنها نیروگاه هستهای خود را متوقف کرد. این اقدام کمسابقه به دلیل موج شدید گرما در اروپا و افت بیسابقه سطح آب رود دانوب رخ داده است؛ رودخانهای که از آب آن برای خنک کردن رآکتورهای نیروگاه چرنودا استفاده میشود.
بخش بزرگی از اروپا در تابستان امسال با موج جدیدی از گرما دستوپنجه نرم میکند که شدت آن سطح آب رودخانهها را به پایینترین حد تاریخی خود رسانده است.
نیروگاه «چرنودا» که معمولاً یکپنجم برق رومانی را تامین میکند، پیش از این تنها یک بار در سال ۲۰۰۳ به دلیل خشکسالی مشابه از مدار خارج شده بود.
شرکت ملی انرژی هستهای رومانی (نوکلئرالکتریکا) که ماه گذشته یکی از دو رآکتور این نیروگاه را از مدار خارج کرده بود روز پنجشنبه اعلام کرد به دلیل «کاهش چشمگیر و مستمر سطح آب رود دانوب» ناگزیر به خاموش کردن رآکتور دوم شده است.
رومئو اورژان، مدیر این نیروگاه، در گفتوگو با خبرگزاری فرانسه تاکید کرد: «طی ده روز آینده هیچ چشماندازی برای راهاندازی دوباره نیروگاه وجود ندارد.»
تلاشهای پرهزینه برای تغییر مسیر دانوب
دولت رومانی پیشتر تلاش کرده بود از توقف کامل فعالیت این دو رآکتور ۷۰۰ مگاواتی جلوگیری کند. در همین راستا، بودجهای بالغ بر ۲ میلیون یورو برای انحراف جریان دانوب و حفظ سیستم خنککننده رآکتورها اختصاص یافت.
این عملیات شامل اقداماتی نظیر منفجر کردن یک صخره بزرگ و غرق کردن چهار بارج (شناور باری) پر از سنگ در بستر رودخانه بود که در نهایت نتیجهبخش نبود.
با وجود خروج این نیروگاه از مدار، وزارت انرژی رومانی روز چهارشنبه اطمینان داد که با اتکا به منابع جایگزین مانند انرژی بادی و واردات، نیاز شبکه برق کشور تامین خواهد شد.
با این حال، این وزارتخانه بار دیگر از شهروندان خواست تا در مصرف برق «مسئولانه» عمل کنند.
مقامات هشدار دادهاند که در صورت وخیمتر شدن شرایط ممکن است به عنوان آخرین راهکار، برق صنایع و مصرفکنندگان بزرگ در ساعات شب سهمیهبندی شود.
پیش از این نیز در اوایل ماه اوت، دولت اعلام کرده بود که کارخانههای خودروسازی «داچیا» و «فورد» برای کمک به مدیریت شبکه، تولید خود در رومانی را تا ۱۹ اوت متوقف میکنند.
رکوردشکنی کاهش جریان آب در اروپا
تحلیلهای منتشرشده در روز دوشنبه از سوی رصدخانه «کوپرنیکوس»، عمق فاجعه زیستمحیطی را نشان میدهد.
بر اساس این گزارش، دِبی آب رود دانوب در ماه ژوئیه به کمترین میزان خود در بیش از سه دهه گذشته رسیده است.
همچنین، گزارش گروه علمی «انتساب رویدادهای آبوهوایی جهانی» تایید میکند که تغییرات اقلیمیِ ناشی از فعالیتهای انسانی، عامل اصلی تشدید این خشکسالی است و هشدار میدهد که این بحران در آینده وخیمتر خواهد شد.
در کشور همسایه، مجارستان، مقامات تاکنون توانستهاند از توقف کامل تنها نیروگاه هستهای خود (نیروگاه پاکش) که آن هم با آب دانوب خنک میشود، جلوگیری کنند.
نخست وزیر مجارستان روز چهارشنبه اعلام کرد که با توجه به پیشبینیها مبنی بر تداوم کاهش سطح آب دانوب، دولت دستور ساخت یک دیواره زیرآبی (بند) را برای کنترل جریان آب در نزدیکی نیروگاه صادر کرده است.
علاوه بر این، دو شناور باری ۸۰ متری در نزدیکی نیروگاه مستقر شدهاند تا در صورت لزوم با غرق کردن آنها، سطح آب مجاور نیروگاه را بالا ببرند.
با این وجود، نیروگاه پاکش که تامینکننده یکسوم برق مجارستان است از اواخر ماه گذشته با ظرفیت محدود در حال فعالیت است.
بحران کاهش سطح آب دانوب، به عنوان دومین رودخانه طولانی اروپا، نهتنها بخش انرژی بلکه صنعت کشتیرانی را در مسیر ۲ هزار و ۸۵۰ کیلومتری آن (از غرب آلمان تا دهانه ورودی به دریای سیاه) با اختلالات شدیدی مواجه کرده است.