افزایش قیمت کالاهایی مانند لپتاپ و گوشی هوشمند و احتمالا خودرو به پیامد ناخواسته هجوم به سرمایهگذاری در هوش مصنوعی تبدیل شده و فشار همچنان ادامه دارد.
مدیر مالی شرکت سامسونگ الکترونیکس گفت کمبود ریزتراشههایی که برای ذخیره دادههای دیجیتال استفاده میشوند احتمالا در سال ۲۰۲۷ شدیدتر میشود و بازار تا سال ۲۰۲۸ نیز در تنگنا باقی میماند.
این بحران با الهام از نام قطعات موسوم به رم (حافظه با دسترسی تصادفی) لقب «راماگدون» گرفته است.
عامل آن تغییر جهت تولیدکنندگان تراشه به ساخت حافظههای پهنباند (HBM) است؛ نوع پیشرفتهتری از حافظه رایانهای که برای آموزش و اجرای ابزارهای هوش مصنوعی تقاضای بسیار بالایی دارد.
وید لم، مدیر شرکت اینتکنالوجی سرویسز ـ یکی از فروشندگان کوچک مستقر در مرکز رایانه وان چای هنگکنگ ـ به خبرگزاری فرانسه (AFP) گفت محصولات به نمایش گذاشتهشده برای آگاه کردن مشتریانی طراحی شدهاند که «نمیدانند چه اتفاقی افتاده است».
فروشگاههای این مرکز همهنوع تجهیزات فناوری، از قطعات رایانه گرفته تا گجتها و کنسولهای بازی میفروشند.
کن تام، مدیر شرکت ویدیوکام کامپیوتر که در ساخت رایانههای سفارشی تخصص دارد، گفت از زمانی که قیمتها از سپتامبر شروع به افزایش کردهاند، حجم کسبوکارش نصف شدهاست.
او گفت پیشتر ۱۶ گیگابایت رم بین ۳۰۰ تا ۴۰۰ دلار هنگکنگ (۳۵ تا ۴۵ یورو) قیمت داشت اما اکنون بهای آن به ۱۵۰۰ دلار هنگکنگ رسیدهاست.
تام به خبرگزاری فرانسه گفت: «وقتی ناگهان اینقدر گران میشود، مشتریان با یک مانع روانی روبهرو میشوند».
او گفت: «اگر واقعا به آن نیاز داشته باشند میخرند اما در غیر این صورت صبر میکنند یا «سطح توقع خود را پایین میآورند» و تراشه حافظهای با کارایی کمتر میخرند».
رقابت چین
الی وانگ، تحلیلگر شرکت تحقیقات بازار ترندفورس مستقر در تایوان، گفت قیمت حافظه برای رایانههای شخصی و تلفنهای هوشمند اکنون حدود پنج تا شش برابر بیشتر از یک سال پیش است.
رونق هوش مصنوعی سودهای هنگفت و جهش قیمت سهام را برای سه تولیدکننده بزرگ تراشه حافظه در جهان به همراه داشتهاست: سامسونگ الکترونیکس و اسکی هاینیکس از کره جنوبی و غول آمریکایی مایکرون.
در رتبه چهارم شرکت چانگسین مموری تکنالوجیز (CXMT) قرار دارد که روز دوشنبه با اولین عرضه عمومی سهام خود در شانگهای به باارزشترین شرکت در چین سرزمین اصلی تبدیل شدهاست؛ نشانه دیگری از آن که این بخش تا چه اندازه داغ شدهاست.
جیمز ژائو، تحلیلگر ارشد شرکت تحقیقاتی اومدیا، به خبرگزاری فرانسه گفت شرکت CXMT به عنوان بازیگری نسبتا تازهوارد «در زمینه فناوریهای پیشرفته همچنان در جایگاه دنبالهرو قرار دارد».
حافظه HBM در سرورهای مراکز داده برای پشتیبانی از تراشههای قدرتمند دیگر ـ مانند تراشههای ساختهشده توسط غول آمریکایی انویدیا ـ به کار میرود؛ تراشههایی که محاسبات بسیار پیچیده مورد نیاز سامانههای هوش مصنوعی را انجام میدهند.
او گفت وقتی صحبت از رم معمولی و گونهای از حافظه مورد استفاده در رایانهها موسوم به DRAM باشد «شرایط فعلی بازار با محدودیت عرضه» میتواند برای CXMT «مزیت تازهوارد بودن» ایجاد کند.
هنری ونگ، یک بانکدار سرمایهگذاری، در یکی از مراکز خرید بخش دیگری از هنگکنگ گفت تصمیم گرفتهاست رم یک لپتاپ قدیمی را ارتقا دهد به جای آن که لپتاپ جدیدی با مشخصات بهتر بخرد.
او به خبرگزاری فرانسه گفت: «بعد از ارتقای حافظه دیدم دستگاه واقعا روان کار میکند و دیگر میلی به خرید رایانه جدید نداشتم».
افزایش هزینهها
خودروسازان میگویند هزینه سامانههای رایانهای داخل خودرو برای آنها رو به افزایش است؛ موضوعی که میتواند بهزودی قیمت خودروهای نو را نیز بالا ببرد.
شارل بروس، طراح گرافیک ۳۰ ساله و سازنده رایانههای سفارشی از بلژیک، در قطب فناوری آکیهابارا در توکیو گفت قیمت رم، کارت گرافیک و مادربورد به «سطوح مضحک» رسیدهاست.
بروس گفت برای خدمات «PC & Chill» خود قطعات را برای مونتاژ پیشاپیش رایانهها نمیخرد چون این کار بیش از حد گران است. در عوض از مشتریان میخواهد قطعات مورد نیاز را خودشان تهیه کنند و سپس آنها را برایشان سرهم میکند.
بروس که در سفر ماهعسل خود به توکیو رفتهبود گفت کمبود تراشه مردم را به سمت خرید لپتاپهای ارزانتر به جای رایانههای رومیزی که میتوانند تا یک دهه دوام بیاورند سوق میدهد.
او افزود: «مطمئن نیستم این موضوع چیز خوبی باشد؛ مردم در نهایت محصولاتی با عمر کوتاهتر میخرند و این چرخه مصرف را تشدید میکند».
بروس افزود این که همه اینها ناشی از «حباب سفتهبازی» پیرامون هوش مصنوعی است نیز آزاردهنده است «چون من در اصل یک طراح گرافیک هستم و هوش مصنوعی تاثیر واقعی بر حرفه من دارد».