ریزش مو یکی از دغدغههای رایج زیبایی و سلامت در میان مردان و زنان در سراسر جهان است. این عارضه در اغلب موارد حاصل ترکیبی از عوامل ژنتیکی و روند طبیعی پیری است. با این حال، راهکارهای درمانی متعددی وجود دارد که میتواند سرعت ریزش مو را کاهش داده و حتی به رشد مجدد آن کمک کند.
به طور متوسط، هر فرد روزانه بین ۵۰ تا ۱۰۰ تار موی خود را از دست میدهد. از آنجا که همزمان موهای جدید در حال رشد هستند، این ریزش روزانه معمولا باعث کمپشت شدن محسوس موهای سر نمیشود. اما این چرخه طبیعیِ رشد، ریزش و رویش مجدد مو میتواند به دلایل گوناگونی دچار اختلال شود.
دکتر دان دیویس، متخصص پوست و مو در کلینیک معتبر مایو آمریکا، می گوید سابقه خانوادگی، ابتلا به برخی بیماریها، مصرف داروها، تغییرات هورمونی و حتی استرسهای شدید زندگی میتوانند چرخه طبیعی مو را برهم زده و منجر به ریزش شدیدتر شوند.
در این میان، وراثت نقش اصلی را در «ریزش موی الگویی» ایفا میکند. این نوع ریزش معمولا سیری کند و الگوهایی کاملا قابل پیشبینی دارد؛ در مردان بهصورت عقبرفتگی خط رویش مو و ایجاد لکههای طاس، و در زنان بهصورت کمپشت شدن موها در قسمت تاج سر ظاهر میشود.
اگر ریزش موی شما بر اساس این الگوها باشد، به احتمال زیاد منشاء ژنتیکی دارد. در چنین مواردی، استفاده از درمانهای در دسترس و بدون نسخه، گام نخست و معقولی برای مقابله با روند آن است.
ماینوکسیدیل؛ گزینهای در دسترس برای بازگرداندن موها
به گفته دکتر دیویس، یکی از رایجترین درمانهای دارویی بدون نسخه برای ریزش مو، داروی ماینوکسیدیل (Minoxidil) است. این دارو در قالب محلول مایع، فوم و شامپو در دسترس بیماران قرار دارد.
محصولات حاوی ماینوکسیدیل به بسیاری از افراد کمک میکنند تا موهای باقیمانده خود را حفظ کنند؛ علاوه بر این، این دارو میتواند تا حدود ۱۰ درصد از موهای ازدسترفته را بازگرداند.
همچنین در صورت تشخیص پزشک، فرم خوراکی ماینوکسیدیل نیز میتواند به عنوان یک گزینه درمانی تجویزی برای بیماران زن و مرد تجویز شود.
کدام شکل ماینوکسیدیل موثرتر است؟
متخصصان معمولا فرم مایع با غلظت بالا (Extra-strength liquid) را برای مبتلایان به ریزش موی الگویی توصیه میکنند، چرا که هم برای مردان و هم برای زنان قابل استفاده است.
استفاده مستقیم از محلول مایع روی پوست سر بسیار آسانتر از فرم فوم است، زیرا فومها غالبا پیش از رسیدن به پوست سر، جذب خودِ تار موها میشوند.
در مقابل، استفاده از شامپوهای حاوی ماینوکسیدیل چندان ایدهآل نیست؛ زیرا از یک سو اکثر افراد زمان کافی برای شستوشوی روزانه موها (آن هم دو بار در روز) را ندارند، و از سوی دیگر، فشار فیزیکی ناشی از شستوشوی مکرر میتواند به ریشه موها استرس وارد کرده و حتی باعث ریزش بیشتر آنها شود.
نکته کلیدی در درمان با ماینوکسیدیل، تداوم است. برای حفظ دستاوردهای دارویی و موهای تازه رشدکرده، مصرف آن باید به طور منظم ادامه یابد.
در صورت قطع مصرف، موهای روییده مجددا خواهند ریخت و روند ریزش مو به حالت پیش از آغاز درمان بازمیگردد.
مراقبتهای خانگی و شیوههای صحیح رفتار با مو
علاوه بر درمانهای دارویی، تغییر در رفتارهای روزمره و مراقبت ملایم از موها میتواند تاثیر بسزایی در کاهش ریزش داشته باشد:
• کاهش دفعات شستوشو: شستوشوی موها را به دو تا سه بار در هفته کاهش دهید.
• شانه زدن ملایم: موها را بهویژه زمانی که خیس و آسیبپذیر هستند، با ملایمت شانه کنید. استفاده از شانههای دندانهدرشت مانع از کشیده شدن و کندهشدن موها میشود.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
• اجتناب از مدلهای موی محکم: از بافتن محکم موها، بستن آنها به شکل دماسبی یا گوجهایِ سفت که باعث فشار بر ریشه مو میشود، پرهیز کنید.
• پرهیز از دستکاری مو: از پیچاندن، کشیدن یا مالش شدید موها خودداری کنید.
• محدود کردن ابزارهای حرارتی: استفاده از اتوی مو، بابلیس و درمانهای شدید با روغن داغ را به حداقل برسانید.
درمانهای تخصصی و تجویزی
اگر روشهای بدون نسخه پاسخگوی مشکل نباشند، گزینههای تجویزی قدرتمندتری وجود دارند. به عنوان مثال، داروی فیناستراید (Finasteride) تاثیر اثباتشدهای در رشد مجدد موهای مردان دارد.
برای زنان نیز درمانهای هورمونی که به تنظیم و تعادل سطح استروژن و تستوسترون کمک میکنند، میتوانند نرخ ریزش مو را به شکل چشمگیری کاهش داده و تراکم موها را حفظ کنند.
در نهایت، اگر راهکارهای خانگی و دارویی بدون نسخه برای کنترل ریزش موی شما کافی نبودند، یا اگر نگران هستید که ریزش مویتان ناشی از یک بیماری زمینهای یا عوارض جانبی دارویی خاص باشد، حتما با پزشک معالج خود مشورت کرده یا به یک متخصص پوست و مو مراجعه کنید.