او می‌گوید: متان سریع‌ترین ترمزی است که در این دهه برای مهار گرمایش داریم. پیش از آن که وزیران با کاهش آن موافقت کنند، از آنها می‌خواهم خیلی دقیق به هزینه واقعی‌اش نگاه کنند.
اتحادیه اروپا پیشنهاد کرده اجرای مقررات تازه برای کاهش انتشار متانی که باعث گرم شدن زمین می‌شود به تعویق بیفتد و می‌گوید این تعویق فشار بر بازارهای انرژی را «کاهش» می‌دهد و در نتیجه قیمت نفت و گاز را پایین می‌آورد.
آگهی
آگهی
دان یورگنسن کمیسر انرژی اتحادیه اروپا که زیر فشار فرانسه و لابی‌های صنعتی قرار دارد پیشنهاد کرده این مقررات به مدت یک سال عقب افتد. او اوایل همین هفته با وزیران انرژی ۲۷ کشور عضو این بلوک گفت‌وگو کرد.
متان مسئول حدود ۳۰ درصد افزایش دمای جهانی از زمان انقلاب صنعتی است و بنابراین سهم چشمگیری در موج‌های گرمای رکوردشکنی داشت که تابستان امسال اروپا را در بر گرفت و دست‌کم به ۳۵ هزار مورد مرگ اضافی منجر شد.
مقررات جدید متان چیست، آیا واقعا قیمت نفت و گاز را بالا می‌برد و انتشار متان تا چه حد مخرب است؟
اتحادیه اروپا چگونه تلاش می‌کند انتشار متان را کاهش دهد و چرا صنعت با آن مخالفت می‌کند؟
از سال ۲۰۲۴ کشورهای عضو اتحادیه اروپا موظف شده‌اند انتشار متان را اندازه‌گیری، گزارش و پایش کنند و اقدام‌های کاهنده‌ای مانند شناسایی و تعمیر نشت‌های متان را به اجرا بگذارند.
بر اساس مقررات تازه‌ای که اکنون با خطر تعویق روبه‌رو است واردکنندگان انرژی باید تضمین کنند که انرژی فسیلی وارداتی همان استانداردها را رعایت می‌کند. گروه مشورتی بحران اقلیمی (سی‌سی‌ای‌جی) می‌گوید: «مقرره‌ای که صنعت خواستار تعویق آن است گازهایی را هدف می‌گیرد که نشت می‌کنند، به هوا تخلیه می‌شوند یا سوزانده می‌شوند که همه آنها گاز قابل فروش است که از دست می‌رود.» این گروه استدلال می‌کند که اجرای این مقررات در عمل گاز بیشتری و نه کمتری را در دسترس قرار می‌دهد و می‌افزاید: «آژانس بین‌المللی انرژی حجم گازی را که می‌تواند جمع‌آوری و فروخته شود حدود ۲۰۰ میلیارد متر مکعب در سال برآورد می‌کند. الزام تولیدکنندگان به یافتن و متوقف کردن این اتلاف‌ها در طول زمان گاز بیشتری به بازار اضافه می‌کند و هرگونه تعویق در مقررات این روند را نیز به تعویق می‌اندازد.»
این مقررات قرار بود از اول ژانویه ۲۰۲۷ لازم‌الاجرا شود. برخی تشکل‌های صنعتی و تعدادی از کشورهای عضو خواستار تعویق سه‌ساله آن شده‌اند اما اتحادیه اروپا پیشنهاد یک سال تعویق داده است.
منتقدان استدلال می‌کنند اگر صادرکنندگان نتوانند با مقررات تازه همراه شوند ممکن است از بازار اروپا کنار بمانند و در مقطع حساسی که اتحادیه به منابع متنوع گاز نیاز دارد دامنه تامین‌کنندگان را محدود کنند و قیمت‌ها را بالا ببرند. یوروگاز و ۲۰ شرکت و سازمان دیگر می‌گویند این مقررات باید به تعویق بیفتد زیرا «چارچوب‌های اصلی اعتبارسنجی، راستی‌آزمایی و صدور گواهی هنوز به طور کامل برقرار نشده، راه‌حل‌های فنی برای رعایت مقررات همچنان در دست توسعه است و میزان قابل توجهی عدم قطعیت باقی مانده است.»
آیا مقررات جدید متان قبوض گاز را گران‌تر می‌کند؟
سر دیوید کینگ، رئیس سی‌سی‌ای‌جی و مشاور ارشد علمی پیشین بریتانیا می‌گوید: «استدلال برای این تعویق این است که این مقررات قیمت گاز را بالا می‌برد، اما چنین نخواهد شد. نشان دادن نحوه اندازه‌گیری گازی که وارد می‌کنید تنها بخش ناچیزی از قیمت فروش آن گاز هزینه دارد و حتی اگر تمام این هزینه به مصرف‌کننده منتقل شود خانوارها عملا تغییری احساس نخواهند کرد.»
به گفته سی‌سی‌ای‌جی هزینه اجرای مقررات جدید متان حدود ۰٫۰۷ یورو به ازای هر MMBtu یا معادل ۰٫۳ درصد قیمت کنونی گاز است؛ برآوردی که بر پایه مدل‌سازی شرکت رایستاد انرژی برای گروه «تسک فورس هوای پاک» انجام شده است.
