دبیرکل سازمان بین المللی دریانوردی سازمان ملل (IMO) به یورونیوز گفت حمل و نقل دریایی نباید در درگیریها به «خسارت جانبی» تبدیل شود.
آرسنیو دومینگز، رئیس سازمان بینالمللی دریانوردی (IMO)، در میانه رویارویی جاری میان واشنگتن و تهران بر سر عبور کشتیها از تنگه هرمز به یورونیوز گفت: «هیچ کشوری نمیتواند آزادی عبور و مرور دریایی در آبراهههای بینالمللی را ممنوع کند.»
دومینگز در پاسخ به پرسشی درباره محاصره دریایی بنادر ایران از سوی نیروی دریایی آمریکا که از ابتدای این هفته آغاز شده است، به یورونیوز گفت: «هیچ توافقی در حقوق بینالملل وجود ندارد که به کشوری اجازه بدهد آزادی کشتیرانی در تنگههایی را که برای ناوبری بینالمللی استفاده میشوند ممنوع کند» و خواستار کاهش سریع تنش در بحرانی شد که خاورمیانه را دربر گرفته تا عبور و مرور کشتیها دوباره برقرار شود.
ایالات متحده با تکیه بر ناوگان نظامی دریایی خود دسترسی به بنادر ایران را کنترل میکند تا توان تهران برای کسب سود از صادرات نفت را محدود کند و با این اقدام، از راه اعمال فشار اقتصادی، این کشور را به بازگشایی تنگه هرمز به روی ترافیک دریایی وادار کند.
با وجود آتشبسی دو هفتهای که در حال حاضر برقرار است، تنگه هرمز که یک آبراهه حیاتی برای تجارت است عملا بسته مانده و این وضعیت امواجی از پیامدهای منفی را در سراسر اقتصاد جهانی به راه انداخته است.
دادههای مربوط به کشتیرانی نشان میدهد از زمان آغاز جنگ در اواخر فوریه، کمتر از ۳۰۰ کشتی از این تنگه عبور کردهاند؛ در حالی که پیش از آن، به طور میانگین روزانه ۱۳۸ کشتی از این مسیر میگذشتند و حدود یکپنجم نفت خام و گاز طبیعی مایعشده (LNG) جهان را حمل میکردند.
دومینگز توضیح داد که تهران در این تنگه مسیر دریایی متفاوتی از مسیری که از سوی سازمان بینالمللی دریانوردی به رسمیت شناخته شده معرفی کرده و او هیچ اطلاعاتی درباره ایمنی هیچیک از این دو مسیر ندارد.
او گفت نهاد تحت مدیریتش آماده است پس از پایان قطعی درگیری، سازوکاری برای تخلیه و خروج اضطراری اجرا کند تا کشتیها و دریانوردان گرفتار آزاد شوند و تردد دریایی از سر گرفته شود.
دومینگز در برنامه گفتوگومحور یورونیوز با عنوان ۱۲ دقیقه با گفت: «از سال ۱۹۶۸ طرح جداسازی ترافیک دریایی داریم که میان عمان و ایران هماهنگ شده و مطابق حقوق بینالملل برقرار شده است. این طرح آماده ازسرگیری فعالیت است.»
او گفت: «ما با هر دو کشور کار میکنیم، اما برای اینکه کشتیها و بهویژه خدمه هنگام ازسرگیری عملیات در معرض خطر نباشند به امنیت در منطقه نیاز داریم» و افزود که این طرحهای فنی با واشنگتن و ایران به اشتراک گذاشته شده است.
روز جمعه فرانسه و بریتانیا مشترکا میزبان نشستی خواهند بود تا درباره گامهای احتمالی برای بازگشایی تنگه پس از فروکش کردن درگیری گفتوگو کنند و کیر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، گفته است که تا ۴۰ کشور در این ائتلاف حضور دارند.
دومینگز در واکنش به این ابتکار گفت: «این همان چندجانبهگرایی است که به آن نیاز داریم. من از رهبری کشورهای فرانسه و بریتانیا بسیار سپاسگزارم و با آنها در ارتباط هستم. ما تخصص و تجربه ناشی از تمام کارهایی را که سازمان انجام داده در اختیارشان میگذاریم.»
«کشتیرانی نباید ابزار گروکشی شود»
رئیس سازمان بینالمللی دریانوردی همچنین استفاده از کشتیرانی بهعنوان «ابزار گروکشی» در این درگیری را رد کرد و گفت: «هر کشوری، بدون استثنا، باید اصول آزادی کشتیرانی را برای خدمت به جمعیت جهانی رعایت کند.»
او توضیح داد: «کشتیرانی همچنان بهعنوان اهرم این مناقشه سیاسی استفاده میشود، اما مهم است همه مردم روی کره زمین درک کنند هر لحظه که کشتیرانی دچار اختلال شود، تاثیر منفی بر همه دیگران و بر شیوه زندگی روزمره ما خواهد گذاشت.»
با توجه به اهمیت راهبردی تنگه هرمز برای تجارت جهانی و بهویژه عبور نفت و گاز، نگرانیها درباره آثار بلندمدت این جنگ بر اقتصاد جهانی رو به افزایش است.
دومینگز با تاکید بر اینکه «کشتیرانی تابآور است» گفت با این حال هیچ جایگزینی برای حمل سوخت و گاز حیاتی، کودها، مواد شیمیایی و قطعات خودرو که از این منطقه صادر میشود وجود ندارد.
او توضیح داد: «این تاثیری است که قادر به جبران آن نخواهیم بود، چون برای حمل این محمولهها به صورت فله واقعا به کشتیرانی نیاز دارید. به همین دلیل هر چه این درگیری زودتر به پایان برسد، کشتیرانی نیز قدمبهقدم سریعتر به فعالیتهای عادی بازمیگردد و اقتصاد از زیر این فشار منفی خارج میشود.»


