جنگ ایران برنامههای اقلیمی اتحادیه اروپا را با چالش روبهرو کرده و افزایش شدید قیمت انرژی نگرانیها درباره تامین آن را افزایش داده است. با این حال رهبران اتحادیه اروپا تاکید دارند که برای کاهش وابستگی به انرژی باید به سمت انرژیهای پاک رفت و مصرف سوختهای فسیلی را کمتر کرد.
با افزایش شدید قیمت انرژی و نگرانی از اختلال در تامین آن، اتحادیه اروپا ناچار شده بین ادامه مسیر کاهش انتشار کربن و تامین انرژی ارزان برای خانوارها و کسبوکارها تعادل برقرار کند.
آگهی
آگهی
برنامه اتحادیه اروپا برای کاهش انتشار دیاکسید کربن و تحقق هدف کاهش اثرات اقلیمی تا سال ۲۰۵۰ با فشارهای فزایندهای روبهرو شده است؛ در حالی که دولتهای اروپایی با افزایش هزینههای انرژی و تورم دستوپنجه نرم میکنند برخی کشورها برای کاهش فشار بر مصرفکنندگان به بازگشت به استفاده از زغالسنگ فکر میکنند.
تا زمانی که تنشها در خاورمیانه ادامه داشته باشد بهویژه با بسته ماندن تنگه هرمز انتظار میرود قیمت انرژی در اروپا بالا بماند؛ تنگهای حیاتی که بخش قابلتوجهی از نفت و گاز جهان از آن عبور میکند.
از زمان آغاز حملات نظامی ایالات متحده و اسرائیل به ایران در ۲۸ فوریه، قیمت گاز در اتحادیه اروپا حدود ۷۰ درصد افزایش یافته و بهای نفت نیز نزدیک به ۶۰ درصد رشد کرده است. تحلیلگران هشدار میدهند که حتی پس از پایان درگیریها نیز قیمتها احتمالاً برای مدتی بالا باقی خواهد ماند.
از زمانی که ایالات متحده و اسرائیل در ۲۸ فوریه حملات نظامی به ایران را آغاز کردند قیمت گاز در اتحادیه اروپا حدود ۷۰ درصد افزایش یافته و بهای نفت هم نزدیک به ۶۰ درصد بالا رفته است. تحلیلگران میگویند حتی اگر درگیریها پایان یابد احتمالا قیمت انرژی همچنان بالا باقی بماند.
با وجود این فشارها اتحادیه اروپا تاکید دارد که از مسیر گذار به انرژیهای پاک عقبنشینی نخواهد کرد و میگوید وابستگی به سوختهای فسیلی این اتحادیه را در برابر شوکهای بیرونی تکرارشونده آسیبپذیر میکند.
دان یورگنسن، کمیسر انرژی اتحادیه اروپا ۲۵ مارس در پارلمان اروپا گفت: «ما تمام تلاش خود را میکنیم تا از تکرار چنین وضعیتی جلوگیری کنیم. باید مسیر دستیابی به استقلال انرژی را با جدیت بیشتری دنبال کنیم.»
بالا رفتن قیمت انرژی و نگرانی برای تامین آن
در حالی که بحران انرژی از مسئله قیمت به نگرانی درباره کمبود احتمالی عرضه تغییر کرده، دان یورگنسن، کمیسر انرژی اتحادیه اروپا، پس از نشست اضطراری وزیران انرژی این اتحادیه در ۳۱ مارس همچنان از گذار به انرژیهای پاک دفاع کرده است.
او گفت تولید داخلی انرژی پاک، استفاده بیشتر از برق بهجای سوختهای فسیلی، بهروزرسانی شبکههای انرژی و افزایش بهرهوری، «تنها مسیر پیش رو» هستند.
هرچند کشورهای عضو اتحادیه اروپا در تعیین ترکیب منابع انرژی خود آزاد هستند اما طبق قوانین مشترک این اتحادیه موظفاند تا سال ۲۰۵۰ به اهداف اقلیمی برسند؛ هدفی که مستلزم کاهش تدریجی انتشار گازهای گلخانهای است.
کاترینا رایشه، وزیر انرژی آلمان، اخیرا گفته است کشورهای اتحادیه اروپا باید در قوانین اقلیمی خود بازنگری و آنها را تا حدی تعدیل کنند. او همچنین پیشنهاد داده برای جبران کمبود گاز و کاهش هزینه برق بهطور موقت به استفاده از زغالسنگ بازگردند. این موضع را فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، هم تایید کرده و در نشستی در فرانکفورت گفت: «ممکن است لازم باشد نیروگاههای زغالسنگی را برای مدت بیشتری فعال نگه داریم.»
در همین حال دولت ایتالیا اعلام کرده برنامه حذف تدریجی زغالسنگ را تا سال ۲۰۳۸ به تعویق میاندازد؛ اقدامی که به گفته مقامات بهعنوان «اقدامی احتیاطی» در برابر احتمال کمبود گاز یا جهش قیمت انرژی صورت گرفته است.
لوکا برگاماسکی، مدیر اجرایی اندیشکده محیطزیستی «اکو» گفته است بازگشت به استفاده از زغالسنگ «بعید» به نظر میرسد.
او گفت: «ناوگان نیروگاههای زغالسنگی ایتالیا فرسوده و عمدتا از مدار خارج شده و در سالهای اخیر سرمایهگذاری چندانی روی آنها انجام نشده است. این نیروگاهها سالهاست غیرفعال بودهاند و راهاندازی دوباره آنها نیازمند دریافت مجوزهای زیستمحیطی جدید، صرف هزینههای بالا برای بازسازی فنی و طی کردن روندهای طولانی اداری است.»
اتکای دوباره آلمان و ایتالیا به زغالسنگ عمدتا بهعنوان راهکاری اضطراری برای جلوگیری از بدتر شدن بحران مطرح شده است و در عین حال، هر دو کشور تأکید دارند که در بلندمدت همچنان به مسیر حرکت به سمت انرژیهای پاک پایبند خواهند ماند.
آلمان و بریتانیا در واکنش به بحران انرژی سرمایهگذاری در انرژی بادی را افزایش داده است. ایتالیا هم مجوز کمیسیون اروپا را برای اختصاص ۶ میلیارد یورو از منابع عمومی به توسعه تولید هیدروژن تجدیدپذیر دریافت کرده است.
با وجود فشارهای ژئوپولیتیکی، اتحادیه اروپا همچنان مخالف استفاده دوباره از سوختهای فسیلی روسیه بهعنوان یک راهحل موقت است.
به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
این اتحادیه ۳۰ مارس به کشورهای عضو هشدار داد که خود را برای «اختلالی طولانیمدت» آماده کنند و از دولتها خواست تلاش برای کاهش مصرف نفت و گاز را سرعت ببخشند.