با ادامه افزایش دما در سراسر اروپا، پژوهشی تازه پیامدهای آن بر سلامت ورزشکاران حرفهای را برجسته کرده و از برگزارکنندگان ورزشهای تابستانی میخواهد زمان برگزاری رقابتها را بازنگری کنند.
بسیاری از بزرگترین رویدادهای ورزشی اروپا در تابستان برگزار میشوند، اما پیشروی تدریجی تغییرات اقلیمی و افزایش دما تهدیدی رو به گسترش برای ورزشکاران ایجاد کردهاست، به گزارش یک مطالعه تازه.
پژوهشگران با تمرکز بر تور دوفرانس، دادههای اقلیمی مربوط به بیش از ۵۰ دوره قبلی این مسابقه را تحلیل کردند. آنها به این نتیجه رسیدهاند که خطر تنش گرمایی برای شرکتکنندگان به طور پیوسته در طول سالها افزایش یافته و بیشترین تعداد دورههای گرمای شدید در دهه گذشته ثبت شدهاست.
تور دوفرانس بزرگترین و معتبرترین رویداد دوچرخهسواری جهان است که از سال ۱۹۰۳ آغاز شده و به جز دوران جنگ جهانی اول و دوم هر سال برگزار شدهاست.
شرکتکنندگان در طول ۲۳ روز حدود ۳۳۰۰ تا ۳۵۰۰ کیلومتر را در ۲۱ مرحله و در مسیرهایی با زمینهای بسیار دشوار طی میکنند. این رقابت به طور سنتی در خیابان شانزهلیزه پاریس به پایان میرسد.
به گفته این مطالعه، تور دوفرانس تاکنون از شرایط گرمایی با حداکثر سطح خطر جان سالم به در بردهاست، اما در برخی موارد این فاصله تنها چند روز یا چند دهم درجه بودهاست.
ایوانا تسویانوویچ، پژوهشگر در موسسه ملی پژوهش برای توسعه پایدار فرانسه (IRD) و نویسنده اصلی این مطالعه، در یک بیانیه مطبوعاتی نوشت: «در تحلیل خود مشاهده میکنیم که مثلا شهر پاریس پنج بار در ماه ژوئیه از آستانه پرخطر گرما عبور کرده که چهار مورد آن از سال ۲۰۱۴ به بعد بودهاست. شهرهای دیگر نیز در ماه ژوئیه روزهای زیادی با گرمای بسیار شدید را تجربه کردهاند، اما خوشبختانه این روزها با تاریخ برگزاری مرحلهای از تور دوفرانس همزمان نشدهاست.»
او افزود: «از یک نظر میتوان گفت این مسابقه تا حدی بسیار خوشاقبال بودهاست، اما با فراوانتر شدن موجهای گرمای رکوردشکن، فقط مسئله زمان است که تور با روزی با تنش گرمایی بسیار شدید روبهرو شود؛ روزی که پروتکلهای ایمنی موجود را به آزمایش خواهد گذاشت.»
بیشترین خطر گرما کجاست؟
پژوهشگران با تحلیل زمان و مکان برگزاری مراحل مختلف این رقابت بین سالهای ۱۹۷۴ تا ۲۰۲۳ توانستند سطح خطر تنش گرمایی را با دقت بسنجند. یافتههای آنها که در نشریه ساینتیفیک ریپورتز (منبع به زبان انگلیسی) منتشر شده، نشان میدهد کدام مناطق بیشترین تاثیر را از بالا رفتن دما پذیرفتهاند.
تولوز، پو و بوردو در جنوب غربی فرانسه و همچنین مناطق اطراف نیم و پِرپینیان در جنوب شرق، بالاترین سطح خطر گرما را نشان دادهاند. با این حال، مطالعه هشدار میدهد که پاریس و لیون نیز هر چه بیشتر از آستانه مشابهِ پرخطر عبور میکنند.
دسسیلاوا پترووا، پژوهشگر در موسسه بهداشت جهانی بارسلونا (ISGLOBAL)، گفت: «در برنامهریزی مراحل مسابقه در این مناطق باید احتیاط بیشتری به خرج دادهشود.»
تحلیل همچنین نشان داد که ساعات صبح امنتر است، در حالی که گرمای شدید تا اواخر بعدازظهر تداوم بیشتری دارد؛ نتیجهای که نشان میدهد برای حفاظت بهتر، لازم است برنامه زمانی و مسیرها مورد بازنگری و تطبیق قرار گیرد.
مشکلی رو به گسترش برای همه ورزشها
تغییرات اقلیمی از فوریترین چالشهای عصر ماست و شرایط جوی در سراسر قاره هر چه بیشتر غیرقابل پیشبینی میشود و پیامدهای متعددی را رقم میزند که هنوز به طور کامل آشکار نشدهاند.
طبق آمارهای تازه، سطح گرمای بسیار شدید در مناطق اروپای مرکزی و جنوبی در دوره ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۴ نسبت به سالهای ۱۹۶۱ تا ۱۹۹۰ تقریبا ده برابر افزایش یافتهاست.
در همین حال، ناسا پیش از بازیهای المپیک ۲۰۲۴ پاریس گزارش داد که دمای این شهر از زمانی که یک قرن پیش میزبان بازیها بود، ۳.۱ درجه سانتیگراد افزایش یافتهاست.
چنین دماهای بالایی میتواند به شدت برای سلامت انسان مضر باشد، به ویژه در رویدادهای ورزشی که خطر فرسودگی و گرمازدگی در آنها بیشتر است. مطالعات پیشین نشان دادهاست که میان دمای هوا و شمار دوندگانی که در نیمماراتنها از حال میروند، همبستگی معناداری وجود دارد.
اگرچه بیشتر برگزارکنندگان برای ورزشکاران و تماشاگران پروتکلهای ایمنی در نظر گرفتهاند، این مطالعه بر ضرورت بازاندیشی جدی در زمان و نحوه برگزاری همه رویدادهای ورزشی، به ویژه مسابقات سطح بالای حرفهای، تاکید میکند.
در این پژوهش همچنین تاکید شدهاست که برای درک کامل تاثیر دماهای بسیار بالا بر بدن انسان، به ویژه در مواردی که در آستانه حداکثر توان جسمی قرار دارد، به تحقیقات بیشتری نیاز است.
جیمز بگ، پژوهشگر در شرکت گالسن ساینسز لیمیتد (GSL)، گفت: «برای بررسی آسیبپذیریهای خاص هر رشته ورزشی، لازم است به دادههای فیزیولوژیک ناشناسسازیشده دسترسی داشتهباشیم تا بتوانیم فراتر از شاخصهای گرما به تحلیل بپردازیم.»