تحلیل سی‌سی‌ای‌جی نشان می‌دهد: «در مورد ۷۶ میلیارد متر مکعب گاز آمریکایی که اتحادیه اروپا پارسال خرید این هزینه در مجموع حدود ۱۹۰ میلیون یورو می‌شود. اگر تمام این مبلغ به طور کامل به مصرف‌کنندگان منتقل شود سالانه حدود ۳ یورو به قبوض معمول گاز خانوارها اضافه می‌کند. در مقابل تنها هزینه حمل یک محموله گاز آمریکا به آسیا به جای اروپا ۳٫۵۰ دلار، معادل حدود ۳ یورو، به ازای هر MMBtu بیشتر است.»
سی‌سی‌ای‌جی اضافه می‌کند: «این مقررات گازی را نیز که اکنون بی‌صدا به هوا نشت می‌کند دوباره به بازار برمی‌گرداند.»
آیا ذخایر گاز اروپا واقعا در حال تمام شدن است؟
داده‌ها نشان می‌دهد اروپا به اندازه کافی گاز برای گذر از زمستان در اختیار دارد و این وضعیت حتی در صورت اجرای کامل مقررات متان نیز برقرار خواهد بود.
تحلیل تازه دیتا دسک (منبع به زبان انگلیسی) حاکی است: «هرچند کشورهای اروپای مرکزی و شرقی در کوتاه‌مدت با مشکلات محدودی ناشی از وابستگی به گاز روسیه روبه‌رو هستند هیچ‌یک از محدودیت‌های شناسایی‌شده در تامین گاز آن‌قدر جدی نیست که مقررات متان را در شکل کنونی آن زیر سوال ببرد.»
به گزارش خبرگزاری فرانسه سطح ذخیره‌سازی گاز در سراسر اتحادیه اروپا به طور میانگین حدود ۷۰ درصد است هرچند تفاوت قابل توجهی میان کشورها وجود دارد. برای مثال مخازن گاز در فرانسه ۸۲ درصد پر است، در حالی که این نسبت در آلمان تنها ۵۷ درصد است.
کدام مناطق اروپا بیشترین مسئولیت را در انتشار متان دارند؟
بر اساس «ردیاب جهانی متان» آژانس بین‌المللی انرژی حدود ۵۵ درصد انتشار متان ناشی از سوخت‌های فسیلی در اروپا از بخش نفت و گاز و عمدتا از فعالیت‌های پایین‌دستی می‌آید و ۴۵ درصد دیگر از معادن زغال‌سنگ است که عمدتا در لهستان و اوکراین قرار دارند.
در رومانی و بریتانیا عمده انتشار متان به عملیات بالادستی نفت و گاز مربوط می‌شود. به گفته این گزارش نروژ و هلند پایین‌ترین شدت انتشار در بخش بالادستی را در جهان دارند، در حالی که بیشتر کشورهای دیگر منطقه نزدیک به میانگین جهانی عمل می‌کنند.
معادن زیرزمینی زغال‌سنگ که رها شده‌اند منبع مهم و تا حد زیادی نادیده‌گرفته‌شده انتشار متان به شمار می‌روند.
گاز متان زمانی تولید می‌شود که ماده آلی به زغال‌سنگ تبدیل و در لایه‌های زیرزمینی دفن می‌شود. وقتی عملیات استخراج راهی به سطح زمین ایجاد می‌کند بخش زیادی از این متان از این مسیر خارج می‌شود و اگر این مسیرها مسدود نشود این انتشار می‌تواند دهه‌ها پس از تعطیلی معدن ادامه یابد.
در سطح جهان آژانس بین‌المللی انرژی برآورد می‌کند معادن زغال‌سنگ متروک در سال ۲۰۲۴ نزدیک به ۵ مگاتن متان و چاه‌های متروک نفت و گاز اندکی بیش از ۳ مگاتن متان منتشر کرده‌اند. در مجموع این منابع چهارمین منتشرکننده بزرگ متان ناشی از سوخت‌های فسیلی در جهان به شمار می‌آیند؛ پس از چین، آمریکا و روسیه و پیش از ایران، ترکمنستان و هند.
آژانس بین‌المللی انرژی تاکید می‌کند از آنجا که بخش زیادی از این انتشارها از معادن و چاه‌هایی سرچشمه می‌گیرد که به تازگی رها شده‌اند اقدام به موقع حیاتی است. از جمله گزینه‌ها می‌توان به مسدود کردن و پایش چاه‌های بلااستفاده، درزگیری معادن زغال‌سنگ متروک و هدایت جریان متان برای استفاده به عنوان منبع انرژی اشاره کرد.
در مجموع بخش انرژی شامل نفت، گاز طبیعی، زغال‌سنگ و زیست‌انرژی بیش از ۳۵ درصد انتشار متان ناشی از فعالیت‌های انسانی را به خود اختصاص می‌دهد.
آژانس بین‌المللی انرژی می‌گوید بخش‌های کشاورزی و مدیریت پسماند نیز از منابع اصلی انتشار متان هستند، اما زنجیره تامین سوخت‌های فسیلی بزرگ‌ترین ظرفیت کاهش فوری انتشار متان را در اختیار دارد.