در کشورهایی که سرخک بومی است، ویروس در یک زنجیرهٔ پیوسته از فردی به فرد دیگر منتقل میشود و این روند میتواند یک سال یا بیشتر ادامه یابد.
ایالات متحده پس از ۲۶ سال به طور رسمی وضعیت عاری از سرخک را از دست داد، زیرا شیوعی که اوایل سال ۲۰۲۵ در ایالت تگزاس آغاز شد، سراسر کشور را درنوردید.
به گفته سامانه پایشی دانشگاه جانز هاپکینز (منبع به زبان انگلیسی)، ایالات متحده تا کنون در سال جاری ۵۷۳۹ مورد ابتلا به سرخک ثبت کرده است، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۵، ۲۲۸۶ مورد بود. تقریبا همه این موارد در میان افراد واکسینهنشده یا کسانی بوده است که وضعیت واکسیناسیون آنها نامشخص است. ادارات بهداشت ایالتی از ۱۰ مورد مرگ مرتبط با سرخک در سال ۲۰۲۶ خبر دادهاند.
هفته گذشته (منبع به زبان انگلیسی)، یک گروه کارشناسی از سازمان بهداشت پانآمریکا (Pan American Health Organization) برای بررسی وضعیت ایالات متحده به عنوان کشوری که سرخک را حذف کرده بود، تشکیل جلسه داد. آنها تشخیص دادند که سرخک برای نخستین بار از سال ۲۰۰۰ میلادی، زمانی که این کشور وضعیت حذف را به دست آورده بود، دوباره در ایالات متحده پایگاه پیدا کرده است.
یارباس باربوسا، مدیر سازمان بهداشت پانآمریکا، این تصمیم را که بسیاری از متخصصان بیماریهای عفونی انتظار آن را داشتند، روز سهشنبه اعلام کرد. این خبر ابتدا هفته گذشته توسط روزنامه والاستریت ژورنال (منبع به زبان انگلیسی) منتشر شد. وزارت بهداشت ایالات متحده بلافاصله بیانیهای صادر نکرد.
او در یک نشست خبری گفت: «حذف سرخک جامی نیست که یکبار برده شود و روی طاقچه گذاشته شود. این دستاوردی است که باید هر روز با بستن شکافهای ایمنی و اطمینان از اینکه به هر جامعهای میرسیم، از آن محافظت شود.»
مکزیک و بولیوی نیز روز سهشنبه وضعیت عاری از سرخک خود را از دست دادند.
وندی آرمسترانگ، پزشک و رئیس انجمن بیماریهای عفونی آمریکا، گفت: «از دست رفتن وضعیت عاری از سرخک به این معنا است که دههها دستاورد در حوزه بهداشت عمومی رسما معکوس شده است.»
اما وضعیت حذف سرخک دقیقا چیست، کشورها چگونه آن را از دست میدهند و گام بعدی چیست؟
کشورها چگونه وضعیت حذف سرخک را از دست میدهند؟
در کشورهایی که سرخک بومی است، این ویروس به مدت یک سال یا بیشتر در زنجیرهای پیوسته از فردی به فرد دیگر منتقل میشود.
در کشورهایی که سرخک را حذف کردهاند، ویروس به طور پیوسته منتشر نمیشود، زیرا تعداد کافی از مردم واکسینه شدهاند. با این حال، گاهی شیوعهای پراکنده رخ میدهد که معمولا به سفرهای بینالمللی مرتبط است، اما نهادهای بهداشت عمومی میتوانند آنها را به اندازه کافی سریع مهار کنند.
بر اساس اعلام سازمان بهداشت پانآمریکا (منبع به زبان انگلیسی)، یک کشور زمانی وضعیت حذف سرخک را از دست میدهد که این بیماری بازگردد و دستکم به مدت یک سال بدون وقفه انتشار یابد. این سازمان پیگیری میکند که آیا شیوعهای سرخک به همان سویه ویروسی با همان ژنوتیپ و دودمان مرتبط است یا نه.
ایالات متحده در سال ۲۰۰۰ میلادی، پس از اجرای کارزارهای گسترده واکسیناسیون و ایجاد برنامهای برای رایگان کردن واکسن برای میلیونها کودک، عاری از سرخک اعلام شد.
