بر اساس گزارشها غول فرانسوی انرژی در ماه مارس بر بازار نفت خام خاورمیانه مسلط شد و با خرید ده ها محموله از اخلالهای جنگی برای معاملهگران فرصتی تاریخی ساخت.
روزنامه فایننشال تایمز گزارش داده که شرکت توتالانرژیز پس از خرید گسترده محمولههای نفتی در سراسر خاورمیانه و در حالی که درگیری ایران عبور و مرور از تنگه هرمز را مختل کرده بود، بیش از ۱ میلیارد دلار (۸۶۸ میلیون یورو) سود کسب کرده است.
بهگفته فردی نزدیک به این شرکت که فایننشال تایمز نقل کرده، معاملهگران این غول نفتی فرانسوی حدود ۷۰ محموله نفت خام تولیدشده در امارات متحده عربی و عمان را که قرار بود در ماه مه بارگیری شوند، خریداری کردند؛ رقمی که بیش از دو برابر خریدهای این شرکت در ماه فوریه بود.
توتالانرژیز تاکنون در این باره موضعگیری علنی مشخصی نداشته و به فایننشال تایمز گفته است درباره فعالیتهای معاملاتی خود اظهار نظر نمیکند.
شاخص قیمتگذاری چگونه از تعادل خارج شد
این فرصت از یک اختلال مشخص در شیوه قیمتگذاری نفت خاورمیانه بهوجود آمد.
شرکت اس اند پی گلوبال پلتس که شاخص نفت خام دوبی، مرجع اصلی قیمتگذاری برای صادرات نفت خاورمیانه به آسیا، را اداره میکند، دوم مارس و بلافاصله پس از آن که شرکتهای بزرگ کشتیرانی بهدلیل افزایش نگرانیهای امنیتی عبور از این آبراه را متوقف کردند، اعلام کرد دیگر برای انواع نفت خامی که نیازمند عبور از تنگه هرمز هستند نامزدی دریافت نخواهد کرد.
در نتیجه، سه نوع از پنج نوع نفت خامی که معمولا برای تعیین این شاخص بهکار میروند عملا از چرخه خارج شدند و فقط نفت مربان ابوظبی که از بندر فجیره بارگیری میشود و نفت عمان برای تحویل باقی ماند.
پلتس در آن زمان اعلام کرد این تصمیم حجم نفت قابل تحویل در چارچوب این شاخص را حدود ۴۰ درصد کاهش داده است.
با کاهش انواع نفت در دسترس و افت شدید نقدشوندگی، بازار بسیار آسیبپذیرتر در برابر تسلط یک بازیگر واحد شد.
توتالانرژیز از همین خلاء استفاده کرد.
بهگزارش فایننشال تایمز، اگرچه حجم معاملات در ماه مارس حدود ۵۰ درصد بیشتر از ماه قبل بود، تنها توتالانرژیز توانست آنقدر قراردادهای جزئی بخرد که یک محموله کامل تشکیل شود.
بهای نفت خام دوبی از حدود ۷۰ دلار برای هر بشکه، درست پیش از آغاز درگیری، به رکورد تاریخی حدود ۱۷۰ دلار در هر بشکه در هفته گذشته رسید. شاخص بینالمللی نفت برنت نیز در میانه ماه مارس تا حدود ۱۲۰ دلار برای هر بشکه اوج گرفت و سپس تا اواخر هفته گذشته به حدود ۱۱۳ دلار بازگشت.
بازارهای «بههمریخته»
پاتریک پویانه، مدیرعامل توتالانرژیز، هرچند درباره میزان سودهای معاملاتی توضیحی نداده، اما در توصیف ابعاد این اختلال صریح بوده است.
او هفته گذشته در گفتوگو با شبکه CNBC گفت جهان هرگز حاشیههای سود پالایشی در سطح کنونی را تجربه نکرده و بازار فرآوردههای نفتی را «بههمریخته» توصیف کرد.
او هشدار داد اگر این درگیری تا تابستان ادامه پیدا کند، قیمت گاز طبیعی در اروپا ممکن است به ۴۰ دلار برای هر یک میلیون واحد حرارتی بریتانیا (BTU) برسد؛ یعنی بیش از دو برابر سطح فعلی حدود ۱۸ دلار.
اظهارنظرها و گزارشهای خود شرکت نشان میدهد کسبوکار توتالانرژیز همزمان از جنگ آسیب دیده و از آن سود برده است.
توتالانرژیز در بیانیهای که ۱۳ مارس منتشر شد اعلام کرد تولید در قطر، عراق و میادین فراساحلی امارات متحده عربی متوقف شده یا در حال توقف است؛ حوزههایی که حدود ۱۵ درصد از کل تولید جهانی این شرکت را شامل میشوند.
با این حال این شرکت توضیح داد که بهدلیل مالیاتهای بالاتر، بشکههای خاورمیانه تنها حدود ۱۰ درصد از جریان نقدی بالادستی را تشکیل میدهند و افزایش ۸ دلاری قیمت هر بشکه نفت برنت برای جبران کامل تولید از دسترفته کافی است.
فشار بر خریداران آسیایی
جهش قیمت نفت خام دوبی فشار سنگینی بر پالایشگاههای آسیایی وارد کرده است. بهگزارش موسسه آرگوس، برخی از آنها از شرکت سعودی آرامکو خواستهاند شاخص مرجع قیمتگذاری خود را از پلتس دوبی به برنت بورس ICE تغییر دهد.
پلتس ۲۰ مارس برای تقویت این شاخص گام دیگری برداشت و با هدف بیشینهکردن حجم نفت قابل تحویل در فرآیند قیمتگذاری، تعدیل منفی کیفی برای نفت مربان را به حالت تعلیق درآورد.
این موسسه اعلام کرد برای این تصمیم حمایت گستردهای از سوی بازیگران بازار دریافت کرده است.