در حالی که افزایش درگیریهای نظامی در تنگه هرمز، آتشبس شکننده ماه ژوئن را با خطر جدی مواجه کرده، کاخ سفید اعلام کرد که دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا همچنان آماده پیگیری مسیر دیپلماسی با ایران است.
این موضعگیری در حالی مطرح میشود که واشنگتن همزمان با حفظ کانالهای گفتگو، هشدارهای خود را نسبت به هرگونه تهدید علیه امنیت کشتیرانی افزایش داده است.
کاخ سفید روز پنجشنبه تاکید کرد که دونالد ترامپ با وجود ازسرگیری درگیریهای اخیر، همچنان درهای گفتگو را باز گذاشته است. این اظهارات تنها یک روز پس از آن بیان میشود که ترامپ از آزادی یک شهروند آمریکایی که از دسامبر ۲۰۲۴ در ایران در بازداشت بود، استقبال کرد؛ اقدامی که بسیاری از ناظران آن را نشانهای از احتمال گشایش در بنبست دیپلماتیک میان دو کشور میدانند.
کارولین لیویت، سخنگوی مطبوعاتی کاخ سفید، در جمع خبرنگاران با اشاره به پیچیدگی روابط دو کشور گفت: «رئیسجمهوری در عین حال که همواره برای دیپلماسی آمادگی دارد، در برابر اقدامهای خلاف وعدههای ایران نیز قاطع خواهد بود و آنها را پاسخگو میداند.»
لیویت افزود: «آنها [طرف ایرانی] ابراز تمایل کردهاند که همچنان به توافق با رئیسجمهوری دست یابند. گفتگوها در جریان است، اما با این وجود، دولت ترامپ اجازه نخواهد داد که ایران بدون پرداخت هزینه، امنیت کشتیها را در تنگه [هرمز] به خطر بیندازد.»
ونس: برایم مهم نیست اگر بخشی از کابینه اسرائیل مخالف توافق با ایران باشد
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس و رئیس هیات مذاکره کننده ایران و ایالات متحده روز گذشته با انتشار بیانیهای تاکید کرده بود که ایران از جنگ «استقبال» نمیکند اما باید «همواره آماده نبرد باشیم» و «در کنار این باید از ابزار دیپلماسی و مذاکره هم استفاده کنیم تا منافع ملی را محقق و تثبیت کنیم.»
در همین حال، جیدی ونس، معاون رئیسجمهوری و رئیس هیات مذاکرهکننده آمریکا با ایران، ضمن تاکید بر اینکه کشورش هیچ برنامهای برای تغییر رژیم [سرنگونی] در ایران ندارد، اظهار داشت «شواهد دقیقی» وجود دارد که نشان میدهد برخی عناصر درون دولت اسرائیل، با هدف «از مسیر خارج کردن» مذاکرات و توافق، یک «کمپین بسیار محرمانه و با بودجه کلان» را در آمریکا هدایت میکنند.
ونس: نقش مدیر انتخاباتی سابق ترامپ در کمپین اسرائیلی علیه توافق با ایران
او با ارجاع به گزارش روز سهشنبه مجله «تایم»، تایید کرد که «برد پارسکیل»، مدیر سابق کارزار انتخاباتی ترامپ واسطهای بوده که مبالغی را از سوی «عناصر خاصی در دولت اسرائیل» دریافت کرده تا به اینفلوئنسرهای محافظهکار پرداخت کند و آنها را علیه آتشبس میان آمریکا و ایران بسیج کند.
ونس تاکید کرد که خودِ او بهطور «وحشیانهای» توسط همین افراد [که از سوی دولت اسرائیل تامین مالی شدهاند] هدف حمله قرار گرفته است؛ آن هم صرفا به این دلیل که در حال پیشبرد اهداف مذاکراتی بوده که شخص رئیسجمهوری برای کشور تعیین کرده است.»
تنشهای نظامی و تهدید به گسترش حملات
این تحولات دیپلماتیک در شرایطی رقم میخورد که وضعیت آتشبس ماه ژوئن بسیار متزلزل گزارش شده است. ایالات متحده در روزهای اخیر چند دور حمله هوایی را با هدف محدود کردن توانایی ایران در تهدید کشتیرانی در تنگه هرمز انجام داده است.
در همین راستا، دونالد ترامپ هشدار داده که در صورت عدم بازگشت جمهوری اسلامی به میز مذاکره، ممکن است دامنه حملههای آمریکا گسترش یافته و زیرساختهای حیاتی از جمله نیروگاههای برق و پلهای مواصلاتی را نیز هدف قرار دهد. آنچه روز گذشته از سوی معاون اول او نیز به شکل دیگری بازخوانی شده بود «ترامپ در موضوع ایران صریح است و جایی که آنها به کشتیها حمله کنند نیز به ما میگوید که آنها را به جهنم بفرستیم.»