با این حال، شیوعی در غرب تگزاس در اوایل سال ۲۰۲۵، به گفته تحلیلی از پروپابلیکا (منبع به زبان انگلیسی)، از آن زمان به سایر ایالتها سرایت کرده است و ویروسهای بسیار نزدیک به هم تا ماه مه ۲۰۲۶ افراد را در یوتا آلوده کردهاند. به احتمال زیاد همین زنجیره انتشار باعث از دست رفتن وضعیت عاری از سرخک در ایالات متحده شده است، به این معنا که اکنون سرخک در این کشور بومی به شمار میرود.
کدام کشورهای دیگر وضعیت عاری از سرخک را از دست دادهاند؟
ایالات متحده تنها نیست. همسایه شمالی آن، کانادا، در سال ۲۰۲۵ و در بحبوحه شیوعی که بیش از ۶۴۰۰ مورد (منبع به زبان انگلیسی) در ۱۰ استان و قلمرو ایجاد کرد، وضعیت عاری از سرخک خود را از دست داد.
در ژانویه، شش کشور در حوزه اروپایی سازمان جهانی بهداشت، شامل ارمنستان، اتریش، جمهوری آذربایجان، اسپانیا، بریتانیا و ازبکستان، پس از افزایش موارد در سال ۲۰۲۴ وضعیت عاری از سرخک را از دست دادند.
سرخک پیش از این در فرانسه، آلمان، ایتالیا، لهستان، رومانی و چند کشور دیگر در اروپا و آسیای مرکزی، بیماری بومی محسوب میشد. بنا بر دادههای سازمان جهانی بهداشت (منبع به زبان انگلیسی)، در سال ۲۰۲۵ نزدیک به ۳۴ هزار مورد سرخک در سراسر این منطقه ثبت شد.
مقامهای بهداشتی میگویند که عقبماندن نرخهای واکسیناسیون به سرخک فرصت میدهد تا گسترش یابد. این بیماری آنقدر مسری است که دستکم ۹۵ درصد یک جامعه باید واکسینه باشند تا از بروز شیوع جلوگیری شود. دو دوز واکسن سرخک تا ۹۷ درصد محافظت (منبع به زبان انگلیسی) در برابر این بیماری ایجاد میکند.
کشورها چگونه میتوانند دوباره وضعیت عاری از سرخک را به دست آورند؟
ایالات متحده و دیگر کشورها میتوانند اگر انتشار این بیماری را دستکم به مدت یک سال متوقف کنند، دوباره وضعیت عاری از سرخک را به دست آورند. برزیل و بریتانیا هر دو پیشتر این وضعیت را از دست داده و دوباره به دست آوردهاند.
مسئولان سازمان بهداشت پانآمریکا روز سهشنبه گفتند که انتظار دارند ایالات متحده، بولیوی و مکزیک در هفتههای آینده طرحهایی ارائه کنند که در آن توضیح دهند چگونه قصد دارند زنجیره انتقال را متوقف کنند و وضعیت عاری از سرخک را بازگردانند.
کانادا نزدیک به دو سال زمان نیاز داشت تا شیوعی را که باعث از دست رفتن وضعیت عاری از سرخک این کشور شد، مهار کند؛ این شیوع در اکتبر ۲۰۲۴ (منبع به زبان انگلیسی) آغاز شد و به طور رسمی در اکتبر ۲۰۲۶ (منبع به زبان انگلیسی) پایانیافته اعلام شد. به گفته آژانس بهداشت عمومی کانادا، برای متوقف کردن انتقال، کارکنان بهداشت محلی افراد آلوده و تماسهای آنها را شناسایی کردند، آزمایشهای آزمایشگاهی برای ردیابی گسترش سرخک انجام دادند و واکسیناسیون را ترویج کردند.
مقامهای بهداشتی اروپایی اعلام کردهاند که کشورها باید پایش بیماریها، واکنش به شیوعها و تلاشها برای رسیدن به جوامع کمواکسینهشده را بهبود دهند.
در ایالات متحده، آرمسترانگ از دولت خواست بودجه ادارات بهداشت ایالتی و محلی را تامین کند، در نیروی کار حوزه بیماریهای عفونی سرمایهگذاری کند و واکسیناسیون سرخک را ترویج دهد.
او گفت: «بازظهور سرخک در سطوح خطرناک، به سرعت به تهدیدی برای جوامع در سراسر کشور بدل شده است.»
بهروزرسانی: این مقاله در ۱۷ نوامبر با جزئیات جدید بهروزرسانی شده است.