یورونیوز بیزنس بر اساس گزارش ۲۰۲۶ سازمان همکاری و توسعه اقتصادی متوسط دستمزد ناخالص سالانه در اروپا را بررسی میکند؛ ارقام از شکاف جدی در سطح اسمی و قدرت خرید حکایت دارد.
میانگین دستمزدها در اروپا در سال ۲۰۲۵ اختلاف زیادی دارد. اگر قدرت خرید را در نظر بگیریم این شکاف کمتر میشود اما فاصله میان کشورهای با بالاترین و پایینترین سطح پرداخت همچنان عمیق است.
در کدام کشورها دستمزدها بیشترین میزان را دارند؟ بالاترین و پایینترین حقوقها در اروپا کجاست؟ قدرت خرید چگونه تصویر دستمزدها را تغییر میدهد؟
بر اساس گزارش «مالیات بر دستمزد ۲۰۲۶» سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD)، میانگین سالانه دستمزد ناخالص از ۱۸ هزار و ۵۹۰ یورو در ترکیه تا ۱۰۷ هزار و ۴۸۷ یورو در سوئیس متغیر است. این دادهها ۲۷ کشور اروپایی را در بر میگیرد که ۲۲ مورد از آنها عضو اتحادیه اروپا هستند.
سوئیس تنها کشوری است که میانگین دستمزد ناخالص در آن از ۱۰۰ هزار یورو فراتر میرود.
ایسلند با ۸۵ هزار و ۹۵۰ یورو در جایگاه دوم است. لوکزامبورگ با ۷۷ هزار و ۸۴۴ یورو در صدر اتحادیه اروپا قرار دارد و در مجموع سوم است.
دانمارک با ۷۱ هزار و ۹۶۱ یورو و هلند با ۶۹ هزار و ۲۸ یورو پنج کشور اول را کامل میکنند. نروژ با ۶۸ هزار و ۴۲۰ یورو چندان از این گروه دور نیست.
در میان پنج اقتصاد بزرگ اروپا، آلمان با ۶۶ هزار و ۷۰۰ یورو پیشتاز است و بلافاصله بریتانیا با ۶۵ هزار و ۳۴۰ یورو در پی آن قرار دارد. سه اقتصاد بزرگ دیگر به شکل محسوسی پایینتر هستند.
فرانسه ۴۵ هزار و ۹۶۴ یورو، ایتالیا ۳۶ هزار و ۵۹۴ یورو و اسپانیا ۳۲ هزار و ۶۷۸ یورو را ثبت کردهاند. میانگین دستمزد در آلمان و بریتانیا بیش از دو برابر اسپانیاست.
اتریش با ۶۳ هزار و ۵۴ یورو، بلژیک با ۶۲ هزار و ۳۴۸ یورو، ایرلند با ۶۰ هزار و ۲۵۸ یورو، فنلاند با ۵۵ هزار و ۴۶۲ یورو و سوئد با ۵۰ هزار و ۳۳۸ یورو میان این دو گروه قرار میگیرند و همگی بالای ۵۰ هزار یورو هستند.
۹ کشور اتحادیه اروپا زیر مرز ۳۰ هزار یورو
اسلواکی با ۱۹ هزار و ۵۹۰ یورو پایینترین دستمزد سالانه را در اتحادیه اروپا دارد. ۹ مورد از ۲۲ کشور عضو اتحادیه اروپا در این فهرست زیر ۳۰ هزار یورو قرار میگیرند.
مجارستان (۲۱ هزار و ۲۵۷ یورو)، لتونی (۲۱ هزار و ۳۲۱ یورو)، چک (۲۳ هزار و ۶۸۵ یورو)، پرتغال (۲۴ هزار و ۲۵۴ یورو) و لهستان (۲۴ هزار و ۴۹۰ یورو) همگی زیر ۲۵ هزار یورو هستند. استونی (۲۵ هزار و ۶۰۳ یورو)، یونان (۲۶ هزار و ۵۶۳ یورو) و لیتوانی (۲۸ هزار و ۴۷۴ یورو) بالاتر از این مرز قرار میگیرند اما هنوز زیر ۳۰ هزار یورو میمانند.
