جنگ در ایران قیمت انرژی و سوخت را به شدت افزایش داده است، اما روند جالب دیگری که به نفع مسافران است، ایجاد شده است. برخی شرکتهای هواپیمایی ارزانقیمت با استفاده از «پوشش ریسک سوخت» همچنان قیمتهای رقابتی خود را حفظ کردهاند، اما این وضعیت در بلندمدت پایدار نخواهد بود.
پروازهای طولانیمدت از لندن، فرانکفورت و پاریس به جنوب شرق آسیا از زمان آغاز جنگ در خاورمیانه نزدیک به ۳۰۰ درصد افزایش قیمت داشتهاند. اما در مقابل و بر اساس تحلیل وبسایت مقایسه پرواز «فلایت فاندر»، برخی شرکتهای هواپیمایی اقتصادی ظاهرا قیمت بلیتهای خود را بین ۱۰ تا ۳۰ درصد کاهش دادهاند، که از جمله آن ها رایانایر، ویزایر و ایزیجت است.
شهاب صدیقی، بنیانگذار این وبسایت، به یورونیوز گفت: «سوابق قیمتی ما نشان میدهد که طی چند ماه گذشته قیمتها بهطور پیوسته کاهش یافتهاند.» او افزود: «برای مثال، مسیرهایی از بریتانیا به مقاصد اروپایی مانند نیس، پالما و بارسلونا بین ۱۰ تا ۳۰ درصد ارزانتر شدهاند.»
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
به گفته کارشناسان، کاهش قیمت بخشی از راهبرد برخی شرکتهای هواپیمایی برای جذاب نگه داشتن سفر برای مشتریان بالقوه است؛ اقدامی در جهت کاهش اثر ضعف تقاضا و زیانهای گسترده اقتصادی که صنعت هوانوردی در حال حاضر با آن روبهرو است.
چنین کاهش قیمتهایی از طریق «پوشش ریسک سوخت» امکانپذیر است؛ روشی که به شرکتهای هواپیمایی اجازه میدهد قیمت سوخت را برای دوره زمانی مشخصی ثابت یا محدود کنند. با این حال، صدیقی هشدار داد که این قیمتهای رقابتی لزوما در بلندمدت پایدار نخواهند ماند.
او گفت: «این توافقها در نیمه دوم سال جاری به پایان میرسند و انتظار میرود پس از آن، افزایش عمومی قیمتها در تمام مسیرهای دروناروپایی رخ دهد.»
کدام مسیرها پس از جنگ ایران گرانتر شدهاند؟
با وجود آنکه برخی مسافران در داخل اروپا هنوز هم ممکن است بلیتهای ارزان پیدا کنند، افرادی که به مقاصد دورتر سفر میکنند احتمالا چنین شانسی نخواهند داشت؛ زیرا مقاصد خارج از اروپا بیش از دیگر مناطق تحت تأثیر اختلالات و افزایش قیمت سوخت ناشی از جنگ خاورمیانه قرار گرفتهاند.
مسیرهای اصلی بهویژه میان آسیا و اروپا آسیب دیدهاند و طبق تحقیقات «فلایت فاندر»، قیمتها در هفتههای اخیر نزدیک به ۳۰۰ درصد افزایش یافتهاند.
مسیر لندن ـ سنگاپور یکی از شدیدترین افزایشها را تجربه کرده و میانگین قیمت بلیت از حدود ۶۰۰ یورو به نزدیک ۱۸۰۰ یورو رسیده است. افزایش مشابهی معادل ۲۷۳ درصد نیز برای پروازهای لندن ـ بانکوک ثبت شده است.
با این حال، در حال حاضر برخی از گرانترین بلیتها مربوط به مسیرهای فرانکفورت ـ سنگاپور و پاریس ـ بانکوک است؛ جایی که قیمت بلیت رفت و برگشت به حدود ۲۸۰۰ یورو رسیده است.
در حالی که برخی شرکتهای هواپیمایی قیمتها را افزایش دادهاند، برخی دیگر بهطور کامل پروازها را لغو کردهاند. طبق این گزارش ، شرکت «کیالام» به دلیل هزینههای عملیاتی، ۵۰ پرواز را حذف کرده است.
برخی شرکتهای دیگر نیز تلاش میکنند هزینههای بالاتر را با افزایش قیمت جبران کنند. بر اساس گزارش، ایرفرانس و لوفتهانزا برای تمام مسیرهای متوسط و طولانی، ۱۰ یورو هزینه اضافی اعمال کردهاند.
کدام شرکتهای هواپیمایی مسیرهای خود را تغییر میدهند و به کجا؟
با افزایش خطر پرواز بر فراز مراکز اصلی ترانزیتی مانند ابوظبی، دبی و دوحه، برخی شرکتهای هواپیمایی مسیرهای خود را به استانبول و قاهره تغییر دادهاند یا حتی برای مقاصد اقیانوس هند مانند سیشل(مجمع الجزایری استوایی در اقیانوس هند) از مسیر اتیوپی استفاده میکنند.
در گزارش آمده است: «مسافران بهطور فعال به پروازهای ترکیش ایرلاینز منتقل میشوند تا در استانبول توقف کرده و کشورهای خلیج فارس را دور بزنند.»
برخی شرکتهای دیگر نیز، از جمله «بریتیش ایرویز» و «کاتای پاسیفیک»، تعداد مسیرهای مستقیم به آسیا را افزایش دادهاند تا توقف در خلیج فارس را بهطور کامل حذف کنند و یک پرواز مستقیم هفتگی اضافی به بانکوک و سنگاپور افزودهاند.
مسافران برای کاهش اتلاف وقت و هزینه چه باید بکنند؟
فلایت فایندر هشدار داده است که مسافران پروازهای طولانی باید انتظار داشته باشند سفرهایشان بین یک تا چهار ساعت طولانیتر از معمول شود؛ زیرا بسیاری از مسیرهایی که پیشتر مستقیم بودند، اکنون به دلیل نیاز به سوختگیری یا تغییر مسیر، شامل توقف شدهاند.
در این شرایط، کارشناسان سفر توصیه میکنند حداقل سه ساعت فاصله میان پروازهای اتصالی در نظر گرفته شود، «زیرا ازدحام مسیرها میتواند برنامه پروازها را از هماهنگی خارج کند.»
کارشناسان همچنین توصیه میکنند مسافران برای کاهش اختلالات، بلیتهای انعطافپذیر رزرو کنند و در صورت بروز اختلال شدید در مسیر، درخواست بازپرداخت هزینه بدهند.
آیا در پروازهای خارج از اروپا بازپرداخت هزینه بهصورت خودکار انجام میشود؟
خیر. برخلاف اتحادیه اروپا یا کشورهایی مانند آمریکا و بریتانیا، در سطح جهانی بازپرداخت هزینه همیشه تضمینشده نیست. مسافران باید پیش از سفر، قوانین کشور مقصد و سیاستهای شرکت هواپیمایی را در صورت بروز اختلال بررسی کنند. توصیه دیگر این است که تا حد ممکن سبک سفر کنند.
سیستمهای جابهجایی بار تحت فشار فزایندهای قرار گرفتهاند، زیرا پروازها بهطور غیرمنتظره تغییر مسیر داده و از مراکز جایگزین عبور میکنند.
توصیه آن است که: «اگر چمدان دارید، یک ردیاب جیپیاس هوشمند مانند «اپل ایرتگ» داخل آن قرار دهید تا اگر در پروازهای ترانزیت گم شد، بتوانید آن را پیدا کنید.»