محسن زنگنه، عضو مجلس ایران، خبرهای منتشره به نقل از او درباره «واگذاری ۱۱۰ هکتار از خاک ایران به افغانستان» را رد کرده و آن را «دروغپردازی رسانههای معاند» خوانده است. این در حالی است که او پیشتراز اختصاص این میزان زمین به افغانستان خبر داده بود.
آقای زنگنه در تکذیبیه خود گفته اختصاص ۱۱۰ هکتار زمین برای «سرمایهگذاری» افغانستان در بندر چابهار بوده و به هیچ وجه به معنای واگذاری خاک یا حاکمیت جمهوری اسلامی ایران نیست.
وی افزود «برخی جریانها» که از توسعه روابط اقتصادی ایران و افغانستان ناراضیاند با تحریف اظهارات مسئولان میکوشند مردم دو کشور را نسبت به مناسبات تهران و کابل «بدبین» کنند.
تکذیبیه نماینده مجلس ایران در حالی است که وی روز گذشته در گفتوگو با شبکه سحر افغانستان از «خبری خوب» برای مردم افغانستان، شامل واگذاری ۱۱۰ هکتار از خاک ایران به افغانستان صحبت کرده بود.
وی در این مصاحبه تلویزیونی با اشاره به جلسه مشترک با وزیر صنعت طالبان گفته بود: «ایشان پیشنهاد دادند که ما در چابهار منطقهای را به افغانستان اختصاص دهیم تا افغانستان بتواند در منطقه آزاد بندر چابهار سرزمینی متعلق به خود داشته باشد.»
وی افزود بود پس از این جلسه و با پیگیری وی، مسئولان ایرانی به این جمعبندی رسیدهاند که «حدود ۱۰ هکتار زمین در خود بندر چابهار در کنار آب و بیش از ۱۰۰ هکتار در مرحله اول در خود منطقه ویژه» را به افغانستان اختصاص دهند.
آقای زنگنه با بیان اینکه افغانستان از طریق مرزهای خود مسیری به دریا ندارد، این اقدام را فرصتی برای تجارت این کشور دانسته بود.
اختصاص زمین به افغانستان نخستین بار نیست که در ایران بحثبرانگیز میشود.
پس از بازگشت طالبان به قدرت، مقامهای ارشد این گروه بارها برای گسترش همکاری به چابهار سفر کرده و هیئت اقتصادی و فنی طالبان نیز پیشتر پیشنهاد ساخت ساختمانهای مسکونی و تجاری و هتل در بندر چابهار را ارائه داده بود.
در پاییز دو سال پیش سخنگوی دولت ایران در واکنش به خبری درباره فروش زمین در چابهار به افغانها گفت زمینی به افغانها فروخته نمیشود.
چابهار نزدیکترین راه دسترسی کشورهای محصور در خشکی آسیای میانه، از جمله افغانستان، به آبهای آزاد است و به همین دلیل سالهاست در طرحهای ترانزیتی منطقه جایگاه ویژهای دارد.
این بندر حدود ۷۰۰ کیلومتر به مرکز افغانستان نزدیکتر از بندر کراچی پاکستان است و همین فاصله، هزینه حملونقل را کاهش میدهد. چابهار تنها بندر اقیانوسی ایران است و منطقه آزاد آن حدود ۱۴ هزار هکتار وسعت دارد.
به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید
در ماه مه ۲۰۱۶ ایران، افغانستان و هند توافق ترانزیتی سهجانبهای امضا کردند که استفاده افغانستان از این بندر را ممکن میکرد.
هند برای این پروژه ۵۰۰ میلیون دلار تعهد کرده و جاده زرنجـدلارام را نیز برای اتصال افغانستان به ایران ساخته بود.
برای کابل، چابهار راهی برای کاستن از وابستگی به مسیرهای ترانزیتی پاکستان است. پیشرفت پروژههای توسعهای چابهار کند بوده، اما این بندر همچنان مسیر جایگزینی برای کاهش وابستگی انحصاری افغانستان به پاکستان به شمار میرود. در مقابل، پاکستان چابهار را رقیب بندر گوادر میداند که با کمک چین توسعه مییابد.