بر حسب ارقام اسمی، کشورهای شمال و غرب اروپا بخش بالایی جدول را در اختیار دارند و جنوب و شرق اروپا در پایین آن متمرکز شدهاند.
چه عواملی اختلاف دستمزد میان کشورها را توضیح میدهد؟
کارشناسان سازمان بینالمللی کار (ILO) که با سرویس اقتصادی یورونیوز گفتوگو کردهاند میگویند اختلاف دستمزد در اروپا عمدتا بازتاب سه عامل است: بهرهوری و ساختار اقتصادی، نهادهای بازار کار و هزینه زندگی.
کشورهایی که بخشهای با ارزش افزوده بالا مانند مالی و فناوری دارند معمولا بیشتر میپردازند، همان طور که کشورهایی با اتحادیههای کارگری قدرتمند و نظام چانهزنی جمعی نیز چنیناند. سطح قیمتهای بالاتر نیز معمولا دستمزدهای اسمی را بالا میبرد.
اگر قدرت خرید را معیار قرار دهیم، شکاف دستمزدها در اروپا نسبت به ارقام اسمی کمتر میشود.
برابری قدرت خرید (PPP) نرخهای تبدیل ارزی است که با حذف تفاوت سطح قیمتها بین کشورها، قدرت خرید ارزهای مختلف را همسطح میکند. ارقام این گزارش بر اساس دلار آمریکا تنظیم شده زیرا دادههای برابری قدرت خرید بر پایه یورو هنوز منتشر نشده است.
بر اساس برابری قدرت خرید، میانگین سالانه دستمزد ناخالص از ۳۸ هزار و ۱۱۸ دلار در اسلواکی تا ۱۰۶ هزار و ۵۳۲ دلار در سوئیس در نوسان است. آلمان (۹۳ هزار و ۹۸۵ دلار)، لوکزامبورگ (۹۳ هزار و ۲۰۳ دلار) و هلند (۹۲ هزار و ۹۰۵ دلار) همگی از ۹۰ هزار دلار فراتر میروند. دانمارک (۸۸ هزار و ۴۵۴ دلار) و نروژ (۸۷ هزار و ۷۲۲ دلار) در فاصلهای نزدیک قرار دارند.
در میان پنج اقتصاد بزرگ اروپا، ردهبندی در قیاس با ارقام اسمی تغییر نمیکند اما فاصلهها جابهجا میشود. بریتانیا به ۸۲ هزار و ۳۲۹ دلار و فرانسه به ۶۷ هزار و ۲۷۳ دلار میرسد، در حالی که ایتالیا ۶۰ هزار و ۵۰۳ دلار و اسپانیا ۵۷ هزار و ۵۱۷ دلار را ثبت میکنند.
ترکیه و آلمان، برندگان اصلی در ردهبندی بر اساس برابری قدرت خرید
وقتی ردهبندی بر پایه ارقام اسمی با ردهبندی بر اساس برابری قدرت خرید مقایسه میشود، ترکیه بیشترین جابهجایی را دارد و از آخر جدول ۹ پله بالا میآید و در جایگاه هجدهم میایستد. آلمان نیز پنج پله صعود میکند و از رتبه هفتم به دوم میرسد.
بیشترین سقوط را ایسلند دارد که از رتبه دوم به نهم میآید و استونی که از جایگاه بیستم به بیست و پنجم سقوط میکند.
برآوردهای مربوط به میانگین دستمزد شامل کارکنان تماموقت در بخشهای منتخب صنعتی، عمدتا دولتی، است. این آمار بیشتر بخشهای اقتصاد از جمله تولید، ساختوساز، خردهفروشی، حملونقل، مالی و سایر خدمات تجاری را در بر میگیرد اما کشاورزی، اداره امور عمومی، آموزش و بهداشت را شامل نمیشود.
نرخهای مالیات بر درآمد شخصی در اروپا اختلاف زیادی دارد و به این معناست که دستمزد خالص میتواند تصویر بسیار متفاوتی از ارقام ناخالص نشان دهد.