«هر خودروی برقی در جاده وابستگی به بازارهای ناپایدار نفت را کم می‌کند و با بزرگ‌تر شدن ناوگان‌ها، حفاظت در برابر شوک‌های عرضه آینده هم بیشتر می‌شود.»
ناوگان خودروهای برقی تا حد زیادی افزایش سرسام‌آور هزینه واردات نفت را پس از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و بحران انرژی پس از آن جبران کرده‌اند.
آگهی
آگهی
نفت‌خام برنت که شاخص جهانی قیمت نفت است، ۲۲ اکتبر تا نزدیکی ۱۰۰ دلار (حدود ۸۹ یورو) در هر بشکه بالا رفت؛ بالاترین سطح در پنج هفته اخیر، در حالی که نگرانی‌ها از تشدید احتمالی در خاورمیانه رو به افزایش است.
۲۷ فوریه، یک روز پیش از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، نفت‌خام برنت با قیمت ۶۷ دلار (۵۹.۶۳ یورو) در هر بشکه معامله می‌شد؛ یعنی حدود ۳۲ درصد کمتر از قیمت‌های امروز.
افزایش هزینه‌ها عمدتا به کنترل سخت‌گیرانه ایران بر تنگه هرمز نسبت داده می‌شود؛ مسیر دریایی ۱۶۷ کیلومتری که معمولا حدود یک‌پنجم نفت روزانه جهان و محموله‌های دریایی گاز طبیعی مایع (ال‌ان‌جی) را حمل می‌کند.
همزمان، فروش جهانی خودروهای برقی در مقایسه سال‌به‌سال ۱۱ درصد افزایش یافته، در حالی که فروش خودروهای با موتور احتراق داخلی در هشت ماه نخست ۲۰۲۶ شش درصد کاهش یافته است.
خودروهای برقی چگونه میلیاردها یورو برای اروپا صرفه‌جویی به همراه دارند
تحلیل تازه اندیشکده انرژی امبر نشان می‌دهد که موج خودروهای برقی در فاصله مارس تا اوت ۲۰۲۶ حدود ۲۰۰ میلیون بشکه نفت‌خام را از چرخه مصرف کنار زده است؛ معادل ۲۰ میلیارد دلار (۱۷.۸۲ میلیارد یورو).
این مطالعه که ۵۶ کشور را در بر می‌گیرد؛ کشورهایی که در مجموع بیش از ۹۰ درصد فروش خودروهای برقی و بیش از ۸۰ درصد کل فروش خودرو در جهان را به خود اختصاص می‌دهند، نشان می‌دهد چین بزرگترین سهم را در این صرفه‌جویی‌ها داشته است.
ناوگان برقی چین که حدود ۴۴ میلیون خودروی برقی را شامل می‌شود، ۱۴ میلیارد دلار (۱۲.۴۸ میلیارد یورو) از هزینه نفت‌خام را کاهش داده است.
کشورهای عضو اتحادیه اروپا نیز در همین بازه زمانی، با خودروهای برقی خود ۳.۱ میلیارد دلار (۲.۷۶ میلیارد یورو) دیگر نفت‌خام را جایگزین کرده‌اند.
آلمان و فرانسه با صرفه‌جویی تقریبا ۷۶۰ میلیون دلار و ۵۶۰ میلیون دلار (۶۷۷ میلیون و ۴۹۹ میلیون یورو) به ترتیب، بیشترین سهم را در این کاهش هزینه‌ها دارند.
با این حال، وقتی میزان جایگزینی نفت را با مصرف نفت هر کشور مقایسه کنیم، دانمارک به‌عنوان پیشتاز روشن اروپا ظاهر می‌شود.
تا اوت ۲۰۲۶، ناوگان فعلی خودروهای برقی دانمارک هر سال ۶.۴ میلیون بشکه نفت را کنار گذاشته است؛ رقمی معادل ۱۳ درصد مصرف نفت این کشور در سال ۲۰۲۵.
