هفت نفر از هر ده اسپانیایی اکنون پرداخت واممسکن و مالکیت خانه را از اجاره مقرونبهصرفهتر میدانند، در حالی که ترس از حباب تازه و تعلیق قانون مسکن رو به افزایش است.
افزایش سرسامآور قیمتهای اجاره باعث یک تغییر ساختاری در روانشناسی بازار مسکن اسپانیا شده است. در حالی که اجارههای ماهانه بهطور سیستماتیک رکوردهای تاریخی را میشکنند، برداشت شهروندان در یک جهت مشخص تثبیت شده است: هفت نفر از هر ده فرد عادی (۷۱ درصد) معتقدند که در سطح فعلی قیمتها از نظر اقتصادی، پرداخت اقساط وام مسکن مقرونبهصرفهتر از پرداخت اجاره است.
آگهی
آگهی
این، مهمترین نتیجه گزارش تصویر بازار مسکن در سال ۲۰۲۶ (منبع به زبان اسپانیایی) است که توسط مؤسسه تحقیقاتی Fotocasa Research تهیه شده است. دادهها نشاندهنده بالاترین سطح اجماع در کل این مطالعه است (با نمره متوسط ۷٫۶ از ۱۰) و حاکی از افزایش جزئی نسبت به نیمه نخست سال ۲۰۲۵ است؛ زمانی که ۷۰ درصد فعالان بازار با این گزاره موافق بودند.
«پناهگاه» مالکیت در برابر بیتعادلی بازار اجاره
این تحلیل نشان میدهد ترجیح خرید فقط به یک تمایل فرهنگی برنمیگردد، بلکه پاسخی برای بقا از نظر مالی در برابر گرانی اجارهبها است.
ماریا ماتوس، مدیر مطالعات و سخنگوی فوتوکاسا، میگوید: «اگرچه دسترسی به مسکن ملکی به دلیل کمبود پسانداز و قیمت بالای خرید همچنان دشوار است، هر روز افراد بیشتری معتقدند که اگر توان برداشتن این گام را داشته باشند، پرداخت اقساط وام مسکن گزینهای بهمراتب مقرونبهصرفهتر از اختصاص اجاره ماهانه به خانهای است که اجارهبهای آن مدام گرانتر میشود. این برداشت، عدمتعادل عظیمی را که هماکنون بازار اجاره تجربه میکند منعکس میکند.»
این وضعیت سایر شاخصهای سنتی بازار مسکن اسپانیا را نیز تقویت کرده است:
- سرمایهگذاری امن: ۶۸ درصد از پاسخدهندگان معتقدند خرید ملک همچنان سرمایهگذاری خوبی است (۷٫۲ امتیاز از ۱۰).
- ریشهدار بودن مالکیت: ۶۸ درصد دیگر میگویند تمایل به داشتن خانه شخصی همچنان عمیقا در جامعه اسپانیا ریشه دارد. با این حال، این باور نسبت به نیمه نخست سال ۲۰۲۵ که حمایت از آن به ۷۲ درصد میرسید، تضعیف شده است.
- مسکن بهعنوان میراث: ۵۹ درصد از اشخاص حقیقی بر این باورند که خانه بهترین میراثی است که میتوان برای فرزندان گذاشت؛ شاخصی که نسبت به ۶۱ درصد سال قبل اندکی کاهش یافته است.
پررنگ شدن شبح یک حباب جدید در بازار مسکن
روی دیگر این ترجیح برای خرید، ترس است. سرعتی که در آن هم قیمتهای خرید و هم اجاره افزایش مییابد، دوباره زنگ خطر را برای شهروندان به صدا درآورده است. ۵۶ درصد از پاسخدهندگان نگرانند که بازار به سمت یک حباب جدید در بخش مسکن حرکت کند؛ افزایشی دو واحد درصدی نسبت به ۵۴ درصد ثبتشده در سال ۲۰۲۵.
در مقابل، نگاه فرهنگی به اجاره همچنان در بدبینی تثبیت شده است. نیمی از اشخاص فعال در بازار (۵۰ درصد) همچنان حکم میکنند که زندگی در خانه اجارهای «دور ریختن پول» است؛ درصدی مشابه سال گذشته. همسو با این موضوع، انتظار همگرایی اسپانیا با الگوی اروپایی اجارهنشینی کاهش یافته است: این تصور که بازار بهسمت سهم بیشتر اجاره نسبت به مالکیت حرکت خواهد کرد به ۴۰ درصد عقبنشینی کرده است (در مقایسه با ۴۱ درصد در سال ۲۰۲۵).
قانون مسکن نتوانسته بازار املاک را قانع کند
گزارش همچنین بار دیگر نشان میدهد که شهروندان بهطور گسترده به مقررات فعلی نمره قبولی نمیدهند. ارزیابی از قانون مسکن همچنان بهطور قاطع در محدوده منفی قرار دارد. هرچند سهم اشخاصی که آن را تایید میکنند در سال گذشته بهطور خفیف از ۲۷ درصد به ۲۸ درصد رسیده است، اما نمره میانگین همچنان روی ۴٫۷ از ۱۰ ثابت مانده است.
عامل کلاناقتصادی قابل توجه
زمینهسازی برای این تصویر ثابت از بازار بسیار مهم است: نظرسنجی فوتوکاسا در فوریه ۲۰۲۶ انجام شده است. بنابراین، پاسخهای شهروندان بازتابدهنده اثر دو ساله ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ است؛ دورهای که با کاهش تدریجی نرخهای بهره، که وامهای مسکن را ارزانتر کرد، همراه با افزایش همزمان اجارهبها مشخص میشود.
افزایش اخیر نرخهای بهره از سوی بانک مرکزی اروپا (BCE) در ماه ژوئن گذشته متغیر تازهای از عدمقطعیت به معادله میافزاید. تاثیر این سختتر شدن شرایط اعتبار وام مسکن بر برداشت شهروندان از میزان سودآوری خرید مسکن باید در گزارشهای آتی این بخش بررسی شود.