این بازپرداختها پس از رای ۶ به ۳ دیوان عالی آمریکا در فوریه انجام شد؛ رایی که اعلام کرد ترامپ فراتر از اختیار مالیاتگذاری کنگره عمل کرده و اختیار قانون اساسی برای وضع این مالیاتهای وارداتی نداشته است.
دولت دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا تاکنون حدود ۱۰۰ میلیارد دلار (۸۶.۶ میلیارد یورو) از تعرفههای «روز آزادی» را از طریق مسئولان گمرک به طیفی از کسبوکارها بازپرداخت کرده است.
بر اساس اسناد (منبع به زبان انگلیسی) دادگاهی تازه اداره گمرک و حفاظت مرزی آمریکا، این رقم حدود ۶۰ درصد کل تعرفههایی است که دولت در چارچوب این ابتکار جمعآوری کرده است. در حال حاضر حدود ۱۶۵ میلیارد دلار (۱۴۳ میلیارد یورو) تعرفه «روز آزادی» دریافت شده است، به گزارش فایننشال تایمز.
با این حال نزدیک به ۲۹ میلیارد دلار (۲۵.۱ میلیارد یورو) از بازپرداختهای بالقوه هنوز از سوی مراجع تجاری در حال بررسی است و حدود ۱.۶ میلیارد دلار (۱.۴ میلیارد یورو) نیز به دلیل ارائه نکردن اطلاعات بانکی از طرف واردکنندگان هنوز پردازش نشده است.
در آوریل امسال، سامانه بازپرداختی که مدتها انتظارش میرفت برای شرکتهای آمریکایی راهاندازی شد تا بتوانند بازگشت تعرفههای «غیرقانونی» ترامپ را مطالبه کنند.
در آن زمان، به گفته آسوشیتدپرس، حدود ۱۲۷ میلیارد دلار (۱۱۰ میلیارد یورو) درخواست واجد شرایط شامل سود، از مجموع ۱۶۶ میلیارد دلار (۱۴۳ میلیارد یورو) تعرفهای که بیش از ۳۳۰ هزار واردکننده در بیش از ۵۳ میلیون محموله پرداخت کرده بودند، ثبت شده بود.
این روند پس از حکم دیوان عالی آمریکا در فوریه آغاز شد؛ حکمی که اعلام میکرد ترامپ فراتر از اختیار کنگره در تعیین مالیات اقدام کرده و از نظر قانون اساسی اختیار وضع این مالیاتهای وارداتی را نداشته است.
تعرفههای «روز آزادی» در ابتدا بر اساس قانون اختیارات اقتصادی اضطراری بینالمللی (IEEPA)، قانونی مصوب سال ۱۹۷۷ که به رئیسجمهور اجازه میدهد در شرایط اضطراری تجارت را «تنظیم» کند، اعمال شده بود؛ همان اختیاری که دیوان عالی تشخیص داد شامل وضع تعرفه نمیشود.
این قانون تعریف مشخص یا فهرست دقیقی از این که وضعیت اضطراری دقیقا چه چیزی را شامل میشود ارائه نمیکند.
در مقابل، طبق ۵۰ U.S.C § 1701 به رئیسجمهور اختیار گستردهای داده شده است تا وضعیت اضطراری ملی اعلام کند و قانون فقط تصریح میکند که این اختیارات میتواند برای مقابله با هر «تهدید غیرعادی و فوقالعاده» به کار گرفته شود.
کافی است این تهدیدها در قالبهای مبهمی مانند تهدید امنیت ملی یا اقتصاد آمریکا و داشتن منشا خارجی قرار بگیرند.
خشم گسترده در داخل آمریکا از تعرفههای ترامپ
دولت فعلی ترامپ به شکل گستردهای تعرفهها را به عنوان محور راهبرد اقتصادی و ابزار فشار خود به کار گرفته است؛ رویکردی که به ویژه در میان کسبوکارهای داخلی آمریکا با اعتراض شدید روبهرو شده است.
دلیل این نارضایتی آن است که این تعرفهها را عمدتا واردکنندگان و شرکتهای آمریکایی هنگام رسیدن کالاها به گمرک میپردازند، نه صادرکنندگان خارجی و دولتهای دیگر.
در چند سال اخیر این وضعیت بار سنگینی بر دوش این شرکتها گذاشته است، زیرا آنها ناچار شدهاند هزینههای بالاتر ناشی از این مالیاتها را از طریق جهش در قیمتهای خردهفروشی به مصرفکنندگان منتقل کنند.
برخی شرکتها مانند آمازون که تاکنون حدود ۶۰۰ میلیون دلار (۵۱۹.۷ میلیون یورو) بازپرداخت دریافت کردهاند، تصمیم گرفتهاند بخشی از این پول را برای کمک به مشتریان و یارانهدادن به کاهش قیمتها در فروشگاههای خود اختصاص دهند.
با این حال این اقدام کاملا به اختیار شرکتهاست و در قوانین گمرکی آمریکا الزامی برای آن وجود ندارد.
با وجود این بازپرداختهای سنگین، ترامپ عقبنشینی نکرده و اخیرا تعرفه ۵۰ درصدی بر واردات از کانادا وضع کرده و همچنین به دلیل ادعای مقابله ناکافی با کار اجباری، بر ۶۰ شریک تجاری دیگر نیز تعرفههای جدید اعمال کرده است.