در دیگر نقاط اروپا، ناوگان خودروهای برقی بریتانیا در شش ماهی که از آغاز بحران سوخت‌های فسیلی می‌گذرد، حدود ۷۹۰ میلیون دلار (۷۰۴ میلیون یورو) نفت‌خام را جایگزین کرده است. برای مقایسه، دولت بریتانیا می‌گوید این کشور در ۱۲ ماه منتهی به پایان اوت ۲۰۲۶ معادل ۲۱.۵ میلیارد پوند (۲۵.۶۴ میلیارد یورو) نفت‌خام وارد کرده است.
شش کشور اروپایی (دانمارک، فرانسه، آلمان، هلند، سوئد و بریتانیا) با کاهش واردات نفت در مجموع نزدیک به ۲ میلیارد یورو صرفه‌جویی کرده‌اند.
خودروهای برقی «وابستگی به بازارهای پرنوسان نفت» را کاهش می‌دهند
اوان گراهام، تحلیلگر ارشد انرژی در امبر (منبع به زبان انگلیسی) می‌گوید: «کشورهایی که پیش از این بحران روی خودروهای برقی سرمایه‌گذاری کرده‌اند اکنون بهتر محافظت می‌شوند و شمار رو به رشدی از کشورها در حال پیروی از آنهاست.»
او می‌افزاید: «هر خودروی برقی در جاده وابستگی به بازارهای پرنوسان نفت را کاهش می‌دهد و هرچه این ناوگان بزرگ‌تر شود، حفاظت در برابر شوک‌های عرضه در آینده نیز بیشتر خواهد شد.»
گراهام اضافه می‌کند گذار جهانی به خودروهای برقی فقط به کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای محدود نمی‌شود، بلکه در بحبوحه بی‌ثباتی سیاسی سطح «امنیت انرژی و تاب‌آوری اقتصادی» کشورها را نیز بالا می‌برد.
آیا خودروهای برقی برای محیط زیست بهتر هستند؟
فایده زیست‌محیطی خودروهای برقی به این بستگی دارد که باتری آنها چگونه تولید شده و با چه نوع برقی شارژ می‌شود؛ برق پاک یا سوخت‌های فسیلی.
گزارش سال ۲۰۲۰ سازمان غیردولتی «ترنسپورت اند انوایرومنت» نشان داد خودروهای برقی در همه سناریوها از خودروهای دیزلی و بنزینی عملکرد بهتری دارند؛ حتی در شبکه‌های پرکربن مانند لهستان، جایی که حدود ۳۰ درصد پاک‌تر از خودروهای متعارف هستند.
در بهترین وضعیت، یعنی وقتی خودروی برقی با برق پاک کار می‌کند و باتری آن نیز با برق پاک تولید شده است، این خودروها در حال حاضر حدود پنج برابر پاک‌تر از گزینه‌های متعارف هستند.
ترکیه، میزبان مشترک نشست اقلیمی سازمان ملل «کوپ۳۱»، در آستانه این اجلاس «اولویت تعیین‌کننده» خود را رونمایی کرده است: رساندن سهم برق از تقاضای جهانی انرژی تا سال ۲۰۳۵ به ۳۵ درصد؛ رقمی که اکنون حدود ۲۰ درصد است.
اما کارشناسان نگرانند این تعهد به دولت‌ها اجازه دهد گسترش نیروگاه‌های گازی را به‌عنوان پیشرفت در مسیر اهداف برقی‌سازی ثبت کنند؛ اقدامی که به گفته آنها می‌تواند «به‌طور جدی اهداف اقلیمی را تضعیف کند».
کلر اسمیت از ائتلاف کارزار «بیاند فاسیل فیولز» می‌گوید: «نباید اجازه دهیم برقی‌سازی به اسب تروا در زمان ما تبدیل شود؛ ابزاری برای پنهان کردن مصرف تازه سوخت‌های فسیلی، نه ترویج انرژی‌های تجدیدپذیر.»