درک اینکه چه چیزی باعث میشود برخی افراد «پشهها را به سمت خود جذب کنند» برای دانشمندان مهم است و به آنها در مبارزه با بیماریهای قابل انتقال از مسیر پشهها کمک خواهد کرد.
بر اساس پژوهشی که در نشریه iScienceمنتشر شده، هرگونه از پشهها «سلیقه» مخصوص به خود را دارد.
در این پژوهش میزان جذب سه گونه پشه به سمت ۱۱۹ نفر در میامی فلوریدا آزمایش شد: پشه تب زرد (Aedes aegypti)، پشه ببری (Aedes albopictus) و پشه کولکس آمریکایی جنوبی (Culex quinquefasciatus).
پشهها میزبان خود را با استفاده از ترکیبی از علائم پیدا می کنند؛ از جمله دی اکسید کربن، بوی بدن، گرما، رطوبت و نشانه های بصری.
بوی انسان، ترکیب شیمیایی بسیار پیچیدهای دارد و صدها ترکیب فرار را در بر میگیرد. تفاوت در این ترکیبات که برخی از آنها توسط باکتریهایی که روی پوست زندگی میکنند تولید میشوند یا تغییر میکنند، میتواند به پشهها کمک کند بین افراد تمایز بگذارند.
پژوهشگران در این آزمایش دریافتند که بعضی افراد برای بیش از یک گونه پشه بسیار جذاب بودند؛ با این وجود «جذاب بودن برای یک گونه پشه» الزاما به این معنی نبود که همان فرد برای گونههای دیگر هم به همان اندازه جذاب باشد.
کیلی ماررو، نویسنده اصلی این مطالعه در یک اطلاعیه خبری گفت: «ما وقتی این مطالعه را شروع کردیم انتظار نداشتیم گونههای مختلف پشهها افراد متفاوتی را ترجیح دهند. برای من جای شگفتی داشت که هر گونه از امضای میکروبی خاص خودش استفاده میکند.»
پشه تب زرد ترجیح اندکی به شرکت کنندگان مرد نشان داد و با الگوهای مشخصی از ترکیبات فرار و باکتریهای پوستی همراه بود، در حالی که پشه ببری به کتونهای بالا و ترکیبات فرار شبیه گیاه که به طور طبیعی توسط پوست ترشح میشوند جذب شد.
پشه کولکس آمریکایی جنوبی که شبها فعال است بیشتر به اکوسیستم میکروسکوپی باکتری ها، قارچ ها و میکروبهایی جذب شد که به طور طبیعی روی پوست انسان زندگی می کنند.
رویکرد هدفمند به بیماریهای قابل انتقال از پشه
درک نشانههایی که گونه های مختلف پشه را جذب می کند، می تواند به دانشمندان کمک کند تا راهبردهای هدفمندتری را برای مقابله با بیماریهایی مانند دنگی، زیکا، تب زرد و ویروس نیل غربی که توسط پشه ها منتقل می شوند، توسعه دهند.
سه گونه ای که در این مطالعه آزمایش شدند از نظر اهمیت برای اروپا در یک سطح نیستند.
پشه ببری اکنون در بخش های بزرگی از اروپا مستقر شده و در کشورهای اتریش، بلژیک، بلغارستان، کرواسی، قبرس، فرانسه، آلمان، یونان، مجارستان، ایتالیا، مالت، پرتغال، رومانی، اسلواکی، اسلوونی و اسپانیا دیده می شود و همچنان در حال گسترش دامنه انتشار خود است. این پشه به گفته ECDC «گسترش جهانی چشمگیری را پشت سر گذاشته که فعالیت های انسانی آن را تسهیل کرده است» و انتظار می رود با توجه به تغییرات اقلیمی «به عنوان یک گونه مهاجم موفق همچنان فراتر از مرزهای جغرافیایی کنونی خود گسترش یابد».
به گفته ECDC پشه زردتب در اروپا دامنه انتشار بسیار محدودتری دارد.
در مقابل، پشه کولکس آمریکایی جنوبی معمولا در بخش های اصلی قاره اروپا دیده نمی شود و بیشتر مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری را ترجیح می دهد.
پژوهشگران تاکید می کنند این مطالعه در شرایط آزمایشگاهی انجام شده و نشان نمی دهد که لزوما یک فرد خاص در دنیای واقعی نیش پشه بیشتری دریافت می کند. آنها می گویند برای مشخص شدن این که رتبه بندی های به دست آمده در آزمایشگاه تا چه حد با الگوی واقعی نیش زدن در محیط طبیعی همخوانی دارد به مطالعات میدانی نیاز است.